LiberDecimuſnonus

et contra maſculos omnes preliatur. Pugnāt quidem.tauri poſt vaccam. ⁊ victor ſalit ſuper feminam: vaccavero fugit coitum. propter virge maris duriciem ¶Pliniꝰ. Tauri generationē quadrimi implent. Pariunt aūt menſe decimo. Quicquid ante genitū ē inutileeſt. ¶ Palladius libro quarto. Itaqꝫ menſe marcioqui vult armenta cōſtruere: tauros tenera etate his ſignis debet ſubmittere: vt ſint alti: et ingentibus membris: etatis medie. Et magis qui in iuuentute eſt minor: ꝙͣ qui declinat in ſeniu. torua facie. paruis cornibus: thoroſa vaſtaqꝫ ceruice. ventre ſubſtricto. vaccasetiam tunc maxīe pabimus: ſed eligemus forma altiſſima. corporis lōgi. vteri capacis et magni: alta fronteoculis nigris ⁊ grādibus: pulcris cornibus: et p̄cipuenigris: aure ſetoſa: palearibus et candis maximis: vngulis breuibus: et cruribꝰ nigris et paruis: etatis maxime trime. qꝛ vſqꝫ ad decennium fetura ex his ꝓceditvtilior. nec āte etatē trimā tauros his oportet admittiSꝫ erit ſtudiū diligentis. amotis ſenioribus nouellaſubinde conducere: ⁊ ſterileſ aratro ac laboribus deputare. Greci aſſerunt: ſi mareſ creare velis. ſiniſtꝝ tauriin coitu ligandū ē teſticuluꝫ. Si feminas dextrū. Tauros tamen diu abſtinendos: vt cum tempus eſt: acriusin cauſas dilati feruoris incumbant. Sed his armētishieme maritima et aprica loca: eſtate opaca paremꝰ acfrigida: montana maxime. quia melius frutectis. et hiſherba internaſcente: ſaturātur. qꝛ quāuis circa fluuioſrecte ꝓpter loca amena paſcantur. Fetura tamē aquistepidioribus adiuuatur. vnde magis vtiliuſqꝫ paſcentur vbi pluuialis aquā tēpenteſ format lacunas. Tolerat tamen frigus. hoc armenti genꝰ: et poteſt facile hybernare ſub diuo. Quibus tamen ſepta fieri ꝓpter iniuriam grauidaruꝫ cōuenit laxiora. Stabula vero vtilia ſunt ſtrata ſaxo: aut glareis. aut arenis: deuexa aliquatenus. vt humor poſſit elabi: ꝑti meridiane obuerſa: propter flatus glaciales. quibuſ aliquis reſiſtere debet obiectus. ¶ Idem in libro octauo. Menſe quoqꝫiulio maxime tauris ſubmittende ſunt vacce: qꝛ decemmenſiū partus ſic poterit maturo vere cōcludi. et certum eſt eas poſt vernam pinguedineꝫ geſtientes veneris amare laſciuiā. vni tauro quindecī vaccas columella aſſerit ſufficere poſſe: Curandūqꝫ ne cōcipere nequeant nimietate pinguedinis. Si abundantia pabuli ēin regione qua paſcimus. poteſt annis omnibꝰ in feturam vacca ſubmitti. Si vero indigetur hoc genere: alternis temporibus onerāde ſunt. maximeqꝫ ſi eēdemalicui operi ſeruire cōſueuerunt. ¶ XCI.De diuerſis ex tauro medicinis.¶ Eſculapius.Auri cornu ſerpenteꝫ fugat. ⁊ ſāguis eiꝰ eoſ interficit. maculas quoqꝫ faciei delet. Fel eius cūmelle ⁊ balſamo: oculoꝝ uicia curat. Sepum eiꝰcū reſina ⁊ cera duriciaſ oēs mollit. Medulla eiꝰ cū vino temperata tremuloſos curat. Fimus eius tumoresatqꝫ duricias ſoluit. Pliniꝰ libro viceſimooctauoTaurino felle cum egiptio alumine tepefactis alopicias illinūt: Ad vlcera quoqꝫ capitis ex eodem felle cūoui albo colliria fiūt. aqua qꝫ diſſoluta per quadriduūinunguntur. Idem addito nitro lepras et furfures tollit. p̄terigiaqꝫ digitoꝝ ideꝫ fel aridū aqua callida diſſolutum aufert. eodem felle collui dentes confert. Felletaurino vlcera ſanātur. Idem quoqꝫ cum ſucco porrifiſtulis immittitur. Recentes etiā plagas ferro factaſcurat illinitū glutinum taurinum lique factū tercio dieſolutum. Item glutinum aqua calida reſolutū inflationes ſedat: mulieꝝ quoqꝫ purgationes adiuuat fel taurinum lana ſuccida appoſitū. Taurinus ſanguis aridus tritus parotidas cōprimit. ſedis viciis medetur.Taurinum fel in lintheolis concerptis rimaſqꝫ ad cica

tricem ꝑducit. Inflationibꝰ quidem in parte illa medetur ſepum ſanguis taurinꝰ aridus tritus. Podagrisetiam valet vrſinus adeps taurinumqꝫ ſepum: ydropicis auxiliatur fimi taurini liquor. Eodēqꝫ fimo malasrubeſcere aiunt. Ulcera vero capitis manātia efficaciter ſanat tauri vrina ¶ Auicenna in ſecundo canoneFel taurinū confert vlceribus in aure recentibꝰ. Etiāvlceribus ani. Fitqꝫ ex eo linimentū ad dolorem matricis ac teſticuloꝝ. et ponitur ſuper apoſtemata oſei.Eſt autem tyriaca morſibus venenoſis vrina tauri cuꝫnitro diſſoluta ⁊ in aurem ſubtiliter diſtillata. ſedat dolorem eius. ablutioneqꝫ ex ea facta confert furfuribusStercꝰ tauri propere vermes effugat venenoſos ac cimices quando fit cuꝫ eo ſuffumigatō. Ex eodē quoqꝫſuffumigatio fit eminētie matricis. Sanguis tauri calidus ſuper apoſtemata dura linitur ¶ Idem in librotercio. Sanguis tauri recens venenum eſt: ipſūqꝫ qͥ biberit accidit ei difficultas anhelitus: ⁊ dolor branchoſet meri et rubedo lingue: et fruſta ſanguinis congelatiin dentibus ac gīginis. ⁊ nauſea vehemēs: et anguſtiadeinde in lingua apparet corroſio. deinde perducit adprefocationem et ſpāſmū. oportet itaqꝫ ꝓperare ad cliſtere et ſolutionem ventris. vomitus enī periculoſus ēqm̄ em̄ quandoqꝫ expellitur: cuius expulſio quandoqꝫnō toleratur. et ideo prefocat. Dande ſunt autem medicine cōferentes in congelatione ſanguinis. vt ficusimmature plene crude: ſemen caulis ⁊cꝭ. DyaſcoridesFel taurinum mixto felle hircino ſinanticos curat. vulnera et cicatrices ſanat. mixtum lacti dolores auriummitigat. pluſqꝫ mixto lacte mulierū. Sanguis taurinꝰdyaforeticus eſt: et malacticus: duricias ſoluit ⁊ cathaplaſma adhibitus medetur ⁊c. ¶ XGIII.¶ De vacca. ¶ IſidorusAcca dicitur quaſi boacca. Eſt enim ex qualitate mobiliū nominū ſicut leo leena. draco dracena. ¶ Areſtotiles ī libro de aīalibꝰ. Uaccaeſt animal māſuētum et iracūdie pauce: ml̓te vero inſipientie. Huius renes in aſpectu quaſi cōpoſiti ſunt expluribus paruis renibuſ. vētres habet multos: vt cibicōpleātur vſus: et quod diminuitur ex eo ꝓpter digeſtōem habet ventrē poſt alium. Primus ergo venter cibum recipit crudum. ſecundus digeſtū. tercius iam digeſtione melioratuꝫ. Quartꝰ vero bn̄ digeſtū. Cornuavacce ſi calefiant: in omnem partem declināt. Cornuafeminarū ſunt fortiora cornibus maſculoꝝ. Deſideriūcoitus vaccarum manifeſtatur ꝑ tumorem inguinū. etcontinuos mugitus eaꝝ. vaccis que ſunt in armentisaccidunt infirmitates due. Podagra ſcꝫ: quia pedeseaꝝ aſtringūtur: ſed ex hac nō moriūtur. et ſi vngāturearū cornua vtiqꝫ ſanabūtur. Alia vero crocaror: quecū accidit velociter āhelitus ſuꝰ reuertitur: et hec febribuſ in hoībus aſſimilatur. huius infirmitatis ſignū ēquando demittūt auriculas: et nō comedunt. citoqꝫ exilla moriūtur. Cū auteꝫ impinguātur vacce pigrioresſunt: he paſcuntur ad poſterius. Uacca in corde habetos: ſicut equus. ꝓpter cordis magnitudineꝫ Et māmillas quatuor vt camela. Uox eiꝰ et maxīe vaccule groſſior eſt ꝙͣ bouis maſculi. cum in ceteris animalibus ſitecontrario. ad potādum diligit aquā claram: equꝰ tuibidam. Pugnant tauri poſt vaccam et victor ſalit ſuꝑeam. Cum aūt debilitatur ꝓpter multitudinem coitusiteruꝫ victus pugnat contra illuꝫ. ⁊ qui vincit: feminaſalit. Ipſa vero fugiendo nō ſuſtinet coitum: vt ſupradictum eſt. et tempore coitus domari non poteſt. Uacce rectorem habent. et viuūt diutius ꝓpter bonum paſtum. Ꝙ ſi vacca ſeꝑetur a grege: perditur. quoniaꝫ abeſtiis comeditur. Uacca ſilueſtris habꝫ cornua declinantia ad inuicē: et ob hoc dedit ei natura iuuamentūaliud: ſcꝫ eiectionem ſtercoris in remotū. vt ab ipſo de