Druckschrift 
2 (1488)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Intrare religionem

39

vtendo ẜm leges ipſius caritatis. qꝛ ẜmeſt dn̄s omniū omnia poſſidēs ⁊c̄. Da oppoſitū. iam fieret extra caritatē. in cuiꝰ titulo fundat̉ hoc dn̄iuꝫ. Sequit̉ omniſpeccator qui abutit̉ creatura/ dici pōt furcōtra quēlibet iuſtū. qꝛ abutit̉ re iuſtorumipſis nolentibꝰ hūc abuſuꝫ. Sequit̉vtens re que a nullo pro tūc poſſeſſa eſt ciuiliter/ eſt ex eo fur cenſendꝰ. qꝛ qd̓ nullius eſt occupāti cōcedit̉. Sequiturvtens re quā quilibet habet derelicta vl̓tanqͣꝫ derelicta ẜm interp̄tatōneꝫ iuris/non eſt dicendꝰ fur. Et hic fundat̉ rationabilitas p̄ſcriptionis iuſta detentio reiprius fuit aliena. Iuſta inquā nedū in foro ꝯtentioſo ſed cōſcientie Sequit̉vtens re aliqua in caſu neceſſitatis extreme eſt cenſendꝰ fur. quia fit hic contrectatio inuito dn̄o ẜm iuris diuini naturalis: imo ciuilis interp̄tationē. Concedunt enī in caſu neceſſitatis oīa eſſe coīaꝓut in textu pn̄ti ſufficiēter fundatum eſt. Sequit̉ vtens re modici precij qͣſipro nullo reputat̉/ debet cenſeri fur. qꝛ iudicat̉ dn̄s hoc velit/ aut vellet ſi hoc ſciret. Attendit̉ aūt modicitascij ẜm ꝑſonarū rerū tempoꝝ aliarumcircūſtantiarū qualitatē. aut ẜm iuris autdictaminis recte rationis interp̄tationemquia qd̓ vni parū eſſet alteri multū reputatur. Sequit̉ apl̓i non ꝯmittebāt fuitum in vellicatione ſpicarū. qꝛ res modiciprecij erat. eos in ſuꝑ excuſabat neceſſitasdeniqꝫ dn̄o ſciente volente hoc fiebat.dn̄s oīm ip̄e erat xp̄s. Sequit̉ detentor rei aliene habet rem in ſua poteſtate vt illā reſtituat. ſed vel vi alterius velaliūde factus eſt impotens. ille d̓r tuncdetinere inuito dn̄o. Ius enī interp̄tat̉dn̄s non debet velle obligare tunc iſtū adimpoſſibile pro tꝑe quo eſt ſic impoſſibilitas. qꝛ nec deus ſic obligat ad impoſſibilelegi aūt diuine debent cetere conformari.Et hic fundatur quomō poteſt abſolui inforo conſcientie quis obligatus ex furtoabſqꝫ hoc qd̓ ſtatīm reſtituat. tamē habeat ꝓpoſitum de reſtituendo tꝑe loco iuxta aderit facultas in toto vel in parte. Sequitur detentor rei aliene/ ſi nonreſtituat illā dum reſtitutio cederet in preiudiciū damnū manifeſtum creditoris/non eſt fur appellandus. vt ſi non reddatgladium furioſo. Nam reſtitutio que pro

caritate inſtituta eſt/ cōtra caritatē militare debet Sequit̉ detinēs rem alienam/ detinet inuito dn̄o ẜm iuris naturalis ciuilis interp̄tationē/ habet ſufficienter vnde ſtatim reddat. differt nihilominus reſtitutionē in p̄iudiciū vel innum eius cuiꝰ debitor eſt. patet qꝛ alteri facit qd̓ vellet rōnabiliter ſibi fieri. Iteꝫqꝛ aliter ꝑiret illa maxime ſeruāda p̄ferēdaqꝫ eſt ciuilis cōicatio / ſi pateret via defraudandi creditores. et ſi non redderet̉ incaſu tali vnicuiqꝫ quod ſuū eſt. hoc in toto vel in parte. Hec aūt eſt fundamētalisratio quare doctores leges ponūt/ ſeruus obligatus ratiocinijs publicis/pn̄t libere ꝓfiteri hec eadē in caſu noſtroſe oſtendit. nec valet allegatio de diminutione ſtatus ſui. qꝛ iam eſſet ſtatus conſeruatio. ſed deſtitutō deſtructio/ ſi ex bonis alienis fulciri quereret̉. Sequit̉ſicut fama que eſt vita quedā ciuilis/ nonpoteſt ſufficienter pecunia mēſurari quiaſunt diuerſoꝝ generū. Et ſapiēs bonū nomen plus amat qͣꝫ theſaurū. ſic iniuſta ablatio fame ꝓprie ꝯtinet̉ ſub furto ſed excedit ip̄m. Hoc ꝯtra detractores deo odibiles ꝯtra ſparſores libelloꝝ diffamatoriorū. Sic inferri poſſet de auferente vitāliberi hominis vel vxorē alterius. ita dereliquis. ꝓpter quod furtum ꝓprie dicit̉de illis ſed de re que in poſſeſſionē cedereſolita eſt. Sequit̉ obligatus alteri ratione furti vel ratione pecunie mutuate/ poteſt rōnabiliter ſe reddere ſcienterſponte impotentē ad ſatiſfaciendū vel ſoluendū. patet qꝛ aliter peccaret ꝯtra legemtam naturalē qͣꝫ diuinā humanā de reſtitutione ablatoꝝ vel debitoꝝ ſolutione etde reddēdo vnicuiqꝫ quod ſuū eſt. defaciendo alteri quod ſibi nollet fieri. Necvalet hic allegatio ad frugē melioris. etaltioris vite vult ꝓgredi. qm̄ ſunt faciēda mala/ vt bona eueniāt. nec aliquis ditandꝰ eſt cuꝫ iactura aliena. Sequit̉obligatus p̄dicto non vouet licite aliquid abſolute vnde reddat̉ ꝑpetuo impotens ſatiſfacere; habita licētia vel ꝯſenſu illius cui manet obligatus. vel niſi aliūde pateat ꝓbabiliter modꝰ ad ſatiſfaciēdūpoteſt tn̄ vouere ſub ꝯditione vt quātumin ſe fuerit. aut alio tali. Patet quia reputaretur hoc ſibi vel in fraudem vel indolum. quēadmodum de ſeruis expreſſe

X