Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUiceſimuſprimus

Qm̄ ergo reges creati ſunt ꝓpter cōuenientiā generationis ſemꝑ remanēt intra domos: et nihil operantur. habent magnū corpus propter generatōnem: alioqͥnniſi genetatio apum eſſet ex eis: non dimitterētur intradomos nihil oꝑantes. kilrenes aūt ſunt mares apuꝫocioſi: quia habēt membꝝ conueniēs pugne ꝓptergrauitatem corporis. Apes vero magnitudīs medieſunt inter iſtos duos modos: ſcd̓m hunc modū conuenientes ſunt creatōni pulloꝝ: ſicut aūt accidit leene:parit v. filios. de inde paucores: quouſqꝫ perueniaturad vnum. ſic accidit regibus apum: primo generantmultos. poſtēa paucos. quia diminuūtur ſuꝑfluitatesque ſunt in corpore. aūt generatio apum ſit ex coituſcilicet inter reges apes ſignum eſt qꝛ in foraminibꝰdomoꝝ inueniūtur. Iſidorus. Apes: vt ſupra dictuꝫeſt: vno modo dicūtur: eo ſine pedibus naſcūtur. naꝫpoſtea ꝙͣ nate ſunt pedes pennas accipiūt. Has vero pleriqꝫ experti ſunt de boum cadaueribus naſci. napro eis creandis vituloꝝ occiſoꝝ carnes verberantur ex putrefacto cruore vermes creantur: qui poſtmodūapes efficiuntur. Iſidorus. Apes ex corio taurinorecondito in terra naſcuntur. ex corio autē azini veſpe:Ex ſtercore muſcaꝝ eruca: ex attriplicibꝰ rane ex aereinfecto hanelitu culices. LXXXI. De pullis earum.AreſtotilesPes ē foliis atqꝫ herbis ore ſuo prolem legūtſubitoqꝫ maximum examen filioꝝ emittunt. etcuꝫ aues cetere vix in anno fetꝰ ſingulos edāt.apes geminos creant: et duplici ceteris fecunditateponderant. Areſtotiles. In annis pluuialibꝰ ml̓tiplicantur valde pulli apum: quia propter humiditatesmultiplicātur ſuperfluitates in corporibus regum. Inānis autem temꝑate complexionis diminutio fit ī pull̓Fertur autem amittitur in aliquo loco pullus: rector ſubito querit ip̄m quouſqꝫ īueniat: quia cognoſciteum ex odore ip̄iꝰ kilrin. Et cōꝫ alias corh fortaſſe intelligit. oeſtrum inter apes nihil faciūt ſed alioꝝ operationes corrumpunt. Ideoqꝫ bone apes eos vincunt. eteoꝝ rectores interficiūt. qm̄ illi pullos apum extrahūtApes quidem poſtꝙͣ ceram faciūt pullificare incipiūtcunqꝫ pullificāt non eſt prohibitum: quin adunētur ineadem cera pulli et mel ac kilrines. id eſt mares apumRex apum non exit alucaria niſi cum apuꝫ ſtipatu magno: ip̄e eſt in medio: Exit autem in tribus diebꝰ anteꝙͣ pulli exeunt. Deinde pauce apes exeūt. circa aluearia volant. Cunqꝫ adunabūtur pulli: volabunt et ſeparabūtur inter ſe: ibitqꝫ cateruā vna quolibet rege Plinius vbi ſupra. In extremis aūt fauis aliquādonaſcuntur apes grādiores que ceteras fugāt: Deſtrusvocatur hoc malum. Ruptis autem mēbranis que ſingulos cingunt pullos apuꝫ ouoꝝ modo emergit agmēvniuerſuꝫ. Porro fetus intra dies xlv. peragitur. Protinus autem educti quadā diſciplina cum matribꝰ operātur. regemqꝫ iuuenem equalis turba comitatur. Reges inchoātur plures nec deſunt poſtea ſoboles ex his adulta cepit concordi ſuffragio teterrimos negātne agmina diſtrahant. LXXXII. De ſexu et etatibus earū AreſtotilesPum in genere ſicut et in ceteris anuloſis minus eſt mas: et maiꝰ eſt femina. Femina verorectoris dupla eſt ad apem meliorē: mares aculeis carent. qn̄qꝫ quaſi cum aculeo pungere volūt: ſꝫnon pn̄t: apes aūt mares interficiūtur: cum anguſtaturlocus in quo ſunt: Multitudo nāqꝫ maſculoꝝ in alueari non facit eas magis negocioſas. Corꝑa iuuenum inapibus ſunt mollia: et veterum dura: Benus apum qd̓eſt forte: facit mel duruꝫ: et dicitur ſunt iuuenes apūquia exercentur in arte: preterea iuuenes nequaꝙͣ

pungunt fortiter: ſicut veteres. Plinius vbi ſupra.Quidā apes exiſtimant progenerari coitu vniꝰ qui rexin quolibet appellatur examine: et hūc ſolum eſſe marē.p̄cipua ne fatiſcat. id eſt deficiat magnitudine. Ideoqꝫſine illo fetum non edi: apeſqꝫ reliquas tanꝙͣ marem feminas non tanꝙͣ ducem comitari. Ex li. de naturisreꝝ. Dicitur ſi rector apum viuus fuerit mares erūtex vna ꝑte. Si vero mortuus fuerit: mares erunt intuscum feminis. Deniqꝫ mares cum ſint ſolitarii: occupātdomos plures domibus apum. et mares faciūt ſibi ml̓totiens domos. Meliuſqꝫ ſtat apibus: qn̄ pauci ſecummaſculi ſunt: qm̄ apes magis negocōſas non faciunt.Corpora iuuenuꝫ apum mollia ſunt: et veterum dura:Iuuenes etiam apes nequaꝙͣ fortiter pungunt ſicut etveteres. Apes autem ſenes dulcius mellificāt ꝙͣ iuniores. qm̄ exꝑientiam habent. LXXXIII.De regibus apum.Pum rectores duoꝝ ſunt modoꝝ melior eſt rubeus: alius autē eſt niger: Femina rectoris dupla eſt: ad feminas apum. Ambroſius. Apeſregem ſibi ordinant non ſorte ſed iudicō: ꝙͣuis ſub rege poſite: tamen libere ſunt: quia p̄rogatiuam tenent iudicii: fide deuotōnis affectum regeꝫ ip̄m tanꝙͣ a ſecōſtitutum diligunt. hic auteꝫ rex nature claris formatur inſignibꝰ: ut magnitudine corporis p̄ſtet ſpecieEt qd̓ in rege p̄cipuum eſt moꝝ māſuetudine: Namſi habet aculeum eo tn̄ non vtitur ad vindictam. Suntem̄ leges nature non litteris ſcripte: ſed moribus imp̄ſſe vt leuiores ſint ad puniendū: qui maxima pote ſtatepotiuntur. Sed apes que legibus regis non obtemperant: pn̄ie condēnatōne ſeipſas mulctant: vt aculei ſuivulnere moriātur. Deniqꝫ ip̄m regem ſuum ſummatectōne defendunt: pro eo ꝑire pulcruꝫ putant. Incolume rege iudicium mutare: nec mentem flectere neſciunt. Eo autem amiſſo: fidem ſeruandi muneris derelinquūt: ipſeqꝫ ſua mella diripiunt. eo is interemptꝰ ſuqui principatuꝫ muneris habuit. Non indi: non ſarmātoꝝ populi: tantam quātam apes deuotōnis reuerētiāobſeruant. vt nulle ē domibus exire audeant: nec aliqͦsadire paſtus. niſi rex fuerit egreſſus: volatus ſibidicauerit principatum. Areſtotiles: Apes ſicutgrues habent ſolicitos circa ſe reges: qͥbꝰ ſunt obediētes. Rectores apum duoꝝ ſunt modoꝝ: melior rubeuſeſt: alius vero niger. femina rectoris dupla eſt ad apeꝫque melior eſt. Si rex de aluearibꝰ ceciderit: apes ſubito ip̄m erigunt: ac ſub ip̄o ſuſtentamentuꝫ ponunt. Bomus in quibꝰ manēt reges: non ſunt niſi in fine. Eorūqꝫ numerus eſt multus. apes ſunt ex regibus: regesper ſe generantur. Qm̄ autem reges: vt dictum eſt ſupͣcreati ſunt propter generatōnis cōuenientiā. ſēꝑ remanent intra domos: nihil oꝑantur. habentqꝫ magnumcorpus ꝓpter generatōnē. Hi quaſi patres percutiūt. extrahunt apum mares: Bonū eſt enim ut filios ocōſos caſtigent patres. Sunt autem reges pauci: apesque generātur ab eis. quoniā in pͥma vice generāt multos in ſecunda paucas eo ſuꝑfluitates que ſunt incorꝑe minuūtur Reges apuꝫ non exeunt aluearia: niſicum omnibus apibus. ſi amittatur apicula: queriteam rector donec inueniat. Si rector deficit: moriūturSed fatigatur rector apum volatū circa ip̄am. Precipue quoqꝫ moriūtur apes: ſi fuerint rectores multi aliqn̄ regem ſuum dimittunt: ad regem qui pl̓ibus preeſt tranſfugiunt. Et ſi inſequitur eas rex primus: ip̄minterficiunt.LXXXIIII. Adhuc de eodem. Seneca in libro declementiaPes iracundiſſime ac pro corꝑis captu pugnay ciſſime ſunt: et aculeos in vulnere relinquunt.