De eſſe et naturā cōſcientie
contra veꝝ eorū eſſe ſuamqꝫ ꝓpriā naturāvtputa/ qꝛ aliqͥd de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeunatura eſt indifferens. ratō iudicet bonūvel malū. ⁊ exinde cōſciētia dictet hoīꝫ teneri ad illud faciendū vel ꝓhibitū ⁊ ſic nōfaciendū. Eſt etiā ibi error. ſed nō tātus.eritqꝫ talis ratio ſeu cōſciētia errās. ſꝫ nōtantū ſicut in caſu p̄cedēti ¶ Iuxta quedicūt inſuꝑ predicti ꝙ ratio vel cōſciētiacirca actus tertie qualitatis errans. ſcꝫ qͥde ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura ſunt indifferentes. ſiue ſit in p̄cipiendo ſiue in ꝓhibendo obligat. ita ꝙ voluntas a tali rōnetaliqꝫ cōſcientia ſic errāte diſcordās .i. cōtrariū illius qd̓ ſic iudicāt ⁊ dictāt faciēseſt mala ⁊ peccat. Sed ratio vel cōſciētiacirca actus duaꝝ primaꝝ qͣlitatū erransiudicādo ſcꝫ ⁊ dictādo ea que de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura bona ſunt vel neceſſaria ad ſalutē mala eſſe ⁊ ſic ꝓhibita ⁊ fugienda. vl̓ ea que de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeunatura mala ſunt bona eſſe ⁊ ſic ex debitofacienda nō obligat. Un̄ in talibꝰ voluntas a tali rōne taliqꝫ cōſcientia ſic errantediſcordans. contrariūqꝫ illiꝰ qd̓ ſic iudicat ⁊ dictat faciens. nō eſt mala nec peccatEt ratio p̄t eſſe. quia nullo mō videri p̄tꝙ aliqͥs ad id qd̓ de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeunatura malū eſt/ poſſit et maxime ad hocꝑ errorē ratiōis ⁊ cōſcientie teneri ſeu obligari. cuꝫ illud potius ex ſeipſo ꝓhibitūvideat̉. Argo eū ad tale qͥd quis obligatꝰnō exiſtat. īmo ecōtrario videat̉ ab illo ꝓhibitus/ videt̉ ꝙ illud nō faciendo nullarōne peccare poſſꝫ. īmo potius mereaturSimiliter nec ab eo qd̓ de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura bonū eſt. poſſet qͥs ⁊ maxime adhuc ꝑ errorē rōis ⁊ cōſciētie vt tactū eſt prohiberi. cū potius ex ſeipſo faciēdum videatur: Ergo cū a tali prohibitusnō exiſtat. īmo potiꝰ ad illud videat̉ obligatus. videt̉ ꝙ illud faciendo nulla rōnepeccare poſſit. īmo potiꝰ mereat̉. Non ſicautē eſt in indifferētibꝰ que de ſe ex ſuoqꝫgenere ſeu natura nec bona nec mala exiſtunt Et ideo faciliꝰ ex aliqua occaſiōe ſeucircūſtantia. vtputa ex iudicio rōnis ⁊ dictamine cōſciētie poſſunt bona vel malaeffici. ⁊ exinde ad talia qͥs teneri ⁊ obligari vel ab eis ꝓhiberi. vt ſatis declaratū eſt¶ Sed iſtā poſitionē iſtūqꝫ modū dicendi ꝑtim approbat ⁊ ꝑtim impugnat beatus Tho. li. ſupra notato. Inqͣntū enim
ponit ꝙ ratio vel cōſcientia circa actus deſe ſuoqꝫ genere ſeu natura indifferētes errans/ obligat volūtasqꝫ a tali rōne taliqꝫconſciētia ſic errāte diſcordans mala eſt ⁊peccat/ eam approbat. Sed inqͣntū veroponit ꝙ ratio vel cōſciētia/ circa actus deſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura bonos l̓ malos errās nō obligat nec volūtas a tali rōne taliqꝫ cōſcientia ſic errāte diſcordansmala eſt ⁊ peccat/ ip̄am impugnat. monſtrans ꝙ idē eſt dicendū de rōne vel cōſcientia circa actus de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeunatura bonos vel malos errāte ſcꝫ ꝙ obligat. ⁊ ꝙ volūtas a tali ratōne taliqꝫ cōſcientia ſic errante diſcordās. mala eſt ⁊ peccat. Sicut dicit̉ de illa que circa actꝰ de ſeſuoqꝫ genere ſeu natura īdifferētes errat¶ Et cauſam huiꝰ ex ſequētibꝰ. effectualiter aſſignat. Eertū eſt enī ꝙ propriū obiectum volūtatis ⁊ a quo ac ẜm quod ipſiꝰvolūtatis bonitas ⁊ malicia dependet etaccipi debet eſt illud quod ſibi a rationeobijcit̉ ſeu ſupponit̉. Non qͥdem ẜm ꝙ illud ex ſeipſo de ſuiqꝫ natura eſt. ſed ẜm illam qualitatē in bonitate vel malicia ẜmquam ab ip̄a ratōnē apprehendit̉ ⁊ ip̄i voluntati obijcit̉ ſeu ꝓponit̉ Etenī (vt freq̄ntius ſupra dictū eſt) ratio volūtatē mouere habet ⁊ mouet ẜm ſui obiecti appreheſionē ⁊ ẜm illud qd̓ apprehēdit. Certū eſtinſuꝑ (vt iam modicū ſupra ſatis declaratū eſt) ꝙ ratio. etiā quod bene notandū ē.credendo forſan ſe debite volūtati diuineꝯformare. licet tamē tūc erret. p̄t qn̄qꝫ aliquod obiectum apprehēdere ⁊ voluntatiobijcere ſeu proponere ẜm aliā qualitatēquā illud de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natutanō habet. ſic ꝙ nō ſolum cōtingere poteſtin actibꝰ de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu naturaindifferētibꝰ. ſed etiā ⁊ eodē modo in caſibus qͥ de ſe ex ſuoqꝫ genere ⁊ natura ſuntboni ⁊ mali. Claꝝ eſt enī ꝙ eodē mō poteſt ratio aliqͥd quod de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura bonū eſt apprehēdere. ac voluntati obijcere ſeu ꝓponere vt malum etecontra ſicut illud quod de ſe ex ſuoqꝫ genere ſeu natura indifferēs eſt poteſt vt bonum vel malū apprehēdere. ac vt tale voluntati obijcere ſeu ꝓponere. Cū ergo predicta magis ad ꝓpoſitū applicando ⁊ gr̄aalicuius exēpli/ ratio aliqͥd quod de ſe exſuoqꝫ genere ſeu natura bonū eſt apprehendit vt malū/ ⁊ ſicut malū. ⁊ ꝑ cōſeq̄ns
L 4
X