⁊ eſſentia.De ente
Sꝫ eſſentia dr̄ ẜm ꝙ per eā ⁊ in ea res hꝫ eſſe.¶ Sꝫ qꝛ ens abſolute ⁊ ꝑ pͥus dr̄ de ſubſtātijs: ⁊ ꝑpoſterius quaſi ẜm ꝗd de accn̄tibus: īde ē ꝙ eēntia vere ⁊ ꝓprie ē ī ſubſtātijs: ſꝫ in accn̄tibus quodāmodo ⁊ ẜm ꝗd. ¶ Subſtātiarū v̓o q̄dā ſūt ſimplices ⁊ quedā cōpoſite: ⁊ ī vtriſqꝫ ē eſſentia: ſed īſimplicibꝰ veriori modo ⁊ nobiliori ē ẜm ꝙ ēt eēnobiliꝰ hn̄t. Sūt .n. eoꝝ cā q̄ cōpoſita ſunt: ad minus ſb̓a pͥma ſimplex qͥ deus ē. Sed qꝛ illaꝝ ſb̓arum eſfentie ſunt nobis magis occultē: iō ab eēntijs ſb̓arum cōpoſitarū incipiēdū ē: vt a facilioribus īcipiētes ꝯueniētior fiat diſciplina. ¶ In ſubſtātijs ergo cōpoſitis: materia ⁊ forma nota ſuntvt in hoīe aīa ⁊ corpus. Non aūt pōt dici ꝙ alteꝝilloꝝ tm̄ eſſentia eē dicat̉. Ꝙ .n. maͣ iola nō ſit eſſentia rei: planū ē: qꝛ res ꝑ ſuā eſſentiā cognoſcibilis ē ⁊ in ſpecie ordinat̉ vl̓ ī genere: ſꝫ maͣ neqꝫ cognitionis pͥncipiū ē: nec ẜm eā aliꝗd ad ſpēm velad genus determinat̉: ſꝫ ẜm id qd̓ aliꝗd actu eſt.Nō ēt forma tm̄ ē eſſentia ſb̓e cōpoſite: qͣꝫuis quidā hoc aſſerere conent̉. ¶ Ex his igit̉ q̄ dicta ſūtpꝫ ꝙ eſſentia rei ē illud qd̓ ꝑ diffinitione rei ſignifieat. Diffinitio aūt ſb̓arum maͣlium nō tm̄ ꝯtinetformā ſed ēt maͣm: aliter .n. diffinitiones naͣles ⁊mathematice nō differrēt. Nec pōt dici ꝙ maͣ indiffinitione ſb̓e maͣlis ponat̉ ſicut additū eſſentieeius: vel ens extra eſſentiā eiꝰ: qꝛ modus hic diffinitionis eſt ꝓprius accn̄tibus q̄ perfectā eēntiānō hn̄t. Un̄ opꝫ ꝙ in diffinitionę ſua ſubiectū recipiāt qd̓ eſt extra genus eoꝝ. ¶ Patet gͦ ꝙ eſſentiacomp̄hendit maͣm ⁊ formā. Nō ēt pōt dici ꝙ eēntia ſignificet relationē q̄ eſt int̓ maͣm ⁊ formā qͣſialiꝗd ſuꝑadditū ipſis: qꝛ hoc de neceſſitate eēt accidēs ⁊ extraneū a re: nec per eā cognoſceret̉: queoīa eſſentie ꝯueniūt. Per formā .n. q̄ eſt actꝰ materie: materia efficit̉ ens actu ⁊ hͦ aliꝗd. Un̄ illudqd̓ ſuꝑaduenit nō dat eſſe actu ſimpl̓r materie ſꝫeſſe actu tale: ſicut ēt accn̄tia faciunt: vt albedo facit actu albū. Un̄ qn̄ talis forma acꝗrit̉: nō dr̄ gͣnaͣri ſimpl̓r ſed ẜm ꝗd. Relinquit̉ gͦ ꝙ nomē eſſentie in ſubſtātijs cōpoſitis ſignificet illud qd̓ ex materia ⁊ forma cōpoſitū eſt: ⁊ huic ꝯſonat verbumBoetij in comēto p̄dicamētoꝝ vbi dicit ꝙ vſia ſignificat cōpoſitū. Uſia .n. apud grecoſ idē ē ꝙ eēntia apud nos: vt ip̄emet dicit in libro de duabusnaturis. Auicēna ēt dicit ꝙ ꝗdditas ſb̓aruꝫ compoſitarū eſt ip̄a cōpoſitio mae ⁊ forme. Cōmētator ēt dicit ſuꝑ. 7. meth. ꝙ natura quā hꝫ ſpēs ī rebus generabilibꝰ: ē aliquod mediū .i. cōpoſitū exmaͣ ⁊ forma. ¶ Huic ēt rō ꝯcordat: qꝛ eē ſb̓e compoſite nō ē tm̄ forme nec maͣe tm̄: ſꝫ ipſiꝰ cōpoſiti:eſſentia aūt ē ẜm quā res eſſe dr̄. Un̄ opꝫ ꝙ eſſentia qua res denoīat̉ ens: non tm̄ ſit forma nec tm̄materia ſed vtrūqꝫ: qͣꝫuis huiuſmodi eſſe ſuo mōſola forma ſit cā. Sic .n. in alijs videmꝰ q̄ ex plu-
ribus pͥncipijs ꝯſtituūtur: ꝙ res nō denoīat̉ ab altero illoꝝ pͥncipioꝝ tm̄ ſed ab eo qd̓ vtrūqꝫ cōplectitur: vt pꝫ in ſaporibꝰ: qꝛ ex actiōe calidi humidū digerentis cauſat̉ dulcedo: ⁊ qͣꝫnis hoc mō calor ſit cā dulcediniſ: nō tn̄ denoīat̉ corpus dulce acalore: ſꝫ a ſapore ꝗ calidū ⁊ humidū cōplectitur.Sꝫ qꝛ maͣ īdiuiduationis pͥncipiū eſt: ex hoc fortevidet̉ ſeꝗ ꝙ eſſentia q̄ ī ſe cōplectit̉ maͣm ſimul ⁊formā: ſit tm̄ particularis ⁊ nō vl̓is. Ex quo ſequeret̉ ꝙ vl̓ia nō haberēt diffinitionē ſi eſſentia eſt idqd̓ ꝑ diffinitionē ſignificat̉. ¶ Et iō ſciendū eſt ꝙmateria nō quolibet mō accepta ē īdiuiduationitpͥncipiū ſꝫ ſolū materia ſignata. Dico .n. materiāſignatā q̄ ſub det̓minatis dimenſionibꝰ ꝯſiderat̉Hoc mō materia in diffinitione hoīs inqͣꝫtū hō ēnō ponit̉: ſꝫ poneret̉ in diffinitiōe ſor. ſi ſor. haberet diffinitionē. In diffinitiōe aūt hoīs ponit̉ materia nō ſignata. Non .n. in diffinitione hoīs ponitur hͦ os: vl̓ hec caro: ſꝫ os ⁊ caro abſolute q̄ ſt̓ materia hoīs nō ſignata. Sic gͦ pꝫ ꝙ eēntia hoīs ⁊ eſſentia petri nō differūt niſi ẜm ſignatū ⁊ nō ſignatū. Un̄ cōmētator dic̄. 7. meth. Sor. nihil aliud ēqͣꝫ aīalitas ⁊ rōnalitas q̄ ſūt ꝗdditas eiꝰ. Sic etiāeſſentia generis ⁊ ſpēi differūt ẜm ſignatū ⁊ nō ſignatū qͣꝫuis aliꝰ modus ſignationis ſit vtrobiqꝫ:qꝛ deſignatio īdiuidui reſpectu ſpēi eſt ꝑ materiādet̓minatā dimēſionibꝰ: dſignatio aūt ſpēi reſpectu generis eſt ꝑ dr̄iam ꝯſtitutiuaꝫ q̄ ex forma reiſumit̉. ¶ Hec .n. det̓minatio vel deſignatio q̄ ē īſpecie reſpectu generis nō ē ꝑ aliꝗd ī eſſentia ſpēiexn̄s ꝙ nullo mō in eſſentia generis ſit: īmo ꝗcꝗdē ī ſpecie ē ī genere vt īdeterminatū. Si .n. aīal fieēt totū qd̓ eſt hō ſꝫ ꝑs eiꝰ: nō p̄dicaret̉ de eo cumnulla ꝑs ītegralis p̄dicet̉ d̓ ſuo toto. ¶ Hoc auteꝫqūo ꝯtingat videri poterit ſi aſpiciatur qͣl̓r differtcorpus ẜm ꝙ ponit̉ ꝑs aīalis: ⁊ ẜm ꝙ ponit̉ genꝰ.Nō .n. pōt eſſe genꝰ eo mō quo eſt pars ītegralis.Hoc .n. nomē qd̓ eſt corpꝰ multipl̓r accipi poteſt.Corpus .n. ẜꝫ ꝙ ponit̉ in genere ſb̓e: dr̄ ex eo ꝙ hꝫtalē naturā vt ī eo poſſint d̓ſignari tres dimēſiōeſIp̄e v̓o tres dimēſiones deſignate ſūt: corpꝰ ꝗdeꝫē ī genere qͣꝫtitatꝭ. Cōtingit aūt ī rebꝰ vt qd̓ hꝫ vnāꝑfectionē ad vlteriorē ēt ꝑfectionē attingat: ſic̄ pꝰin hoīe ꝗ ⁊ ꝑfectionē ſenſitiuā hꝫ: ⁊ vlteriꝰ ītellectiuā. Sil̓r aūt ſuꝑ hāc ꝑfectionē q̄ eſt hr̄e talē formāvt in ea poſſint deſignari tres dimenſiones: pōtaltera perfectio adiugi: vt vita vl̓ aliꝗd huiuſmodi. Poteſt ergo hoc nomē corpuſſignificare remquādam q̄ hꝫ talem formā: ex qua ſequit̉ ēt in ip̄adeſignabilitas triū dimenſionū cum p̄ciſione: vtſ. ex iſta forma nulla vlterior perfectio ſequat̉: ſꝫſi ꝗd aliud ſuperaddit̉: ſit p̄ter ſignificationē corporis ſic dicti. Et hoc modo corpus eſt ītegralis⁊ materialis pars aīalis: qꝛ ſic anima ē p̄ter illudquod ſignificatur noīe corporis: qꝛ noīe corporis