Druckschrift 
Scripta ad Hanibaldum episcopum super quattuor libros Sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

DI.XXVI

q̄cūqꝫ nō ꝯueniūt ī vno gene̓ generaliſſimo nō p̄t d̓eisaliqͥd dici vniuocē ſꝫ deꝰ ⁊ creat̉a ſūt hmōi. gͦ d̓ eis n̄ d̓aliqͥd vniuoce Pͣꝑſona ſignificat diſtīctū ī nat̉a aliqͣſꝫ nō ē eadem rō diſtinctōis ꝑſone ī diuins ⁊ angelis īhoībꝰ. qꝛ ī diuīs ē diſtinctio ꝑ ſolas rōnes originis. inangelis ꝑꝑprietates abſolutas. ī hoībꝰ vtroqꝫ mō vt dicit Ric̄. gͦ ꝑſona eqͥuoce d̓r de eis ℟º ꝑſona analogiceqr de deo ⁊ creaturis ⁊ qͣꝫtū ad rem ſignificatā ꝑ pͥus ē īdeo qͣꝫ ī creaturis. ſed qͣꝫtū ad modū ſignificādi ſiue impoſitōeꝫ noīs ē ecōuerſo qͥ ē ẜm modū ītellectꝰ nr̄i ⁊ ſil̓e⁊d̓ alijs noībꝰ que deo ⁊ creaturis ꝯueniunt analogiceAdlpͥmū rō ꝑſone ꝯſiſtit ī negatōe dd̓m ꝙ qͣꝫuis indiuiduū ẜm rōneꝫ noīs īꝑtet negatiōem tn̄ talis negatiofūdat̉ ſuꝑ aliquā rē ſcꝫ ſuꝑ rōeꝫ alicꝰ pͥncipij diſtīguētī qͦ n̄ vniuocat̉ deꝰ ⁊ nat̉a creata. vel dd̓m ꝙ ī diffinitōenſonen̄ tm̄ ponit̉ hͦ nomē indiuiduū. ſꝫ etiā q̄dā alia q̄deo ⁊ creaturꝭ nō pn̄t vniuoce ꝯuenire. Ad ſcd̓ꝫ dd̓mꝙ rō nō ē vna vniuoce vnionis ſꝫ analogice Tertiuꝫqcedimꝰ. Ad qͣrtū dd̓m ꝙ qͣꝫuis nō ſit vna rō ſpeciauis tn̄ ē vna rō cōis ꝓut diſtinctio abſtrahit ab oī ſpālidiſtinctōe. ⁊ hāc cōem rōneꝫ diſtinctiōis īꝑtat ꝑſona.D tertiū ſic ꝓcedit̉ ⁊ videt̉ ꝙ ꝑſona nō ſit cōeī trinitate. qͥcqͥd enī cōit̓ ꝯuenitꝭ tribꝰ ꝑſonisſignificat eſſentiā ⁊ ſingularit̓ ꝑſonā. ſed ꝑſona pl̓iter p̄dicat̉ in trinitate. pr̄ enī ⁊ filiꝰ ⁊ ſſ.ſūt tres ꝑſone. gͦ ꝑſona nō eſt cōe in trinitate Pͣ Om̄oiune qd̓ ē de rōe alicuiꝰ ſpālis reſpectu eiꝰ ſe hꝫ vt vniuerſale. gͦ ꝑſona ē ꝯmune pr̄i ⁊ filio cū nō ſit extra rōevtriuſqꝫ. qꝛ alias eēt accidēs ē vniu̓ſale. ſꝫ totū vl̓e nō ēī diuīs. gͦ ꝑſona nō ē ꝯmune. Pͣ Id qd̓ de ſe hꝫ rōneꝫīcōmunicabilis nō p̄t dici cōmune. qꝛ hec ſūt oppoſitaſꝫ ꝑſona hꝫ rōeꝫ īcōmunicabil̓. gͦ nō p̄t eē cōicatio Citra oē nomē qd̓ recipit ſignū diſtributiuū cōe ē ſꝫ hͦ nomē ꝑſona tale ē. gͦ ⁊c̄. POē nomē qd̓ p̄dicat̉ de pl̓ibꝰſuppoſitis alicuiꝰ nat̉e ē cōe. ſed hmōi ē ꝑſona. ergo ⁊cͣ.℟º dd̓m ꝙ duplex ē cōe in diuīs. quoddā ẜm rem vteēntia. aliud ẜm rōnem vt ꝑſona ſꝫ de cōitate rōnis eiꝰē triplex opinio. Quidā enī dicūt ꝙ ē cōe ẜm vnā rōneꝓportōis. qꝛ ſicut pr̄ ſe hꝫ vt ſubſiſtes ad naturā diuināita ⁊ filiꝰ Alij dicūt ꝙ ē cōe ẜm rōnem ītētionis ſicut hͦnomē genꝰ ē cōe ad oīa genera. ſꝫ hec duo dicta ī idē referunt̉. qꝛ ītētio nō dicit niſi ꝓportionē ⁊ habitudinemcōis ad ꝓpriū vel ecōuerſo. Sꝫ ꝯͣ hͦ ē qꝛ ꝑſonā nō ē nōmē ſcd̓e impoſitōis ſolūmodo qͣſi ſignificet ītētiōeꝫ velhabitudine alicuiꝰ ſubſiſtētis ad naturaꝫ cōem ſicut hnomen ſuppoſitū. ſꝫ magis ē nomē pͥme impoſitōis ſignificās illā rem cui accidit talis intentio. vnde cōitasꝑſone ī diuinis nō p̄t eſſe ẜm cōitateꝫ talis habitudīsvel intētōis ſicut eſt cōe hͦ nomen ſuppoſitū tribus ꝑſenis. ideo dd̓m ē aliter ꝙ hec cōitas eſt ꝑ vnā rōnem reiſicut rō aīalis eſt cōis hoī ⁊ aſino. Ratio aūt rei eſt duplex. q̄dam eſt cōis ſicut rō aīalis: ⁊ quedaꝫ ſpālis ſicutrō hoīs nihil aūt ī diuinis ē cōe ẜm vnā rōneꝫ rei ſpālēqꝛ nihil vnū ẜm ſpālē rōnem pōt numero multiplicariī diuis qꝛ talis multiplicatio ē ẜm materiā. ē tn̄ ibi cōeẜm vnā generalē ſiue cōem rōem rei ſicut relatio cōis ēad paternitatē ⁊ filiatōeꝫ. vn̄ ẜm hͦ ꝑſona ẜm cōcꝫ rōeꝫrei quā ſignificat ē cōe ī diuīs ſignificat enī cōeꝫ rōeꝫ diſtincti ſubſiſtētis ī tali nat̉a. pr̄ aut ſignificat ſpālem rationē diſtincti ſpāli rōne ſubſiſtētis in nat̉a cōi ⁊ ſil̓iterfiliꝰ. Ad pͥmū qͥcqͥd cōiter ⁊cͣ. dd̓m ꝙ veꝝ ē de illo cōiqd̓ ē cōe ẜm rem vna. nō tn̄ de eo qd̓ ē cōe ẜm rōeꝫ vnamqꝛ idē eſt ꝑſona patris ⁊ filij. qꝛ ſolū vnū eē ē in diuinisAd ſcd̓ꝫ oē cōe qd̓ ē de rōe dd̓m ꝙ plꝰ exigit̉ ad rōneꝫvtis ẜm ꝙ cōe in diuerſis ſpēbꝰ ſiue ſuppoſitis ſit ẜm diuerſū eē qd̓ nō ē in ꝓpoſito. qꝛ ꝑſona nō dicit ſpālē rerū

diſtinctōeꝫ ſꝫ generalē. Ad tertiū dd̓m ꝙ qͣꝫuis id qd̓ē ꝑſona ſit incōmunicabile nihil tū ꝓhibet rōnem ꝑſone eē cōem pl̓ibꝰ ꝑſonis. ſicut ptꝫ d̓ hoc noīe indiuiduūqd̓ de pluribꝰ p̄dicat̉.D qͣrtuꝫ ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ tres ꝑſone nonpn̄t dici tres entes vel tres res. qͥcqͥd enī abſolute p̄dicat̉ ī diuīs hͦ ſingularit̓ de tribꝰ p̄dicat̉. ſꝫ res ⁊ ens abſolute dicūt̉. gͦ ⁊cͣ. Pͣ Sicut ē vnadiuītas pr̄is ⁊ filij a qͣ ſumit̉ nomē dei ita vnū eē ⁊ vnaqͥdditas ſꝫ ꝓpt̓ vnitatē deitatꝭ nō d̓r niſi vnꝰ deꝰ. gͦ eadērōe nec dicūt̉ tres ꝑſone tres entes vl̓ tres res cū nomēentis īponat̉ ab eē ⁊ nomē rei a qͥdditate vt dicit Auic̄.Pͣ Pr̄ ⁊ filiꝰ nō diſtinguūt̉ niſi relatōibus. ſꝫ relatioqͣꝫtū ad reſpectū qͦ diſtinguit nō ponit aliqͥd ſꝫ ad aliqͥdgex hͦ qd̓ relatiōibꝰ diſtīguūt̉ n̄ dicūt̉ tres entes vl̓ tresres. Cōtra nihil idē p̄t eē realit̓ pr̄ ⁊ ſiliꝰ reſpectu eiuſdem. ſꝫ pr̄ realiter ē pr̄ filij gͦ nō p̄t eſſe realiter idē. ͣAugꝰ dic̄ res qͥbꝰ fruēdū ē ē pr̄ ⁊ filiꝰ ⁊ .ſſ. gͦ hͦ nomē resī pl̓i numero ponit̉. ℟º ens ẜm Auic̄. ab eē imponit̉ſicut res a qͥdditate. in diuīs aūt vnitū ē eē. ⁊ id̓o qͣꝫtuꝫad id a qͦ nomē entis imponit̉ nō p̄dicat̉ ī diuīs pl̓iter.ſꝫ qꝛ diuerſimode impoſitū ē ad eſſe ſignificandū .ſ. adiectiue ⁊ ſubſtātiue. adiectiuū ꝟo numerū recipit a ſuppoſitis. ſubſtātiuū aūt a forma a qͣ imponitur. iō hͦ nomen ens ſi ſubſtātiue ſumat̉ nō p̄dicat̉ niſi ſingularit̓ indiuīs. ſi aūt ſumat̉ adiectiue p̄t pl̓iter p̄dicari. Subſtātiua enī plurificāt̉ rōne forme ſignificate. adiectiua rōeſuppoſitoꝝ. qͣꝫuis etiam qͥdditas ſiue eſſentia diuīa ſitvna ẜm rem tn̄ rōne ē multa inqͣꝫtū eſt aliqua rō ſub̓e ⁊relationū realiter diſtinctaꝝ. qꝛ lꝫ relatōes idem ſint ꝙeſſentia diuīa ẜm rem rōne tn̄ differūt. qꝛ aliqͥd ē d̓ rōevniꝰ qd̓ nō ē de rōne alteriꝰ. ⁊ ideo hͦ nomen res ẜm ꝙſumit̉ a rōne eſſentie ſingularit̓ p̄dicat̉ Si ꝟo qd̓ ſumita rōne relatōis p̄dicat̉ pl̓iter. ⁊ ſic p̄t dici ꝙ pr̄ ⁊ filius etſſ. ſūt vna res ⁊ ſūt tres res. Ad pͥmuꝫ qͥcqͥd abſolutep̄dicat̉ ī diuīs ⁊cͣ. dd̓m ꝙ qͣꝫuis res de ſuo noīe dicat̉ abſolute. tn̄ rōne forme a qͣ ſumit̉ .ſ. forme ꝑſonalis d̓r relatiue. ſil̓iter qͣꝫuis hͦ nomē ens de ſuo noīe abſolute dicat̉ tn̄ qꝛ adiectiuū ē qd̓ recipit numerū a ſuo ſubſtantiuo p̄t ī pl̓i numero p̄dicari. ⁊ ſil̓e nō in alijs noībꝰ adiectiuis diuinis. Ad ſcd̓ꝫ ſicut ē vna deitas dd̓m ꝙ nōē ſil̓e qꝛ deꝰ īponit̉ a forma abſoluta. ⁊ ideo tm̄ ē ſubſtātiuū. ens aūt p̄t eē adiectiū. ſꝫ res imponit̉ a forma quenō ē tm̄ abſoluta ſꝫ etiā relata. ⁊ ideo deꝰ nō p̄t ī pl̓i p̄dicari ī diuīs poſſūt tn̄ res ⁊ ens. Ad tertiū dd̓m ꝙ qͣꝫuis qͦ ad adiectiū reſpicit nō hēat pone̓ aliqͥd abſolutuꝫponit tn̄ aliqͥd relatum. ⁊ ideo relatio eſt q̄dā res. ſi enẜm rōneꝫ relatiōis ſiue reſpectus non poneret aliqͥd cūẜm ſuuꝫ eſſe rōne cuius ponit aliqͥd inherēs nō cadat īgenere relatio nō eſſet aliqd̓ genus entis.DI.XXVIvnē ergo d̓ ꝓpͥetatibꝰ⁊cͣ Hicē duplex q̄ſtio Prima d̓ ypoſtaſi. Scd̓a de ꝓprietatibꝰ Circa pͥmumqueruntur duo. Primo vtrū ypoſtaſis ſit in diuinisScd̓o vtrū ſignificet relatiōem.O pͥmū ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ nomē ypoſtaſisrecipi nō debeat ī diuīs. in aſſūptōe enī fideinō dꝫ recipi aliqd̓ nomē qd̓ p̄ſtet occaſionē erroris. ſꝫ hͦ nomē ypoſtaſisⁱ ē hmōi. qꝛ vt dic̄ Hiero. ī hͦnoīe venenū ſub melle latet. gͦ hͦ nomē nō ē ⁊cͣ Pͣ ypoſtaſis apud grecos ſignificat ſub̓am primam q̄ ſub̓a eſtꝑticularis. ſꝫ ī deo neqꝫ vniuerſale neqꝫ ꝑticulare ē. gͦ ſicut in diuinis nō d̓r ꝙ ſit genꝰ vel ſpeciēs ſub̓e q̄ ē ſub̓aſcd̓a. ita nō dꝫ dici ꝙ ſit ibi ypoſtaſis que ē ſub̓a prima