Compendiumtheologie

dit. Hūanā iuſticiā q̄ ī legis obẜuatōe cōſiſtit vnop̄cepto charitatis ꝯſūmauit. Plenitudo enī legiſeſt dilectio. Un̄ apl̓us. i. ad Cor. 13. In fide ſpe ⁊charitate. qͣſi ī ꝗbuſdā ſalutꝭ nr̄e ꝯpēdioſis capl̓istotā pn̄tis vite ꝑfectionē ꝯſiſtere docuit dicens.Nūc aūt manēt fides ſpes charitas. Un̄ hec triaſūt vt btūs. Aug. dic̄ ꝗbꝰ colit̉ deꝰ. ¶ Ut igit̉ tibifili chariſſime Reginalde ꝯpēdioſam doctrinaꝫde xp̄iana religione tradā quā ſemꝑ p̄ ocul̓ poſſishr̄e circa hec tria in pn̄ti oꝑe tot a nr̄a v̓ſat̉ intētioPrimū de fide. ſcd̓o de ſpe. tertio v̓o de charitate agemꝰ. Hoc .n. ⁊ apl̓icus ordo hꝫ ⁊ rō recta reꝗrit. ¶ Nō enī amor rectꝰ eē pōt niſi pͥmo debitfinis ipei ſtatuat̉ nec h̓ eē p̄t ſi v̓itatꝭ agnitiodeſit.Primo igr̄ nccͣia ē fides ꝑ quā v̓itatē cognoſcas.Scd̓o ſpes ꝑ quā ī debito fine tua ītētio collocet̉Tertio nccͣia ē charitas ꝑ quā tuꝰ affectus total̓r.ordinet̉. ¶ Ordo dicēdoꝝ circa fidem. CA. II.Ides aūt p̄libatio q̄daꝫ eſt illiꝰ cognitiōisq̄ nos in futuro beatos facit. Un̄ ⁊ apl̓usdicit ꝙ eſt ſb̓a ſperādarū reꝝ: qͣſi iā ī nobisſperādas res .i. futurā btītudinē ꝑ modū cuiuſdāinchoatiōis ſubſiſtere faciēs. Illā aūt btīficātē cōgnitionē circa duo cognita dn̄s ꝯſiſtere docuit .ſ.circa dīnitatē trinitatꝭ ⁊ hūanitatē xp̄i. Un̄ ad patrē loquēs dicit. Hec eſt vita eterna vt cognoſcātte vern̄ deum ⁊c̄. ¶ Circa hec gͦ duo tota fidei cognitio v̓ſat̉ .ſ. circa dīnitatē trinitatis ⁊ hūanitatēxp̄i. Nec mirū qꝛ xp̄i hūanitas via eſt qua ad diuinitatē ꝑuenit̉. Oportet igit̉ ⁊ in via viā cognoſcere ꝑ quā poſſit ꝑueniri ad finem: ⁊ in patria deigr̄aꝝ actio ſufficiēs nō eēt niſi vie per quā ſaluatiſūt coguitionē haberēt. Hinc eſt ꝙ dn̄s diſcipulisdixit. Et quo ego vado ſcitis ⁊ viā ſcitis. ¶ Circa dīnitatē vero tria cognoſci oꝫ. Primo ꝗdē eſſentie vnitatē. Scd̓o ꝑſonaꝝ trinitatē. Tertio diuinitatis effectus. ¶ Ꝙ deus ſit. CA. III.Irca eēntie ꝗdē dīne vnitatē. Primo quicdē credēdū eſt deū eſſe qd̓ rōe ꝯſpicuū eſtUidemꝰ .n. oīa q̄ mouētur ab alijs moueri: inferiora ꝗdē ꝑ ſuꝑiora ſicut elemēta ꝑ corꝑa celeſtia ⁊ in elemētꝭ qd̓ fortiꝰ ē mouet id qd̓ debiliꝰ ē⁊ in corꝑibus etiā celeſtibꝰ inferiora a ſuꝑioribusagunt̉. Hoc aūt in infinitū ꝓcedere īpoſſibile eſt.Cū enī oē qd̓ mouet̉ ab aliquo ſit qͣſi inſtr̄m qd̓dāpͥmi mouētis. ſi pͥmū mouēs nō ſit q̄cūqꝫ mouentinſtr̄a erūt. Oportet aūt ſi in infinitū ꝓcedat̉ ī mouētibꝰ ⁊ motis pͥmū mouēs nō eſſe igit̉ oīa infinita mouētia ⁊ mota erūt inſtr̄a. Ridiculū ē āt etia ꝫapd̓ īdoctoſpone̓ inſtr̄a moueri nō ab aliqª pͥncipali agēte. Sil̓e .n. eſt hͦ ac ſi aliꝗſ circa cōſtōnē archevel lecti ponat ſerrā vel ſecurī abſqꝫ carpentariooꝑantē. Oꝫ igit̉ primū mouēs eē qd̓ ſit oībꝰ ſuimū ⁊ hͦ dicimꝰ deū. ¶ Ꝙ deus ē īmobil̓. C. IIII.X hͦ apꝑet ꝙ neceſſe ē dn̄ꝫ mouētē oīa īmoIbilē eſſe. Cuꝫ enī ſit pͥmū mouēs ſi moue̓t̉

nec̄e eēt ſeip̄ꝫ vl̓ a ſeip̄o vl̓ ab alio moue̓i. Ab alioꝗdē moue̓i nō p̄t. oporteret .n. eē aliꝗd mouēſ pͥeo qd̓ ē ꝯͣ rōnē pͥmi mouētꝭ. a ſeip̄o aūt ſi mouet̉ hͦp̄t eē dupl̓r. Uel ꝙ ẜꝫ idē ſit mouēſ ⁊ motū aūt itaꝙ ẜm aliꝗd ſui ſit mouēs ⁊ ẜꝫ aliꝗd motū. Hoꝝ q̄dē primū eē n̄ p̄t. Cū .n. oē qd̓ mouet̉ inqͣꝫtū hmōiſit ī potētia qd̓ āt mouet ſit ī actu ſi ẜm idē eēt mouēs ⁊ motū oporteret ꝙ ẜꝫ idē eēt ī potētia ⁊ ī actuꝙ ē īpoſſibile. ẜm ēt eē n̄ p̄t. ſi .n. eēt aliꝗd mouēs⁊ alteꝝ motū nō eēt ip̄m ẜm ſe pͥmū mouēſ: ſꝫ rōeſue ꝑtꝭ q̄ mouet. Qd̓ aūt ē ꝑ ſe priꝰ ē eo qd̓ n̄ eſt ꝑ ſeNō p̄t igit̉ pͥmū mouēſ eē ſi rōne ſue ꝑtꝭ hͦ ei ꝯueniat. Oꝫ igit̉ pͥmū mouēs oīno īmobile eē. Ex hisēt q̄ mouēt̉ ⁊ mouēt hͦ ip̄ꝫ ꝯſiderari p̄t. Oīs .n. motꝰ vr̄ ab aliqꝰ īmobili ꝓcede̓ qd̓ .ſ. n̄ mouet̉ ẜm illāſpēꝫ motꝰ. Sic̄ videmꝰ ꝙ alteratiōes ⁊ gnaͣtiōes⁊ corruptōes q̄ ſt̄ ī iſtꝭ īferioribꝰ reducūt̉ ſic̄ in pͥmūmouēs ī corpꝰ celeſte qd̓ ẜꝫ hāc ſpēꝫ motꝰ nō mouet̉ cū ſit in generabile ⁊ īcorruptibile ⁊ in alterabile. Illud ergo qd̓ eſt primū pͥncipiuꝫ oīs motusoꝫ eē īmobile oīo. ¶ Ꝙ deꝰ eſt et̓nū. CA. V.X hͦ āt aꝑꝑet vlterīꝰ deū eē et̓nū. oē .n. qd̓ īcipit eē vl̓ d̓ſinit ꝑ mōꝫ vl̓ ꝑ mutationē hͦ patit̉On̄ſū ē aūt ꝙ deꝰ eſt oīno īmobilis: ē ergo eternꝰ.¶ Ꝙ deū eſſe ꝑ ſe eſt neceſſariuꝫ. CA. VI.Er hoc aūt on̄dit̉ ꝙ deū eē ſit ncc̄ariū. Oe̓p Penī ꝙ poſſibile eſt eē ⁊ nō eē eſt mutabileSꝫ deꝰ eſt oīno īmutabil̓ vt on̄ſum eſt. gͦdeū nō eſt poſſibile eē ⁊ nō eſſe. Oē aūt qd̓ eſt ⁊ nōeſt poſſibile ip̄ꝫ nō eſſe neceſſe eſt ip̄m eē: qꝛ ncc̄eeſſe ⁊ nō poſſibile nō eſſe idē ſignificāt: gͦ deuꝫ eē ēneceſſe. ¶ Itē oē qd̓ eſt poſſibile eē ⁊ nō eē īdigetaliquo alio qd̓ faciat ip̄m eſſe: qꝛ qͣꝫtū eſt ī ſe: ſe hꝫad vtrūqꝫ: qd̓ aūt facit aliꝗd eē eſt pͥus eo: gͦ oī qd̓eſt poſſibile eē ⁊ nō eē eſt aliꝗd pͥus. deo aūt nō eſtaliꝗd pͥus: gͦ nō eſt poſſibile ip̄ꝫ eē ⁊ nō eē: ſꝫ neceſſe eſt eū eſſe. Et qꝛ aliqͣ neceſſaria ſūt q̄ ſue neceſſitatꝭ cām hn̄t: quā oꝫ eis eſſe pͥorē deꝰ qui ē oīuꝫ pͥmū nō hꝫ cām ſue neceſſitatꝭ. Un̄ deū eē eſt per ſeip̄m neceſſe. ¶ Ꝙ deus ſemꝑ eſt. CA. VIIX his aūt manifeſtū eſt ꝙ deꝰ eſt ſemper.Oē enī ꝙ neceſſe eſt eſſe: ſemꝑ eſt: qꝛ qd̓ n̄Epoſſibile eſt nō eē īpoffibile eſt nō eē: ⁊ itanūqͣꝫ nō eſt: ſed neceſſe eſt deū eē vt on̄ſuꝫ ē: gͦ deꝰſemꝑ eſt. ¶ Adhuc nihil incipit eē aut deſinit niſi ꝑ motū vel mutationē. deꝰ aūt oīno eſt īmutabilis vt ꝓbatū eſt. Impoſſibile eſt igit̉ ꝙ eē īceperit vel ꝙ eſſe deſinat. ¶ Itē oē qd̓ nō ſemꝑ fuit ſieſſe incipiat indiget aliquo: qd̓ ſit ei cā eēndi. Nihil enī ſeip̄m educit de potētia in actuꝫ: vel de nōeſſe in eſſe. Deo aūt nulla pōt eſſe cā eēndi cuꝫ ſitpͥmū ens. Cā enī pͥor eſt cauſato. Neceſſe eſt igit̉deū ſemꝑ fuiſſe. Ampliꝰ ꝙ ꝯuenit alicui nō ex aliqͣ cā extrinſeca ꝯuenit ei ꝑ ſeip̄ꝫ. eē aūt deo n̄ ꝯuenit ex aliqͣ cā extrinſeca: qꝛ illa cā eēt eo pͥor. Deꝰigr̄ hꝫ eē ꝑ ſeip̄ꝫ. Sꝫ ea q̄ ꝑ ſe ſt̄ ſꝑ ſūt: ⁊ ex nec̄itate