Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberUiceſimus

autem eſt nouum ac ſingulare hirſutiam pili coloꝝ vices facere. hīc euenit vt difficulter capi poſſint Iſidorus. pardus ſecūdus poſt pantherem eſt: genus variuꝫac velociſſimū preceps ad ſanguinē. ſaltū em̄ ad mortem ruit: ex adulterio pardi leene leopardus naſcitur terciam originē efficit Ex libro de naturis rerumUt dicit magnus Baſilius. pardus eſt beſtia torua etacuta nimis in īpetu corpuſqꝫ motibus auium conueniens habet: varium in colore. Saltu potius ꝙͣ curſudam inſequitur. Unde ſepius accidit: vt vehemēti ſaltu ruat ad mortem. In affrica ꝓpter inopiam aque congregātur diuerſe fere ad amnes: ibiqꝫ leene beſtiis variis vel vi vel volūtate miſcētur: inde pardi procrearidicūtur. Solinꝰ. Pardoꝝ adulterinis cōitibꝰ lee narum ꝑtus degenerātur. ab eis equidem leones ſed ignobiles generātur Plinius libro viii. O dore pardicoitum ſentit in adultera leo: totaqꝫ vi conſurgit in penam: idcirco aut culpa flumine abluitur: aut logius comitatur. Nūc varios pardos qui mares ſūt: appellātin om̄i genere creberrimo: vt in affrica ſyria. Quidāab hiis pantheras ſolo candore diſcernūt. Ideꝫ in libro x. In affrica inſidunt arbore ꝯdenſa pardi: earūqꝫramis occultati in pretereūtia deſiliūt: atqꝫ e volucruꝫcede graſſantur Ambroſius. pardus coloris varietate prodit motus varios anime ſue. vnde ꝓpheta hieremias. Si poteſt inquit pardus mutare varietates ſuas. Areſtotiles. pardus. vt dictū eſt. ſicut et panthera: quādo venenum comedit: ſtercus hominis querit etcomedit.III.De piloſo et ꝑirolo et putorioEx libro de naturis rerumIloſus. ſicut gloſa dicit ſuꝑ yſaiam. eſt animalquod in hominis figura ſuꝑius incipit: ſꝫ inferius in pedes beſtie deſinit. qualem beatus hieronimus in vita pauli heremite primi deſcribit. ſuperius ſit homo frontē aſperam habēs cornibꝰ: in capra pedes deſinēs. Satyros vel faunos vel incubos vocari talia mōſtruoſa. Aſſerit idem nulli eſſe dubiū iſtd̓monſtrum in oriente eſſe captū: in alexandriam miſſū inde mortuum ſaleqꝫ infuſum: ne a calore diſſolueret̉deportatum fuiſſe conſtantinopolim: vt ab imꝑatore videretur. Noſtra etate delata fuit regi francie beſtia admagnitudinem canis. Caput quidem multum diſtabat a capite canis. cetera corꝑis membra vt homo prorſus habebat. Crura quidē nuda vt homo: manuſqꝫ brachia: collum album ac nudum habebat: carnibꝰ coctisveſcebatur. Ita decēter modeſte manibus capiebat ci: ori ſuo inferebat vt nullus dubitaret in hoc: quinhumanū modū in talibus haberet. Erectū vt homo ſtabat: ſedebat vt homo. Puellis feminis libētiſſimegebatur. Et in ſexu viri femine diſcretioneꝫ habebatGenitale membrū vltra ꝙͣ corꝑis quantitas exigebathabebat magnū. furiis igitur agitatū hoc animal crudeliſſime mouebatur: in homīes ſeuiebat. Ceteꝝ cumplacatum eſſet: inſtar hoīs mitiſſime decētiſſime ſe gerebat: mulcebatur alloquiis: colludentibus applaudebat Pirolus eſt beſtia parua maior quidē: ſedlongior ꝙͣ muſtela. colore rubea: ſed in ventre candida:Mira agilitate viget: in arboribus habitat: fetus fouet. Inquiete ſe gerit de arbore in arborem ſaltū potius ꝙͣ volatu tranſit: quāuis aliquādo cauda penniſvtatur. Caudam em̄ villoſam ꝓpe ad ſui magnitudinēhabet: cuius ad viſum ſaltū mouetur. Et ſi quādo gratia paſtus aquā trāſire cupit. Lignū admodum leue ſuper aquā congerit. Cui ſuperſidēs. quaſi velum nauiscaudam ſuā erigit: ſicqꝫ vento flante velificans lignotrāſuehitur. Eſtate cibum cōgerit: quo viuat in hyemeUiuit aūt nūcibus: cibo qui dulcis eſt libentius veſ

citur. Putorius a putore dictus eſt: qꝛ nimium fetetet hoc maxime iraſcitur. hic ſicut taxus. habet crura in ſiniſtro latere breuia: in dextro longiora. Arduadomoꝝ inhabitat penetralia: gallinaꝝ ac pullorū cupidiſſima eſt. Talibus em̄ viuit. Cunqꝫ galliuam capitaut pullum: caput in inicio petit: vt hoc deuicto in cēteris eiꝰ mēbris laborare difficile ſit. Pathęo anmal eſt quod natura ad videndum mirandum in orbecreaſſe videtur. Corpus eius quaſi rubro ſanguine coloratum eſt. Relucetqꝫ viſu mirabili: dum radiis ſolisobiicitur. Et mirū immodū cum viuente beſtia hec relucentiā videatur mortue mox beſtie pulcritudo tantaſubtrahitur. quaſi indignū ſit morticiniū tanto virtutiſdecore pollere: tamē penitus ſubtrahitur mortue decor innatus. cum rubor ſatis pulcher in pelle ꝑmaneatOſſa huius beſtie fortiſſima ſūt ac duriſſima Nerui vero adeo validi ac fortes: vt niſi eis violētia magna fiatdefacili rumpantur. Credūt non nulli hanc eſſe eandem beſtiam: cuius genus quidā occidentalium gentiliū: quaſi deos adorat. Tales em̄ beſtias coloris rubernutrire dicūtur illi gentiles. dantqꝫ eis in cibuꝫ delicatiſſima fercula: adorāt eas. Tenētqꝫ captiuas in thalamis: has ſumopere cuſtodiūt: ne extra terram ſuamaliquatenus efferatur. Et in hoc lex capitalis ſancita ēSunt aūt ad magnitudinem canum. Pegaſus aīalmagnum eſt horridum in ethiopia: equi formā habetalas vt aquila: ſed multo maiores. Caput armatuꝫ cornibus habet. adeo mōſtruoſum: vt ipſo cuncta fere animantia terreat. graui corꝑe fuga mirabili. Alarū remigio adiuti potius currūt ꝓuolant. colliſo aere virtute pennaꝝ ad inſtar turbinis impellunt ventos multaseſcas deuorant. inquiete mouentur infeſti ſunt animalibus hoc maxime homini.C .IIII. De rangiuero et roſurella.Angiuer eſt animal de genere ceruoꝝ: vl̓ dammarum habitās in noruegia magnum corporefortiſſimum robore: fuga preceleri. Ex re nomēhabet: qꝛ rangiuer quaſi ramos gerens: In capite nanqꝫ tres ordines gerit cornuum in modum virgultorumquoꝝ duo maiora ceteris habet eo loco quo ceruus: ſꝫmaiora longiora. vtpote cubitoꝝ quīqꝫ ramos augēsad numerū quādoqꝫ quīdecim. Alia vero duo recte inmedio capitis: et hec fere vt cornuā dāme lata: dumtaxat ramuſculis circūſtantibus: breuibus tamen. Porroalia duo cōtra frontem habet cornua: cornibus ſedoſſibus que in ſcapulis eſſe ſolent ꝓpe conſimilia. Husitaqꝫ cornuū ordinibus armatā cōtra aduerſarios: decus etiā admirationis auget in beſtiis mōſtruoſis. Roſurella eſt animal circa aquas habitans vt frequēter muſtela maius: pirolo minus in dorſo ſubrufūin ventre candidum. In terra facit habitacula. digeritſtercus oderiferum valde: et muſco ſimile in odore: ſedimpar virtute. odoris violentia. viſus hominū fugit.vno tamen in loco ſtercus illud cōgerit. Et hoc mirumin beſtia: qꝛ bonū ſuū preſto oībꝰ accipiendū ponit: quovideatur bonum inuidere. .CIIII.De rinocephalo et rinoceronte.phiſiologusInocephalus ceruicem habet equinā cum vnipereunt. Iſidorus. Rinoceron grece latīe inuerſo corꝑe. flamis quas in ore aſpirat: homīeſterpretatur in nare cornu. Idem monoceron. id ē vnicornis: eo vnum cornu in media fronte habeat: pedūquatuor: ita acutum validū. vt quidquid impetierit:aut ventilet aut perforet. Nam et cum elephatis ſepecertamen habet: et in ventre vulneratū proſternit. tāteaūt dicitur eſſe fortitudinis: vt nulla venantiuꝫ virtutecapiat̉. Sed ſicut aſſerūt qui naturas aīaliū ſcripſerūt.