habent deum ꝓ obiecto et fine. ſicut theologce. quedam non ꝓ obiecto in quod tranſeateaꝝ actus. ſed ꝓ fine ꝓximo. ſicut patꝫ de latria que aliquas ſeruitutis ꝓteſtationes quaſi materiam habꝫ. quas imimediate ordinatin deum quaſi in finē. et tales virtutes ꝓpinquiſſime ſunt theologicis. vnde et actꝰ haruꝫvirtutū attribuūtur virtutibꝰ theologicis ſic̄ꝓximis imꝑantibꝰ. vnde dicit̉ ab aug. ꝙ fide ſpe et caritate colitur deꝰ. Quēdā autē nhabent deum ꝓ obiecto. neqꝫ ꝓ fine ꝓximo.ſed vltimo. ſicut temꝑantia q̄ hꝫ paſſiones ꝓmateria et quiete animi pro fine ꝓxrmo. ſedhanc vlteriꝰ ordinat ad deum. Vn̄ia autemꝙͣuis non habeat deū pro obiecto: habꝫ tam̄deum ꝓ fine proximo. qꝛ ad hoc in pct̄a commiſſa deſtruenda mouet̉ vt deo recōcilietur. ⁊ideo actus eius ſcꝫ pctm̄ expellere vel iuſtificare qn̄qꝫ fidei qn̄qꝫ caritati aſſcribit̉. vn̄ ptꝫſolutio ad terctū ¶ Ad. iiij. dd̓m ꝙ mediuꝫin iuſticiā non eodē modo accipitur et ī alijsvirtutibꝰ moralibꝰ. vt mn. iij. li. di. xxxiij. dcꝫeſt. Accipitur em̄ iuſticie mediū per adequationem rei ad rem. hec autē adequatio fit ī iuſticia ꝯmutatiua quādo ab eo qui plus habuit aliquid ſubtrahit̉. et ei qui minꝰ habuit additur. Ille auteꝫ qui alterum offendit vel leſit: plus habuit. ⁊ qui leſus eſt habuit minꝰinꝙͣtum huic ſubtractum eſt qd̓ ei debebat̉.et ille vſus eſt ꝓpria voluntate in hͦ qd̓ n̄ debūit. et ideo vindicatiua iuſticia ab eo qui offēſam fecit quātum habuit plus debito. tātumſubtrahit ei. et dat illi qui eſt leſus dū ad honorem et in ſatiſfactione eius aliū punit Sicergo vindicatiua iuſticia cōſtituit mediū ỉ offenſis que ſunt etus māteria Non quidē tenedo mediū in offenſis vt quaſdā retineat et qͣdam abijciat. ſicut temꝑantia ponit mediuꝫin delectationibꝰ. ſed omni offenſe ꝓportionando penam debita. et ſimiliter pn̄ia ꝓ quolibꝫ pctō ꝯmiſſo penam infert ſibupū debitanon autē ita ꝙ diittat aliquod pctm̄ et aliqd̓ abijciat. ¶ D. v. queſtione dd̓ ꝙ quiaiuſticiā equalitas quedā eſt. ideo non pōt eēvera adequātio vbi non eſt perfcā ratio iuſticie ſed aliquis iuſticie modꝰ. ſicut dicit ph̓usin. v. eth̓. ꝙ dn̄i ad ſeruū non eſt ſimpliciteriuſtū. ſed dn̄atiuū iuſtū. cum ergo inter deūet homine ſit maxima diſtantia. non poteritibi eſſe dicta ꝓprie iuſticia homīs ad deuꝫ. ſꝫaliquis iuſticie modꝰ quaſi per ſimilitudinemHomo autē efficitur debitor alteri homī dupliciter. Pno modo per hoc qd̓ ab eo ſibi eſtdatum ſicut in volūtarijs commutationibusputa in emptionibꝰ et venditionibꝰ. Alio modo per hoc ꝙ ei ſubtraxit ſicut eſt in īuoluntarijs commutationibꝰ vt eſt furtum. percuſſio et huiōi. Et ſimiliter aliquis efficit̉ deo debitor per hoc ꝙ ab eo aliquid recipit. et hacratione deo reddit debitū honorē. ſatria ſiuereligio. Alio modo ex hoc ꝙ contra deuꝫ peccauit et ſic reddit deo debitum pn̄ia. vnde ſic̄religio ponitur pars iuſticie a tullio non quidem qͣſi ſpecies. ſed quaſi pars potential̓ inꝙͣtum aliquē modū iuſticie particiꝑat. ita etiam pn̄īa pars iuſticie debꝫ pōni. ¶ Ad. j. qdd̓m ꝙ ſicut dicit ph̓s in. viij. et h̓. virtus nōreqͥrit ſemꝑ equale. ſed ſufficit qd̓ ē poſſibilevt in honoribꝰ ad ꝑentes et deos. Vnde ſicutlatria eſt pars iuſticie ꝙͣuis non r̓ddat equalem honorē beneficijs acceptis. ita et pn̄ia qͥuis non poſſit aliquid equale reddere offenſe precedēti. ¶ Ad. ij. dd̓. ꝙ ſicut actus prudētie ꝯiungitur actibꝰ aliaꝝ virtutū in oraliūita etiā ꝯiungitur actui pn̄ie. et ẜm hoc procedit obiectio. Vel dicendū ꝙ gloſa non loquitur de luctu pn̄ie. ſed de luctu quo ſpretis terrenis ad celeſtia ſuſpiramus. ¶ Ad. iij. dd̓.ꝙ pn̄ia vtitur temꝑantia ad fine ſuuꝫ. et ẜmhoc intelligenda eſt autoritas yſido. non ꝙrepellere carnalia deſideria ſit actꝰ elicitus apenitētia. ¶ Ad. iiij. dicēduꝫ ꝙ verecūdia ēin alio genere ꝙ pn̄ia. qꝛ verecūdia eſt timorvt dicit ph̓s. ſed pn̄īa eſt dolor. et ideo n̄ ſūtidē: ꝙ uuis obiectu vtriuſqꝫ ſit turpe actū. Adv. dd̓ꝙ pn̄ie ē ſufferre difficilia volūtai̓e aſſūpta. ſed paciētia eſt ꝓprie in ſuſtinēdo difficilia ab alijs illata. et ideo non ſunt idē. ¶ Dſextā queſtionē dd̓m ꝙ pn̄ia ⁊ vindicatiua tuſticia circa idem aliquo modo ſūt .ſ. circa punitionē offenſe. Sed differūt in duobꝰ Prīoqꝛ vindicatiua iuſticiā ꝓprie ē in iudice penafligente quā reus qn̄qꝫ inuite ſuſtinet. ſꝫ penitentia eſt in ipſo reo qui voluntariꝰ penaꝫſuſtinet ꝓ culpā ꝯmiſſa. Secūdo qꝛ vindicatꝭua reſpicit offenſā cōmuniter. ſed pn̄īa v̓tusreſpicit offenſam dei. vnde oportꝫ ꝙͣ pn̄īa cōſiſtat in emendatōe offenſe voluntarie aſſūpta et tali qualis deo cōpetit. Sicut autē hoīnibus qui videt ea que foris patēt: ſit offenſe recōpenſatio per aliqua exteriora. ita deoqui intuetur cor. oportꝫ ꝙ incipiat recōpenſatio fieri in ipſo cordis affectū. Fit autē bn̄ recōpenſatio p̄cedentis offenſe exteriꝰ in duobPrimo ī hoc ꝙ aliquis exteriꝰ penā ſubit ꝓoffenſa quā fecit. Secūdo in hoc ꝙ cauet in