Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberTriceſimus

iraſcatur dn̄s: ꝑeaꝫ de via iuſta. volo iraſcaris michipr̄ miſericordiaꝝ: ſed ira illa quā corrigis deuiū. teſentio iratū: tunc maxime ꝯfido ꝓpiciū: qꝛ iratus fueris miſericordie recordaberis. deus ſemꝑ inuitꝰ punit. GregoriꝰTXIIHInazanzenus de plaga grandinis.Go itaqꝫ polliceor de miſcd̓ia dn̄i: ſtatim vtnos ad eum fuerimꝰ ꝯuerſi: ipſe quidē iraſciSeſinet: qd̓ vtiqꝫ ꝯͣ naturā facit: ꝯuertetur admiſe ratōes: qd̓ vtiqꝫ ſcd̓m naturaꝫ gerit. In illud a nobis ꝯpellitur: hoc ei natural̓r ineſſe ꝯprobat̉: nos tn̄ ip̄inr̄i miſe reamur: iuſtis eius miſeratōibꝰ viam patefaciamꝰ Diero. ſuꝑyſaiā li. i. Heu inquit ego conſolabor ſuꝑ hoſtibus meis: vindicabor de inimicis meis.Ecce plangit clementiſſimꝰ pater delinquētes: eoſqꝫ ſuos vocat hoſtes: videlꝫ ſpōte pereāt cum nolint agere penitentiā. Itaqꝫ ꝯſolatio eiꝰ ſuꝑ hoſtibꝰ ſuis dr̄.vt qui ſenſerūt bn̄ficia: ſuppliciis corrigātur Itēin li. xi. Alibi eundeꝫ ꝓpheta videlꝫ yſaia d̓r. ſicut inmonte diuiſionū ſtabit dn̄s: ſic in valle gabaon iraſce̓t̉vt faciat opus ſuū. Alienū eſt opus vt faciat illud. ꝑegrinū eſt opus eius ab eo. hoc eſt opus amaritudinis:qn̄ ſcꝫ mutare clementiā cogitur dulci amarus efficitur Idem ſuꝑ ionā. Deus itaqꝫ natura miſericorseſt paratꝰ: vt ſaluet clementia: quos non pōt ſaluare iuſticia. hinc ad p̄dicatōem ione penitentibꝰ niniuitis miſertus eſt dn̄s ſuꝑ malicia quā locutꝰ eſt: vt faceret ill̓.Nam qui mauult penitentiā peccatoris ꝙͣ morteꝫ. oꝑaniniuitaꝝ ꝯmutata videns. libenter mutauit ſententiaquin potiꝰ perſeuerauit in ꝓpoſito ſuo miſereri volensab inicio. Nemo quippe punire volenſ qd̓ facturus eſtꝯminatur. Iohannes criſoſto. ſuꝑ mattheū. Ergo qͣiviolenter cogitur aliquē perdere: qui cupit oēs ſaluare Proſper in libro ſententiaꝝ augꝰ. Nullaqꝫ oꝑa deivacat a miſcd̓ie bn̄ficio: qn̄ quidem hoī indulgentiacōſulit flagello. Bernhardus in ſermone de natalidn̄i. Ueꝝ quō deo ꝓprium eſſe miſereri d̓r: cuiꝰ iudiciaſcꝫ abyſſus multa eſſe legūtur. neqꝫ enī vniuerſe vie domini miſericordia ſola ſed miſericordia veritas dicūtur: nec minꝰ vtiqꝫ iuſtus ꝙͣ miſericors eſt: cui miſcd̓ia iudiciū decantātur. veꝝ licet cui vult miſereat̉: quēvult induret. tn̄ miſeret̉ eſt illi ꝓpriuꝫ: qꝛ videlꝫ ex ſeſemetipſo materiā ſumit ac velut quoddā miſerendi ſeminariū. Quod enī iudicat cōdemnat. nos quodāmodo cogimꝰ: at longe aliter miſeratio ꝙͣ anīaduerſatio ꝓcedere videt̉ de corde ipſiꝰ Deniqꝫ ipſum audi qͥdper ꝓphetā dicat: nūquid volūtatis mee eſt mors impuldicit dn̄s: magis vt cōuertatur viuat. Recte ergo pater iudicioꝝ vel vltionū dr̄. ſed pater miſericordiaꝝ: modo qꝛ miſeret̉ quēadmodū pater filioꝝ. ſedeo magis miſerendi cauſam originem ſumit ex proprio. iudicādi vel vlciſcendi magis ex nr̄o Ambro.de ſancto abrahā li. i. At qn̄qꝫ flagicioꝝ nr̄oꝝ clamoribus velut excitatur deꝰ: vt aliqn̄ vindicet: qui libenterignoſceret. vnde. clamor inquit ſodomoꝝ gomorreorum multiplicatꝰ eſt: peccatū eoꝝ aggͣuatū eſt nimismagna ſiquidē dei eſt patientia vt peccatores puniat: ſed diu correctōem expectās differat: nec vnꝙͣ commoueat̉ ad vlciſcendū: niſi peccator menſurā excedat.Unde iudeis ait. Uos implete menſurā vr̄oꝝ patrūin ꝑpetratōe ſcꝫ delictoꝝ..CXIIII Qualiter peccatores per miniſterium creaturarum affligit Gregorius in moralibꝰlibro ſexto.Cce aūt cernimꝰ ad correctōem nr̄am imberarente terra ſuſpendit̉. aer inardeſcente ſoleiccatur. ſemen acceptū a terra conſumitur. Inquibus patenter aſpicitur hoc quod ſapiens teſtat̉. pu-

gnabit cum eo orbis terraꝝ contra inſenſatoſ. Contra eos orbis pugnat: qꝛ in penā delinquentiū elem̄torum aduerſitas militat Hiero. ſuꝑ yſaiaꝫ li. v. Areſcit inquit aqua de mari. ⁊c. naturale ſiquideꝫ eſt. vt indignationē dei ſentiāt. aduerſus eos qui deum offenderunt cuncta ſil̓ elementa deſeuiāt Idem ſuꝑ hiere:libro. iii. Hinc etiā de ſermonibꝰ ſiccitatis eſt hiere.phetia. qm̄ ire dei cōſentiūt vniuerſa Ideꝫ ſuꝑ malachiā. Itaqꝫ. ſicut iaꝫ dictū ē ſuꝑiꝰ. ſi qn̄ fames oīmqꝫ rerum egeſtas mundū opprimit. hoc ex ira dei deſcēderecognoſcamꝰ Augꝰ. ꝯͣ epl̓am funda. Nec mireris. vtdixi bona ad ſeruiendū tibi creata ſunt. nūc te aliqn̄cruciant: nec omni modo tibi ſeruiūt. Hec etenī hūanameruit natura. Hugo de ſancto victore. Homo nimirum ad miſeriā deiectꝰ. ad miſericordiā reſeruatꝰ cepitcruciari: vt culpā agnoſceret: exerceri vt ad miſericordiam reparari poſſet. vt in dolore ſentiret bonū quoddidit: in exercitatōe ꝓficeret ad bonū quod habiturꝰfuit. totum ergo ad cruciatum verſum eſt: quod creatūfuerat in iocunditatē: vt in omnibꝰ dolorē laborē īueniat: vt in afflictōe ſua pn̄tem miſeriā amiſſam felitatem cognoſcat Grego. nazanzenꝰ vbi. Unde ergo ſterilitas. vnd̓ aeris corruptio. vnde peſtes morbivnde terraꝝ motꝰ terroreſqꝫ de celo. multo utiqꝫ vehementiora ſunt gͣuiora que apud ſe retinent theſauriire dei. Sed hec ideo ad pn̄s inferūtur: vt quod ſuꝑeſtire dei per cōuerſionem nr̄am auertamꝰ. qm̄ hic adhuclenitas quedā eſt correptio māſueta inicia quedamcaſtigationū velut paruul̓ adhuc lactentibꝰ illata.Adhuc fumꝰ quidā eſt iracundie: auſpicia penaꝝ:dum ignis exurens: nōdum flama vorax: nec carbonesſuccenſi. Beda ſuꝑ marcū. Celi ſiquidem. vt ait Petrus. qui nunc ſuut verbo dei repoſiti. ſunt igni reẜuati in diem iudicii Nam quocunqꝫ ꝑuenire potuit aqͣ diluuii: que quindecim cubitis cacumina montiū tranſcēdit: eo iuxͣ dictā ſententiā petri ꝑueniet ignis qͣꝫ iudicii.CXLV De malis diuine iuſticie miniſtris.Iſidorus de ſummo bono libro. iii.Ali quoqꝫ idcirco neceſſarii ſunt: vt ab ill̓ flagellentur boni qͦtiens offendūt. hinc eſt aſſurvirgam furoris ſui fuiſſe dn̄s teſtatur. habꝫ ergo aliqueꝫ vſum maloꝝ iniquitas: electos dei ſuismorſibꝰ laniat: ac per hoc impioꝝ vita ſibi deperit. Iuſtoꝝ aūt perit: ſed ꝓficit: eos mali per exerciciuꝫtribulatōis erudiūt ad vitam pn̄tem odiendā: futurādeſiderandā Hiero. ſuper yſaiā li. iiii. Nunqͥt ergoinquit gloriabitur ſecuris ꝯͣ eum qui ſecat in ea. Autexaltabitur ſerra ꝯͣ eum a quo trahitur. hoc ꝯͣ ſennacherib d̓r: quo videlꝫ tanꝙͣ inſtr̄o deus in caſtigatōe iudeorum vtebatur O ſtultiſſime mortaliū iraꝫ dei tuam putas eſſe ſapientiā: illius iuſſionē ad tuam refers fortitudinē. Cunqꝫ organū fueris diuīe voluntatis: in ſuꝑbiam erigeris: cuncta que geruntur: tue gloriaris fuiſſe virtutis. Idem in libro. xi. Interfectis autē aſſiriis: idcirco ſennacherib reſeruatꝰ eſt: vt dei potentiaꝫſciret: oraqꝫ blaſphemātia compͥmeret: atqꝫ maieſtatisillius: quem paulo ante cōtemſerat teſtis fieret. ſic indecem plagis pharao reſeruatꝰ eſt: vt nouiſſimꝰ ꝑiret:quod eſt iſte poſt modicū paſſus eſt Grego. ī mora.libro. ii. Legitur etiā ſpūs dn̄i maluſ arripiebat ſaulUbi notandū eſt: vnus idem ſpūs dn̄i appellat̉: malus. Dn̄i licentiā iuſte ptātiſ Malus deſiderium iniuſte voluntatis. formidari ergo debet̉: qui nichil niſi permiſſus valet Idem in libro. xviii. Omīsquippe dyaboli voluntas eſt iniuſta: tn̄ deo ꝑmittēteomnis poteſtas iuſta. Unde d̓r. ſpūs malus. vt dictū ēpropter nequiſſimā volūtatē: dn̄i ꝓpter acceptā iuſtiſſimā poteſtatē Idē in dyalogo. libro. iii. Igit̉ abſqꝫ