Sernardo doctore mellifluo
47
empta a iure nature vt imaginat̉ apparentia legis. ſed fuit exempta a iure gentiū. exquo captiuitates ⁊ ſeruilitates emanāt. infra eodē ca. v. ¶ Decimuſſextus defectꝰ eſtꝙ nō diſtinguitis inter habitū ⁊ ſitū. Sicut diſtinguit porretanus in libro ſex prīcipioꝝ. Nam aliter cōſiderat̉ maria vt habituatur in veſtitu deaurato pſalmo. xliiijet ſic ſe habuit a principio ſui. Aliter vt ſituata habens in manibꝰ viſtimenta vetuſta vt dicit falſa matheſis. quod nō ſignatveterē hominē mariā induiſſe. ſed euangelicam paupertātē. ¶ Decimuſſeptimꝰ defectus eſt ꝙ nō diſtinguitis inter ſuꝑficieꝫet medullā. Uel ſenſum in quo fit ⁊ ſenſuꝫquem facit. Ut diſtinguit̉ in ca. martino.i. q. i. ꝑ Hieronymū. Nam multa ſunt ſuꝑficie contra ſacrā ſcripturā expreſſe/ que tamen ſunt catholica. ⁊ eorū oppoſita heretica. Notum enī eſt eccleſiā approbaſſe omnia dicta ſanctoꝝ. ſed non vt ſuꝑficialiterſonāt. nec in omni ſenſu quē faciūt. ¶ Ultimus defectus eſt ꝙ nō diſtinguitis intercauſam totalē ⁊ cauſam partialem ſicut dicit auctor de cauſis ꝓpoſitione prima ⁊ cōmentator ibidē. Nam lex ꝯcupiſcētie ꝓpagantiū/ non eſt cauſa totalis vt peccatumoriginale ſit in carne vel in anima ꝓpagateprolis. Nec ſequit̉ hoc eſt ꝓpagatum ẜm legem cōcupiſcentie; ergo in peccato origīali. Unde non ſequit̉ formaliter. tres pueriſunt ī camino ignis. ergo patiunt̉ ab igneergo nec ſequit̉ formaliter. A propagat̉ inigne concupiſcētie ergo patitur originale.licet ſequat̉ de lege cōmuni. Maria auteꝫfuit concepta de lege priuata ſpirituſſancti que prima cōcepta fuit hodie ſancta inſuis originalibꝰ principijs ẜm Anſelmuꝫ.Hodie concepta eſt ſtella celi. hodie concepta eſt palma virginū hodie concepta eſtianua celorū. ¶ Igitur triplex conceptiomarie videtur hodie celebranda. Nam hodie fuit concepta vt in ſuo originali principio. Nec ſequitur ibi affuit libido propagantiū. ergo peccatū in prole propagatur vt ſupra. Secūdo fuit concepta in carne mūdiſſima. Tertio in creatione ⁊ infuſione anime. Et d̓ iſtis hodie celebratur feſtum. Nec ſequit̉ Nō fuit hodie illa vel illa ꝯceptio. ergo non debet hodie celebrarinam eccleſia de ꝯſuetudine habꝫ anticipare vel poſtponere feſta ex certis cauſis ⁊ rōnabilibꝰ. alias nō poſſet rationabiliter ce-
lebrari in die lune cum cadit in dominicāqd̓ eſt falſum. Item alias nunqͣꝫ celebranda eſſet octaua in qua cantat̉ hodie ſicut īdie. Item tunc nō eſſet hodie celebranduꝫfeſtum ꝯceptionis ꝓ ſanctificatione. quiaquo tempore fuit ſanctificata ignorat̉ vtdicit ſanctꝰ thomas tertia ꝑte ſūme. ¶ Etſic inquit theologia. patet ꝙ rationes vr̄enō ſunt inſolubiles? ¶ Tunc rex de ſolioſuo ꝓtulit litis ſnīam in hec verba Anſelmi in epiſtola cōceptionis virginis. Erubeſcant omnes inſenſati. qui tantū diem.tanta myſteria ac ſacramēta. tenebris ignorantie excecati/ ideo reſpuunt celebrare/ ꝙviri ⁊ mulieris copulatio. in virginis ꝯceptione ꝯſiſtit. Nō enī eſt verus amator virginis. qui reſpuit colere diē ſue ꝯceptōnisHec Anẜ. Cuiꝰ virginis veros amatoresnos facere dignet̉ dn̄s nr̄ Ieſus dei patriſet ip̄ius virginis marie vnicus filius. quicum eodem deo patre. et ſpirituſancto viuit ⁊ regnat in ſecula ſeculoꝝ Amen.¶ Sermo de ſanctoBernardo/ editus a magiſtro Iohāne degerſon cancell. pariſien̄.Ulcite me floribꝰ. ſtipate memalis. quia amore langueo.Scriptū ē in epitaphio ſpōI ſi ⁊ ſpōſe qd̓ ad exercitiū diuini amoris ꝯpoſitū eſt. ⁊ ab illo cuiꝰ nūc ſermonē habituri ſumꝰ diuiniſverbis expoſitū. qd̓ ⁊ nūc legit eccl̓ia ī laudeꝫ ſingularis ſpōſe xp̄i virginis glorioſeCan. ij. c ¶ Si nō capit amoris v̓ba frigidū pectꝰ vt ſcpͥtura loqͥt̉ (amoroſe bern̄)Si te eodē teſte līguagiū amoris n̄ amāsnō intelligit plꝰ qͣꝫ latinꝰ barbarū. qͦ pactoſpes erit d̓ algido. imo gelato pectore meoꝙ amoris vnqͣꝫ flāmantia v̓ba depromat.ꝙ eloquiū eiꝰ ſit ignitū vehementer/ ꝙ verbū inſtar helie vt facula ardeat? Neceſſarius ē igit̉ ignis ille amoris quē dn̄s miſit īterrā volens vehemēter accēdi. Neceſſariꝰdixerim tū vobis ad capiēdū verba amoris. tū p̄cipue mihi ad illa capiēdū ſimul ⁊loquendū. ¶ Te v̓o beatiſſimū bern̄. eſſevnū ex ꝯſortio ignitoꝝ illoꝝ ſpirituuꝫ qͦsſeraphin ſcriptura noīat ego pia fide tenēſobſecro iā ⁊ obſecro ꝑ amorē tuū. qͣtinꝰ ſūpto calculo ardēti de altari illiꝰ cuiꝰ igniseſt in ſyon. et caminus in hieruſalem/ quieſt non cupido falſus/ ſed verus dilectōis
MM 4
⁊