LiberUiceſimuſſecūdus

bilem. Nutribilius eſt etiā carne pinguedinē habenteſed lactantium epar ceteris melius. Galline vero melius lactantibus.¶ Areſtotiles.XXX.¶ De ſplene.Plen eſt in corporibus animalium accidentaliter et non neceſſario. qꝛ ſcꝫ non eſt vas nutrimenti: ſed ſuperflui: et aſſimilatur ſuꝑfluitatiſcꝫ ventris et veſice. propter hoc etiam eſt paruus inquibuſdā animalibus: maximeqꝫ in auibus calidi ventris: vt in columba: accipitre miluo. et animalibꝰ ouantibus quadrupedibus: et in multis habentibꝰ corticesſcꝫ carentibus pedibus: qꝛ ſuꝑfluitas corꝑis declinatad partem carnis: et de parte carnis procedit ad ꝑteꝫplumarum. Attrahit quideꝫ ſplenex ventre ſuperfluitatem humiditatis: et decoquit ip̄am quia creatio eſtſanguinea: et ſiquādo multū attrahit hoc erit cauſa exiccationis ventris. Cauſaqꝫ duriciei ſplenis eſt ꝓpteraggregationem humidi in eo. Similiter etiaꝫ acciditeis qui mingūt multum: ꝓpter extractioneꝫ humidi extra locum ſuum. Splen hominis eſt ſimile ſpleni porciSplen autem habentium cornu et vngulam fiſſaꝫ: rotundus eſt. habentiū vero multas fiſſuras in pede longus: et habentium ſoleas medius. ¶ Plinius vbi ſupͣ.Uētri adnectitur ſplen in ſiniſtra ꝑte: aduerſus iecurcum quo locuꝫ aliqn̄ ꝑmutat: ſed prodigioſe. Quidamputant eum ineſſe parientibus oua. Item ſerpentibusadmodum exiguum. Ita certe apparet in teſtudine etcrocodilo et lacertis ⁊ ranis. Cynocephalo aui nō eſſeconſtat: neqꝫ hiis que careant ſanguine peculiare curſus impedimentū aliquādo in eo Quāobrem inuriturcurſorum laborātibus. Et per vulnus etiā exempto viuere animalia tradunt. Sunt qui putāt adimi hominiſimul riſum. intemperātiamqꝫ ioci cōſtare lienis magnitudine. ¶ Auicennā. Splenū melior eſt ſplen porci:et tn̄ eſt mali chimi. In ip̄o eſt quedā ſtipticitas: et generat ſanguineꝫ melacolicū. tardeqꝫ digeſtionis propter ſtipticitatem ſuam:¶ De iecore et felle ¶ Plinius vbi ſupraXXXI.Ecur in dextera parte eſt: in eo quod caput extorum vocant magne varietatis At bina iocinera leporibus circa briletum et tharnen et incheronneſo ad ꝓpontidem. Mirūqꝫ tranſlatis alio interit alterum. In eodem eſt fel: non omnibus datumanimalibꝰ. in enboeē chalcide nullum pecori. In naxopregrāde: geminūqꝫ: vt prodigii loco vtrinqꝫ aduene.Equi. muli. aſini. cerui. capre. apri. cameli. delphini. nōhabent: muriū aliqui habent: hominū paucis non eſt:quoꝝ valitudo firmior: et vita longior. Sunt qui equonon quidem in iecore: ſed in aluo eſſe putent Et ceruoin cauda: aut inteſtinis. Ideo tantū habent amaritudinem: vt a canibus non attīgātur. Eſt aūt nihil aliud ꝙͣpurgamentuꝫ peſſimi ſanguinis. Certe iecur nulli eſt:niſi ſanguinem habentibꝰ. Accipit hoc a corde cui iū īgitur. fūditqꝫ in venas. Sed in felle nigro inſanie cauſa eſt homī. morſqꝫ toto reddito: hinc in mores crimēbilis noīe. adeo magnū eſt in hac ꝑte virus cum ſe fūdit in animū. Quin et toto corꝑe vagum: colorē quoqꝫoculis aufert. Illud quidem redditum etiam athenis.Nigreſcūtqꝫ contacta eo. Ne quis miretur id venenūeſſe ſerpentiū. Carent eo qui abſinthio veſcūtur in pōto. ſed renibus ex ꝑte tm̄ altera inteſtino iungit̉: vt coruis: cōturnicibus: faſianis. Quibuſdā inteſtino tantuꝫvt columbis: accipitri: murenis. Paucis auium in pectore. Serpentibꝰ portione maxime copioſum: et piſcibus. Eſt autem toto pleriſqꝫ inteſtino: ſicut accipitri:miluo: preterea in pectore eſt ceteris auibus. Uitulisquoqꝫ marinis ad multa quoqꝫ nobile. Taurorū felleaureijs dicitur color Muriū iecuſculis fibre ⁊ numeꝝ

lune dierum in menſe congruere dicuntur. totidemqꝫinueniri quotuꝫ eius lumen ſit. Preterea bruma increſcere Cuniculoruꝫ exta in betica gemina ſepe reperiuntur. Ranarū rubet aꝝ altera fibra a formicis nō attingitur propter venenum vt arbitrantur. Iecur maximevetuſtatis patiens: centenis durare annis obſidionuꝫexempla prodidere. Omnia quideꝫ principalia viſceramembranis ꝓpriis ac velut vaginis incluſit prouidenſnatura.XXXII¶ Iterum de felle ¶ AreſtotilesNimalia quedam habentiā ſanguinem habētfel: in quibuſdā inuenitur ſuꝑ ep̄ar: in qͥbuſdaꝫab inteſtino pendet. Quoniā natura fellis eſtex natura ventris inferioris: quia videlicet ſuꝑfluū eſtOmnes vero piſces fere hn̄t fel. Quedā aūt animaliafel nō habent omnino: ſicut equus: mulus: et aſinꝰ. Camelus quoqꝫ non habet fel diſtinctū: ſed venaſ paruaſin quibus eſt fel Roky vero non hēt fel: neqꝫ delphinꝰIn eodem et iam genere in quibuſdā inuenitur fel: ⁊ inquibuſdā non: vt in homine et in mure. quedaꝫ eniꝫ habent fel manifeſtum ſuꝑ ep̄ar: et quedam non. ſimiliteracc idit et in capris: et in ouibus. Uidetur aūt nobis ꝙſit fel ſicut reſiduū corꝑis: et vt fex que aggregatur inventre et inteſtinis. et forte vtitur natura ſuperfluisaliquo modo cauſa iuuamenti. In illis itaqꝫ quoꝝ ep̄atis ſana natura eſt: et natura ſanguinis eſt dulcis: autnon inuenitur fel. aut inuenitur in venis valde gracilibus: aut in ventre. In quibuſdā ꝓpter hoc ep̄ar eorumcarens felle: boni coloris eſt et dulcius alijs. Qn̄ verohabuerit aliquod animal fel ſuper ep̄ar inuenitur parseꝑatis q̄ ſub felle valde dulcis. ſi ergo fell̓ ſubſtātia fuerit ex ſuꝑfluo: contrarium erit cibo: quia ſuꝑfluitatiscomplexio debet eſſe cibo contraria. Itaqꝫ amaꝝ dulcicōtrariū eſt: et ſanguīs eſt dulcis Fel aūt amaꝝ Fellisergo cauſa nō eſt propter aliquid: ſed eſt ſuꝑfluū: ſicutflegmā crudum. et fex ventris: Et impoſſibile eſt ꝙ appropinquent cordi tales humiditates: quin ſcꝫ ſtatimoccidant: quia nō poteſt pati fortes infirmitates omnino. Epar aūt huiuſmodi ſuꝑfluitateꝫ habet propter neceſſitatē. Omnia genera piſciū et volatiliū ⁊ om̄e ouāset quadrupes habet fel ſcd̓m maius et minus: et fortaſſis erit in viis ſubtilibus extenſis ab epate ad inteſtinū ⁊ tunc ille vie fetide ſunt: forte vero erit in inteſtinoſuꝑiori: et forte ī medio ⁊ forte ī inferiori. ſic accidit generi volātiliū. Quedā em̄ ex eis habēt fel in vētre. q̄dāin inteſtino. vt columbe. cōturnices. hyrundines: ⁊ gatriones. quedam aūt in epate et inteſtino tantum. vt accipiter et miluus. Ceruus vero ſecūdum opinionē multorum habet fel in auricula. Anaxagoras ait: ꝙ fel eſtcauſa infirmitatū acutaruꝫ. carētia vero fellis boni coloris ⁊ priuatio fellis putat̉ cauſa longe vite.¶ XXXIII.¶ De medicinis ex felle ¶ Auicēna¶ El omne calidum eſt et ſiccum in quarto et fortiora quidem fella quadrupedum ſunt fel vaccinum. de inde fel adhubna id eſt lupi: fel vrſi. deinde caprinum poſt ouinum et magis incolumē felliumauiū eſt fel galli. Reliqua aūt fella auiuꝫ ſunt fortiorafellibus quadrupedum: qn̄qꝫ cōparātur rapaces eoruꝫcum paſcentibꝰ: et venantes cum feris ſilueſtribꝰ. et felquidem forte valde viſcoſum eſt: fel rapacium ꝓprieqꝫmagnoꝝ. Et ex eis electū eſt illud cuius color citrinuſeſt naturaliter. quod aūt pure rubeum eſt: malum eſt.debiliꝰ vero ceteriſ ē porcinū. Porro fel piſcis qui ſcorpio nomīatur et teſtudinis fortius eſt fellibus quadrupedum. eſt auteꝫ omne fel abſterſiuum. et diuerſificaturſcd̓m maſculū ⁊ feminā: ⁊ ſecūdum diſpoſitōeꝫ ſitis acfamis: ⁊ diſpoſitōeꝫ ſatietatis et diſpoſitionē quietis ⁊