LiberDecimuſnonus

tineatur venator. In regione grecie circa phaſidā abūdant agreſtes vacce. Sunt aūt nigre: fortes valde: pedes in duas vngulas fiſſas habentes: ⁊ crines longosfacieſqꝫ declinantes. Lac vacce inter alia ſpiſſuꝫ ē valde. habꝫ aūt lac̄. ſicut ⁊ ouis. pluſꝙͣ fetus indigeat. Iōqꝫ ꝯueniens eſt. vt ex illo caſeus fiat. In regione q̄ grece dicitur epheſis ſūt vacce parue a quibꝰ ſubtrahiturlac in multitudine. Sūt vero paſcua quedā inflantia q̄multiplicant lac. vt fabe. q̄ ꝯueniūt vacce ⁊ capre. Uacca circa coitū ſeqͥtur tauꝝ: ⁊ ſalit ſuꝑ ip̄m. Ip̄iuſqꝫ tauri ſaltus ſuꝑ illā grauis eſt: ita ꝙ ip̄am incuruari oportet. Tempus aūt coitui ꝯueniens ⁊ partui eſt poſt duos annos. Tempuſqꝫ impregnationis vacce ſunt nouēmenſes ⁊ p̄tus erit in decimo. Cūqꝫ vacce multotiensfetificāt multam hyeme futurā eſſe pluuiaꝫ ſignificariputāt. Uiuit aūt vacca ꝓ maiori ꝑte. xv. annis Uacce⁊ aſine mēſtruant ⁊ euacuātur multuꝫ: ꝓpter magnitudinem corpoꝝ ¶ Ex libro de naturis rerum. Uaccasgrauidas plinius ferre negat preterꝙͣ in dextro vulueſinu. ⁊ cum geminos ferūt mēſtrua apparēt: ⁊ in vacciſ⁊ in equabus. precipue in calidis regionibꝰ: vbi magisabundant humores ac ſuꝑfluitates in animalibꝰ. Sedipſa mēſtrua egerūtur. quādoqꝫ ꝑ veſicā in vrina. Urina vacce acuta eſt valde. Uacca in prato paſcēs temꝑetonitrui fugit: a facie choruſcationis. tauro remanente⁊ non timente.XIIIII.De carne vaccina et lacte. ¶Razi.Accina caro groſſa eſt: multūqꝫ nutrit: ſanguinem fetidū ⁊ groſſum generat non cōgruit niſihiis qui multo vtūtur exercitio. ab hac oportꝫillos abſtinēre quibus accidūt egritudīes melancolice¶ Auicēna in .ii. canone. Uaccina caro plurimi nutrimenti eſt: groſſa: melancolica: generās egritudines melancolicas. Quodqꝫ melius eiꝰ eſt: eſt caro vituloꝝ. Caro vaccina generat morpheā. cancrū. ſcabiē. impetigīeſmalas. lepram. elephantiā ⁊ varices. ac febres quartanas. Item caro vaccina ⁊ relique carnes male faciunteuenire alienationē ꝓpter exiccationeꝫ. ⁊ ingroſſāt ſplenem. Ius vaccine carnis acetoſe ſolutioni colerice bonum eſt. abſcindit em̄ ip̄am. Carnē vaccinā diſſoluuntcortices melonū: quādo ſcꝫ cum eis decoquitur. Melius aūt tempus in qua comedatur eſt ver: ⁊ principiumeſtatis. ¶ Ex libro de naturis reꝝ. Caro bouina ſiccaeſt: turbidūqꝫ ſanguinē ⁊ groſſum generat. multū tamēnutrit: ſed tarde digeritur: niſi cū vino et allio ſumaturUaccaꝝ lac valde ſpiſſum nec de facile ꝑ frigus ingelatur. ſed aquoſitas ab eo ſegregatur. reſiduūqꝫ groſſum efficitur. Per ignē autem incraſſatur. In regioneambedor magni corꝑis ſunt vacce ita ꝙ oportꝫ mulgētem in pedes ſtare: hee ſupra modū lactis abundantiaꝫprebent. ſed ⁊ canes in illa regione magni ſūt ⁊ animalia omnia preter aſinos. ¶ Auicēna. Lac vaccinū plurimi butiri eſt: groſſū ⁊ pingue pluſꝙͣ ouinū. ¶ IſaacLac vaccinū minus ceteris eſt aquoſum: et acutum: acmagis nutritiuū. Stomacho ꝯueīt: mēbra cōfortat: calorem eꝑatis ⁊ ſtomachi refrigerat. Eſt etiā bonum adalia butiroſitate remota. Nā ad bibēdū datū calidioꝝhūoꝝ morſuras mitigat. calorē naturalem ꝯfortat et tēperat. carnem augmētat. dyarriam colericam aufert tenaſmon colericum. vulnera inteſtinoꝝ ⁊ veſice ⁊ matricis adiuuat. Sic aūt dandū eſt ⁊ erit optimū: vt tantūaque frigide apponatur. quantum lactis erit: et tā diucoquatur: donec aqua tota auferatur. Et quotiēs hocfeceris tāto melius hiis actionibꝰ erit. ¶ XIIIIII.¶ De medicinis ex vacca. ¶ Auicē. ī. ij ca.Accinū fel fortius eſt ceteris fellibus quadrupedū. Ponitur in emplaſtris ad vulnera q̄ ſūteriſipila: doloriſqꝫ vehemētis. Crura vaccina.id eſt. oſſa crurū aduſta fluxū ſanguinis abſcindūt ⁊ ſo

lutiones ventris. Stercus vaccinū eſt ex hiis: que dantur pulmoni ⁊ ptyſi ⁊ ſimilibꝰ. Ex eo fit emplaſtrū ſuꝑſcyaticam. Item cū aceto ſuꝑ exituras calidas poſituꝫſedat eas. Cōuenit etiā apoſtemātibus que poſt auresſunt. Colla de corio vaccino linita cum aceto ſuꝑ impetiginem ⁊ ſcabiē excoriabilem cū non eſt vehemētis ꝓfunditatis cōfert. Similiter ⁊ linita cum melle et acetoſuꝑ vulnera: aduſta quoqꝫ ⁊ lota valent ad curationemlēdium. ¶ Hali. Sanguis vacce ſi ſuꝑ vulnꝰ infundatur ſanguinē ſtringit. ¶ Areſtotiles. Uacce cornua ſicalefiāt in omnem. vt dictū eſt. ꝑtem declinant. et ſiquidem vngantur cum oleo ac pice valent contra dolorempedum ⁊ contra niuis nocumentum. ¶ Plinius libroxxviii. Uaccinum etiā iecur celiacis atqꝫ dyſintericismedetur.XAV.¶ De veruece.Yſidorus.Eruex a viribꝰ dictus eſt: ꝙ ceteris ouibus ſitfortior. vel eo ꝙ ſit vir. id eſt. maſculꝰ: vel ꝙ vermes in capite habeat. quoꝝ excitati pruritu ſeinuicem cōcutiūt: ⁊ pugnātes cum magno impetu feriunt ¶ Ex libro de naturis reꝝ. Ueruex ſiue aries habet cornua in modū circuli replicata: quibꝰ gregē defendere nititur. Ex naturali feritate dextro pede terrā percutit: quādo iraſcitur: aut ſtupet: vel timet: ⁊ hoc maxīeamoris temꝑe per dimidium annū iacet ſuꝑ unū latus⁊ per dimidium ſuꝑ aliud. Carnes eius calidiores ſūt⁊ minus humide: ꝙ ouium: ac duriores ad digerenduꝫAgnꝰ vero naturaliter lupū abhorrēs: licet nūqͣ eū viderit: ſtatim fugit. qui tamē equo vel alio animali viſo:nec fugeret nec timeret. Carnes eius nō facile egeſtioni cedunt. facile tamē a ſtomacho deſcēdunt. ſed a membris difficilime ſoluūtur. Nam viſcoſum humorem generāt. Agnus aūt anniculus laudabilior eſt ꝓpter humiditatis ⁊ ſiccitatis temperiem. Om̄ia que in oue ſūtvtilia ſunt: ſcilicet lana: pellis: caro: lac ¶ DyaſcoridesAdep̄s veruecinꝰ ſimilē habet virtutē porcino. Stericas aut ani cauſas vtiliter curat. ⁊ cōbuſtis opitulaturFel veruecinū lanis adhibitum: ⁊ in vnibilico poſitumventrē ſoluit infantiū. Fimus veruecinus cū aceto vtcathaplaſma impoſitus: maculas nigras emendat. naſcentes clauos corꝑibus tollit. Igne in acruꝫ impoſitūcurat. Cum cera et oleo mixtus combuſtionibus medetur ⁊cͣ.XLVI.¶ De vituloIſidorusItulus ⁊ vitula a viriditate dicti ſunt id eſt. aviridi etate: ſicut virgo. Uitula ergo ꝑua eſt: etnondū enixa. Nam enixā iuuenca eſt aut vaccaIuuencꝰ aūt dictus eo ꝙ iuuare incipiat hominuꝫ vſꝰin excolenda terra. vel quia apud gentiles ioui ſemperniſi iuuencus immolabatur: nūqͣ taurus. Naꝫ in victimis etiā etas cōſideratur ¶ Palladiuſ libro v̓. Menſeaprili naſci ſolent vituli: quoꝝ matres abundantia pabuli iuuentur: vt ſufficere poſſint tributo laboris et lactis. Ipſis aūt vitulis toſtum molitūqꝫ miliū cum lactemiſceatur farraci more prebendū. ¶ Areſtotiles. Partus vituloꝝ dicunt eſſe decē menſiū: ⁊ ſi ante hoc tēpuſpariatur nō viuet. quoniā eius vngule nō complebūturSi caſtretur vitulus viuere pōt viginti annis ⁊ amplius. ſi ſaltem forte fuerit eius corpus. Solus vituluſ inter omne genus animaliū grauiorē habꝫ voceꝫ vocibꝰſeniorum boum. Nam cetera quidem omnia voceꝫ habent acutiorem in iuuentute: groſſiorē in ſenectute. Cūaūt inierint vituli mares etate ſolitātur: ac ſine feminiſvſqꝫ ad tempus coitus paſcūtur. Cum autē appropinquat tempus coitus: iam nō ſolus: ſed cū vaccīs paſcitur. Incipit cōire poſt duos ānos. ſed tunc eius filii ſūtpauci: debiles: ⁊ parui. ¶ Plinius libro viii. huic ſoliomniū animalium quibus ꝓcerior eſt cauda: nō ſtatimnato. vt ceteris. eſt ꝯſummate mēſure. creſcit em̄ donec