intellectusDe vnitate

cipijs. Eſt ergo vnū qd̓ intelligitur a me ⁊ a te.Sed alio intelligitur a me ⁊ alio a te ideſt alia ſpecie intelligibili ⁊ aliud eſt intelligere meū ⁊ aliudtuum ⁊ alius eſt intellectus meus ⁊ alius tuus.Unde ⁊ ariſtoteles in p̄dicamētis dicit aliquā ſcientiā eſſe ſingularē qͣꝫtum ad ſubiectū: vt quedaꝫgrāmatica in ſubiecto quidē eſt in aīa de ſubiectovero nullo dicit̉. Vnde ⁊ intellectus meus qn̄ intelligit ſe intelligere: intelligit quēdā ſingularemactum: qn̄ aūt intelligit intelligere ſimpl̓r intelligit aliquid vniuerſale. Non enī ſingularitas repugnat intelligibilitati ſed maͣlitas. Ande cuꝫ ſintaliqua ſingularia īmaͣlia ſicut de ſubſtātijs ſeꝑatꝭſupra dictum eſt: nihil ꝓhibet huiuſmōi ſingularia intelligi. Ex hoc aūt apparet quō ſit eadē ſcīain diſcipulo ⁊ doctore. Eſt enī eadē qͣꝫtum ad reꝫſcitam: nō tn̄ qͣꝫtum ad ſpēs intelligibiles quibusvterqꝫ intelligit. Quātū enī ad hoc indiuiduaturſcīa ī me ⁊ in illo. Nec oꝫ ꝙ ſcīa que eſt in diſcipulocauſetur a ſcīa que eſt in magiſtro ſicut calor aq̄a calore ignis ſed ſicut ſanitas que eſt in maͣ a ſanitate que eſt in aīa medici. Sicut enī in infirmo ēpͥncipiū naturale ſanitatis cui medicꝰ auxilia ſubminiſtrat ad ſanitatē ꝑficiendaꝫ ita in diſcipulo ēpͥncipiuꝫ naturale ſcīe .ſ. intellectꝰ agens ⁊ primaprincipia per ſe nota. Doctor aūt ſubminiſtrat q̄dam adminicula deducendo ꝯn̄s ex principijs ꝑſe notis. Un̄ ⁊ medicus nititur ſanare eo mō quonatura ſanaret .ſ. cale faciēdo ⁊ frigidādo ⁊ magiſter eodē mō inducit ad ſcīam quo inueniens ꝑ ſeip̄m ſcīam acquireret procedendo .ſ. de notis adignota. Et ſicut ſanitas in infirmo ſit non ẜm poteſtatē medici: ſed ẜm facultateꝫ nature: ita ⁊ ſcīacātur in dīſcipulo nō ẜm virtutē magiſtri ſed ẜmfacultatē adiſcentis. ¶ Nd̓ aūt vlterius obijciūtꝙ ſi remanerēt plures ſubſtantie intellectualesdeſtructis corꝑibus ſequeret̉ ꝙ eſſent ocioſe ſicutariſt. in. xi. meth̓. argumētat̉ ꝙ ſi eēt ſubſtātie ſeparate nō mouētes corpus eſſent ocioſe ſi bn̄ lr̄aꝫariſtot elis ꝯſideraſſent de facili poſſent diſſoluere. Nam ariſt. anteqͣꝫ hanc rōnem inducat p̄mittit. Quare ⁊ ſb̓as ⁊ principia īmobilia tot eſſe rōnale eſt ſuſcipere. neceſſariū enī dimittatur fortioribus dicere. Ex quo pat et ꝙ ipſe ꝓbabilitateꝫquādā ſequit̉ nō neceſſitatē inducit. Deinde cuꝫocioſum ſit quod nō pertingit ad finē ad quem eſtnō poteſt dici etiaꝫ ꝓbabiliter ꝙ ſubſtātie ſeꝑateeſſent ocioſe ſi nō mouerent corꝑa niſi forte dicatur ꝙ motus corpoꝝ ſint fines ſb̓arum ſeꝑataruꝫqd̓ eſt oīno īpoſſibile cum finis ſit potior hijs queſunt ad finē. Unde nec ariſtoteles inducit ꝙ eētocioſe ſi non mouerēt corꝑa: ſed ꝙ oēm ſubſtātiaꝫimpaſſibilē ẜm ſe optimū fineꝫ ſortitā eſſe oꝫ eſtimare. Eſt enī ꝑfectiſſimū vniuſcuiuſqꝫ rei: vt nōſolum ſit in ſe bonū ſed vt bonitatē in alijs cauſetNon erat aūt manifeſtū qualiter ſubſtātie ſeꝑate

cārent bonitatē in inferioribus niſi per motū aliquoꝝ corpoꝝ. Unde ex hoc ariſtoteles quādamꝓhabilē rōnē aſſumit ad on̄dendum ꝙ nō ſunt alique ſubſtātie ſeꝑate: niſi que per motus celeſtiuꝫcorporum manifeſtātur: qͣꝫuis hoc neceſſitatē nōhabeat vt ipſemet dicit. Concedimꝰ aūt ꝙ aīmahūanā a corꝑe ſeꝑata nō hꝫ vltimāꝑfectioneꝫ ſuenaͣe cū ſit ꝑs naͣe hūane. Nulla .n. ꝑs hꝫ oīmodāꝑfectionē ſi a toto ſeꝑret̉. Non aūt ꝑꝑ hͦ eſt fruſtraqꝛ non eſt aīe hūane finis mouere corpꝰ ſꝫ ītellige̓in quo eſt ſua felicitas vt ariſt. ꝓbat in. x. ethicorObijciūt ēt adſui erroris aſſertionē ꝙ ſi ītellectuſeēt plures pluriū hoīuꝫ cū ītellectꝰ ſit īcorruptibilis ſequeret̉ ꝙ actu eſſent infiniti intellectꝰ ẜmpoſitionē ariſtotelis ꝗ poſuit mūdū eternū ⁊ hoīeſſemꝑ fuiſſe. ¶ Ad hanc aūt obiectionē ſic rn̄detalgazel ī ſua methaphiſica. Dicit .n. ꝙ ī quocūqꝫfuerit vnū iſtoꝝ ſine alio .i. qͣꝫtitas vel multitudoſine ordine īfinitas nō remouebit̉ ab eo ſic̄ a motu celi. Et poſtea ſb̓dit. Simil̓r etiā aīas hūanasque ſunt ſeparabiles a corporibus per mortem:cedimus eſſe infinitas numero quāuis habeanteſſe ſimul: quoniā non eſt inter eas ordinatio naturalis qua remota deſināt eſſe anime eo ꝙ nulleearum ſunt cauſe alijs ſed ſimul ſunt ſiue prius ⁊poſterius natura ⁊ ſitu. Non enī intelligitur in eiſprius ⁊ poſterius ẜm naturā: niſi ẜm tempuſcreationis ſue. In eēntijs aūt earum ẜm ꝙ ſunt eēntienon eſt ordinatio vllo modo: ſed ſunt equales ineſſe econtrario ſpacijs ⁊ corporibus ⁊ cauſe ⁊ cauſato. Quomodo auteꝫ h̓ ariſtoteles ſolueret a nobis ſciri non poteſt quia illam partem methaphiſice non habemus quaꝫ fecit de ſubſtantijs ſeparatis. Dicit enī ph̓s in. 2. phiſicorū. ꝙ de formisque ſunt ſeparate. in materia autem inqͣꝫtum ſūtſeparabiles ꝯſiderare eſt opus ph̓ie prime. Quicquid autem circa hoc dicatur manifeſtuꝫ eſt ꝙ exhoc nullam anguſtiaꝫ catholici patiuntur qui ponunt mundum incepiſſe. ¶ Patet aūt falſum eēꝙ dicunt h̓ fuiſſe principium apud omnes philoſophātes ⁊ arabes ⁊ pypateticos ꝙ intellectuſ nōmultiplicaretur numeraliter: licet apud latinosnon. Algazel enī latinus non fuit ſed arabs. Auicenna etiā qui arabs fuit in ſuo libro de aīa ſic dicit. Prudētia ⁊ ſtulticia ⁊ oꝑinio ⁊ alia huiꝰ ſimilia non ſunt niſi in eſſentia anime: ergo anima nōeſt vna ſed ſūt multe numero ⁊ eius ſpecies vnaeſt. Et vt grecos nō omittamuſponenda ſunt circa hec verba themiſtij in cōmēto de aīa. Cuꝫ .n.que ſiſſet de intellectu agente vtrum ſit vnus autplures ſubiungit ſoluens. An primū quidē intellectū illuminātē credi vnū oportet. Illuminatosvero ⁊ ſubinde illuminantes multos; quēadmodū quāqͣꝫ ſol eſt vnꝰ: tn̄ lux que d̓ ſole prodit ⁊ miltitur qͣſi abiungit̉ ab eo ⁊ diuellitur atqꝫ ita in mitos obtutus diſtrahit̉ diſtribuit̉ qͣꝫ. Quāobre ari-