ſillogiſmorūDe natura
⁊ minoris qͣꝫtum ad ſubiectū: qualitaſ aūt ē diſpofitio p̄dicati quaſi forme: qͣꝫtitas aūt eſt diſpoſitioſubiecti quaſi maͣe. Un̄ cū ꝯcl̓o participet p̄dicatum a maiori ⁊ ſubiectū a minori aſſimilat̉ maiori in diſpoſitione p̄dicati ⁊ minori in diſpoſitiōeſubiecti. Secūda regula eſt ꝙ oīa ꝓblemata concludunt̉ per pͥmā figurā: hoc eſt tam vl̓e qͣꝫ particulare tam affirmatiuū qͣꝫ negatiuū. In ſecūda figura ē vnā regula .ſ. ꝙ in ea nō concludit̉ niſi negatiue. Cuius rō eſt: qꝛ opꝫ alterā p̄miſſarū eē negatiuam vt oſtenſum eſt: ⁊ quādo ita ē neceſſe ē concluſionē eſſe negatiuā. ¶ In tertia ē vna ſimiliterſ. ꝙ oīs concluſio ē particularis ⁊ nunqͣꝫ vl̓is. Cuius rō eſt: qꝛ lꝫ duo conueniant in vno tertio etiaꝫꝙ vniuerſaliter tertiū illis conueniat: non iō opꝙ illa duo inter ſe totaliter conueniāt vel ſint idēquod ideo eſt qꝛ contingit maiorē extremitatemin minus eſſe qͣꝫ minorē. Unde in cōcluſione maior non predicabit̉ de minori vl̓r. Vt oīs homo ēriſibilis: omnis hō eſt aīal: non ſequit̉ ergo omneaīal eſt riſibile: ſed bene: ergo quoddam animaſeſt riſibile.Abitis ergo regulis cū ſuis rationibꝰ querectificant ſyllogiſmos de īeſſe reſtat breuiter tangere regulas rectificantes ſyllogiſmos de modo. Ad cuiꝰ euidentiā ſciendū ē ꝙtriplex ē ſyllogiſmus. Quidā conſtat ex ꝓpoſitionibus ſimplicis inherentie de quo dc̄m eſt. Quidam cōſtant ex vtraqꝫ p̄miſſa de modo. Quidaꝫex altera de modo ⁊ altera de ineſſe ⁊ dr̄ ſyllogiſmus mixtꝰ. Si ex vtraqꝫ modali: aut erit ex vtraqꝫ de neceſſario aut ex vtraqꝫ de ꝯtingenti. Subneceſſario aūt intelligit̉ ⁊ īpoſſibile ꝯͣrie ſumptuꝫi. cū negatione appoſita verbo. Unde idē ē neceſſe ē eſſe ⁊ impoſſibile ē nō eſſe. Idem .n. ē iudiciūvtriuſqꝫ. Sciendū ēt ꝙ hic tam in p̄miſſis qͣꝫ ī cōcluſione ſemꝑ accipit̉ ꝯtingēs nō neceſſarium qd̓dr̄ in ꝯtingenti nato ⁊ indefinito ſeu ad vtrūlibet.Si ergo ſit ſyllogiſmꝰ ex vtraqꝫ de neceſſario ſaluatis regulis p̄habitis in omni figura pōt fieri bonus ſyllogiſmus ꝯcludēs de neceſſario ⁊ ꝑ ꝯn̄s deineſſe. Si v̓o fiat ex vtraqꝫ de ꝯtingenti ſemꝑ fit īpͥma: ſeu ambe ſint affirmatiue ſeu negatiue: ſeualtera tm̄: hoc ſolo excepto ꝙ ſi maior ſit vl̓is cōcluſio erit de ꝯtingenti ⁊ nō de ineſſe. Si autē fuerint ex vtraqꝫ negatiua: ꝯuerſa minori vel vtraqꝫin affirmatiuā: erit ſyllogiſmus. ¶ Eſt aūt ſciēdūꝙ oēs ꝓpoſitiones de ꝯtingenti nō neceſſario habent affirmatiuā figurā ⁊ ꝯuertunt̉ ad ſe inuicemaffirmatiue negatiuiſ ⁊ ecōtra: vt ꝓbat ph̓s p̄moprioꝝ. In ſecūda aūt figura ex vtriſqꝫ de ꝯtingenti nō ſit ſyllogiſmus: cuiꝰ rō ex ſuperioribus pꝫ: ꝗaſ. ex puris affir. in ſecūda figura nō eſt ſyllogiſmꝰ.Propoſitiones aūt de ꝯtingenti vt dc̄m eſt affir.ſunt oēs in ſecūda figura. In tertia vero figura ex
vtriſqꝫ de ꝯtingēti non ſit ſyllogiſmus niſi vtraqꝫſit particularis. ¶ Si v̓o fiat ſyllogiſmus mixtutaut ē ex vna de ineſſe ⁊ altera de neceſſario: aut exvna de ꝯtingēti ⁊ altera de ineſſe: aut ex vna d̓ neceſſario ⁊ altera de ꝯtingēti pluribus .n. modis n̄ſit mixtio. Sciendū ergo ꝙ in omni tali mixtiōe.ſ. de ineſſe ⁊ ꝯtingētis ſemꝑ de īeſſe dꝫ accipi ſimpliciter ⁊ nō de ineſſe vt nūc. Dicit̉ aūt ꝓpoſitio d̓ineſſe ſimpliciter in qua predicatū ꝑ ſe ineſt ſubiecto: ſeu ſit de ꝗdditate eius qͣꝫtum ad pͥmū modūper ſe ſeu nō: ſed fluat ex pͥncipijs eius: vt cum ꝓpria paſſio dicit̉ de ſubiecto qͣꝫtum ad ſecundummodū. Dicitur ēt de ineſſe ſimpl̓r quādo p̄dicat̉aliquod accn̄s cōmune quod ſequit̉ totā ſpeciemẜm omne tēpus ſicut nigredo ineſt coruo ⁊ ethiopi. Quando aūt nullo iſtoꝝ modoꝝ p̄dicat̉ aliꝗdde ſubiecto eſt de ineſſe vt nūc: vt hec. omnis homo currit. Si ergo ſit mixtio de ineſſe ⁊ neceſſarij in pͥma figura eſt talis regula. Maiore exiſtente de neceſſario ⁊ minori de ineſſe ſimpl̓r ⁊ nō vtnūc ſequit̉ concluſio de neceſſario. Si aūt ecōuerſo fiat .ſ. maiore de ineſſe ⁊ minore de neceſſarioſequit̉ ꝯcluſio de ineſſe ⁊ nō de neceſſario: quoruꝫrō eſt qꝛ cū concluſio participet cū maiore in p̄dicato vt dcm̄ eſt: modus aūt neceſſitatis ⁊ contingentie ſit diſpoſitio p̄dicati in cōparatione ad ſubiectum: concluſio participabit eodē modo: quodnō poteſt fieri quando minor ē d̓ neceſſario ⁊ maior de ineſſe: bene tn̄ tūc ſequit̉ ꝯcl̓o de ineſſe. Inplus .n. eſt ineſſe ſimpl̓r qͣꝫ neceſſario. Que .n. heceſſario inſunt: inſunt ſimpl̓r: ⁊ non econtra. In ſecūda v̓o figura eſt talis regula. Uniuerſali negatiua de neceſſario exn̄te ⁊ altera de ineſſe ſequit̉ cōcluſio de neceſſario. Si v̓o aliter fiat nō ſequit̉ deneceſſario: qꝛ ſi affirmatiua fuerit de neceſſario ⁊negatiua de ineſſe ſequit̉ ꝯcl̓o de ineſſe cuiꝰ rō eſtqꝛ ſecūda figura qͣꝫtum ad oēs ſuos modos d̓ſcēdit a ſecūdo modo pͥme figure ī quo maior ē vl̓isnegatiua ⁊ in ip̄m reducit̉ vt ſupra pꝫ. Et iō ſicutibi oportebat vl̓em negatiuā q̄ ē maior eē de neceſſario vt ſequeret̉ tal̓is ꝯcl̓o: ita ī hac figura opꝰꝙ talis negatiua poſt reductionē ī pͥma ſit maior.Ex quo pꝫ ꝙ in quarto ſcd̓e figure nō pōt fieri vl̓iſmixtio qͣꝫtū ad ꝯcl̓onem de neceſſario cū nō hēataliquā vl̓em negatiuā. In tertia figura eſt talis regula in modū affirmatiōis ⁊ negatiōis. Ul̓i affir.vel neg. exn̄te de neceſſario ſequit̉ ꝯcl̓o talis: al̓rnon: cuiꝰ pōt reddi eadē cā q̄ ⁊ ſupra: qꝛ poſt reductionē ad pͥmā figurā vl̓is fiet maior quā opꝫ in ꝑma eē de neceſſario. Per qd̓ pꝫ ꝙ circa pͥmū ⁊ ſecūdū tertie fiūt qͣttuor ſyllogiſmi vl̓r mixti accipiendo vtrobiqꝫ de neceſſario. ¶ Sequit̉ de ſcd̓amixtione .ſ. de ineſſe ⁊ ꝯtingētis. Ad cuiꝰ euidētiāſciēdū ꝙ vt dicit ph̓s pͥmo pͥoꝝ ꝯtingēs capit̉ vnomō vt ēt neceſſariū d̓r̄ ꝯtingēſ .i. nō īpoſſibile: alo