IIII

Vnc admonendiſumꝰ magnam curam egiſſe eos qͥiura ſuſtīebāt. ne facile homines ad litigandū ꝓced̓ret qd̓ et nob̓ ſtudio eſt idqꝫ eo maxime fieri p̄t ꝙ temeritas tā agētiū ꝙͣ eoꝝcuꝫ qͥbus agit̉. mō pecuniaria pena. mō iur̓iurandireligiōe modo infamie metu cohercetur Ecce eī iuſiurāduꝫ om̄ibꝰ qͥ ꝯueniuntur ex ꝯſtōne nr̄a deferturnā reus non aliter ſuis allegacōibꝫ vtitur nͥ priusiurauerit ꝙ putāaſ ſe bonainſtācia vti ad contradicēdū ꝑuenit ¶ At adu̓ſus inficiantes ex qͥbuſdā cauſiſdupli vel tripli actō cōſtituitur. veluti ſi damni iniurie aūt legatorūlocis venerabl̓ibꝰ relictoruꝫ noīeagatur Statiꝫ at̄ abinicōpl̓is ꝙͣ ſimpli ē actō velutifurti maifeſti qͣdrupli necmanifeſti duplinaꝫ ex hijſet alijs q̄buſdam cauſis ſiue qͥs negēt ſiue fateaturpluris ꝙͣ ſimpli eſt actōAtem actoris qͦꝫ calumnia cohercetur nam eciaꝫactor pro calumnia iurarecogit̉ ex nr̄a ꝯſtōe ut̓uſqꝫetiā ꝑtis aduocati iuſiuradum ſubeunt. qd̓ alia nr̄aꝯſtōne ꝯp̄hēſū ē ¶ Hec at̄om̄ia ꝓ veteris calūnie actōne introducta ſunt queiij deſuetudine abijt. q̄ in

ꝑte decīa litis auctoreſml̓ctabat qd̓ nuſꝙͣ ſcm̄ eſſe īuenimꝰ ¶ Sed ꝓ hijs introductū eſt et p̄fatuꝫ iuſiuranduꝫ ut et improbuslitigator ⁊ damnuꝫ ⁊ īpeſaſlitiſ īfe̓re adu̓ſario ſuocogat̉ Ex qͥbuſd̓ iudicijſdanati ignomioſi fiūt veluti furti vi bonorum raptorum iniuriarum. d̓ doloItē tutele mandati depoſiti dircis n̄ ꝯtͣrijs actionibꝫ. Itē ꝓ ſocio q̄ ab utͣqꝫꝑte dirca eſt et ob id quilibꝫ ex ſocijſ eo iudicio dānatꝰ ignomīa notat̉. ſedfurtiquidē a̓ vi bonorumraptorū a īiuriarū aūt dedolo n̄ ſolū notāt̉ ignominia. ſꝫ et pacti et rc̄e Pl̓imuꝫ em̄ int̓eſt vtruꝫ ex delicto aliquis aut ex contractu debitor ſit ¶ Omniuꝫautē actōnum īſtituendaruꝫ pͥncipiuꝫ ab ea ꝑte edictiꝓficiſcit̉ ꝙͣ p̄tor edicitdei ius vocādo. utiqꝫ eniꝫin pͥmiſ adu̓ſariꝰ ī ius vocadꝰ eſt ideſt ad euꝫ vocādꝰ ēqui ius dicturus ſit. qͣ ꝑtepretor parentibus et pronus Item ꝑentibus liberiſqꝫ pronoruꝫ et pr̓onarūhūc p̄ſtat honorē. ut n̄ alit̓ liceat liberiſlibertiſqꝫ eoſ ī iuſvocae̓ ꝙͣ ſi id ab ip̄op̄toe̓ poſtulauerit ⁊ impetrauerint ⁊ ſi qͥs aliter vocauerit in eū penam ſolidoruꝫ quinqͣginta ꝯſtituit

c¶ Maxime .i. certe. y ¶ Pecuniaria .i. aliqn̄. ut. jͣ. e. §. fi.z ¶ Religione .ſ. calū. ut. jͣ. ꝓx. §. Sꝫ qn̄. ℟ in futuro ſeculolicet non in iſto ut. C. de iur̓iur. l. ij. Ac.a ¶ Infamie. jͣ. e. §.ex quibuſdam. ac.b ¶ Conſtōne. C. deiur̓tur. ꝓpter ca. l. ij.in princi. ac.c ¶ Qiſi prius. nō dicꝙ priꝰ reus ꝙͣ actoriuret ſed priuſꝙͣ audiatur actor. aut priuſꝙͣ reꝰ iuret. ut. C.de iur̓iur̓. ca. l. ij. ī pͥnque eſt contrad ¶ Ad ꝯtradicendūnota diligent̓ capl̓ahuius ſacͣti. actor em̄iurat ꝙ bona īſtāciavenit ad agendū. vtC. de iur̓iur. ca. l. ij.Iteꝫ ꝙ n̄ dabit vl̓ dedit iudici aliqͥd ut ꝓferat̉ ꝓ ſe ſnīa. ut inaut̓. ut liti iurēt ī exor. lit̓. Itē ꝙ nullamexigꝫ vl̓ faciat ꝓbatōēꝫ calumoſam. ut inaut̓. d̓ hijs qͥ īg̓di adapel. §. fi. col. v. ecōtrareus iurat hͨ ead̓n̄ ꝙ in pͥmo capituloiurat ſe vti bona contͣe ¶ Veluti. dictōeut. s. de ac § triplif ¶ QNois agētur. Itēalibi. ut. C. de nōnupec. aut̓. ꝯtͣ. qui ꝓp̓ꝫAtē ⁊ alibi. ut ſi creditor negat ſibi debitūſolutū. nā poſtea ꝙſit debitum ꝓbae̓ cogit̉. ut. ff. de ꝓba. l.c de īdebitō Itē poſſeſſor negās ſe poſſide̓ ſi ꝓbat̉ ꝑdit poſſeſſiōꝫ. ut. ff. d̓ rei vel. pnl. et ī aut̓. d̓ t̓en.et ſe. §. ad hͨ Iteꝫ aſut. ff. de iudi. l. eū.g ¶ Actō ec̄ a pnͥcipio nō ſolū inficiacione. ut hͦ et. s. de act̓.§. at ille. Accut.h ¶ Itē actoriſ. q. dinō ſolū reus iurat decalūnia. ut. s. e. §. i. ſꝫec̄ actor vtin ꝯſtōnenr̄a dr̓. ut. C. de iur̓.ca. l. ij. in prin.i ¶ Subeūt .ſ. ꝙ iuſtūet fidele ẜuiciū p̄ſtētut in ꝯſtit̉. d̓r ſꝫ tn̄ inꝯſetudine nō habetur ꝙ iuretur. lꝫ lege caucat̉. ut. C. iud̓rē nō nouā. §. pr̄oni. et fac̄ ī aut̓. de teſti. §. fi. e. §. it̓ actok ¶ Hec at̄ qͥ d̓ ſacr̄is ca. dcā ſūt. s. e. §. j. et. s. Criſ ⁊. §. ꝓx

l ¶ Intoducta actō em̄ q̄dam erat qͣ tenebat̉ actor qui percalumniā litigabat ī decimā ꝑtē litis. qd̓ hodie corrigiturSꝫ ⁊ h̓ hodie iur̓ aut̓. ī ātiquū r̓dit ſtatuꝫ lꝫ n̄ iur̓ illiꝰ actōniſ. ſꝫ ꝑ iudi. offi. ut īaut̓. d̓ liti. §. ad exclu.dēdaſ. et noͣ ex hͦ. §. ⁊ex. l. ff. de r̓. iur̓. l. qͥ īiuſ. §. nemo. et ex. l. ffde pe. h̓re. l. illud ꝙn̄ improbe et calūmoſe litigauerit ut nō d̓beat ꝯdēnari ī exꝑēẜut. ff. de iud̓. l. eū. qͥ ⁊C. de fruc. ⁊ liti. expē. l. n̄ igͦret. lꝫ ī. C.d̓ iud̓. l. ꝓperādum. §ſinaūt. indiſtīcte dicat victū ꝯdēnari victori in expēẜ. ſꝫ ē intelligendū cū iam dicta det̓ mīacōe. ſi calūnioſe hͦ faciat. ut inaut̓. d̓ iud̓. §. oꝑtꝫ colvj. l ¶ gmīoſi. damnati .ſ. ſuo noīe. n̄ ſi ꝓcuratorio ut. ff. d̓ hiſqͥ no. īfa. l. furti. ⁊ hͦſi a iudice ordinarioul̓ delegato ſit ꝯdemnatꝰ ſecꝰ ſi arbit̓o vtff. de hijs qͥ no. infa. l.ꝙ gͦ. §. ex ꝯpromiſſom ¶ Directo. et ob idtutor ꝯuentus a pupillo et dānatuſ infamatur. Idē in alijs directis. ſecꝰ ecōtͣ tutor pupillū faciat cōdēnari. ut. h̓. et. ff. d̓hijs qͥ no. infa. l. i. Etnoͣ qꝛ ī caſu ec̄ ꝯtͣria īfamat ut h̓a. ff. d̓ hiſqͥ no. infa. l. furti. §.mādati. Iteꝫ nota ꝙqͣtuor h̓ ponūtur exēpla de maleficijs etqͣtuor d̓ ꝯtͣctibꝫ. velo ¶ Sꝫ furti eciā qͣipacti .i. p̄cio eriſ ſineiuſſu p̄toris. ut d̓ hisqͥ no. īfa. l. ī actōibꝰ.et. l. furti et. §. pactꝰp ¶ Recte d̓ hiſqͥ no.in fa. furti. l. fi.q ¶ Edicti .i. edictumꝓpoīt de in iusvo. utff. d̓ ī ius vo. l. iij. §.p̄tor. et ꝑ totum. ti.r ¶ Dicturꝰ. ff. de inius. vo. l. i. ⁊cͣ.Accurſius floren.ſ Solidoꝝ. al̓ qͣſi īofficioſꝰ caſtigaturſi p̄ inopia penā ſolue̓ poſſit. ut ff. de in ius vo. l. pnl̓. et fi.Et ītellige hͦ ī emācipatis filijſ. al̓ nō poſſꝫ eſſe iudiciū int̓pr̄em ⁊ filium ut. C. d̓ ī iuſ. vo. l. fi. et dixīꝰ. s. d̓ act̓. §. eū qͦꝫ