F
De tuteli SRanſeamus nūc adaliam diuiſionem. eperſonarum. Nam ex hisperſonis que in poteſtate.non ſunt. quedam vel intutela ſunt vel in curacione. quedam neutro iure tenentur. ¶ Videamus ergo de his que in tutela vl̓curacione ſunt. ita enimintelligemus ceteras perſonas que neutro iure tenentur. ac prius diſpiciamus de his que intutelaſunt. ¶ Eſt autem tutelavt ſeruiꝰ diffiniuit ius atꝫpoteſtas in capite liberoad tuendum eum qui prop̄ter etatem ſe defenderenequit. iure ciuili data acpermiſſa. ¶ Cutores aūtſunt qui eam vim ac poteſtatem habent. ex qua reipſi nomen acceperuntItaqꝫ appellantur tutores quaſi tuitores atquedefenſores. ſicut editui al̓editicij dicuntur qui edestuentur. ¶ Permiſſum ēitaqꝫ parentibus liberis.impuberibus quos in poteſtate habent teſtamen
to tutores dare. et hic infilios filiaſqꝫ procedit omnino. Nepotibus tamen.neptibuſqꝫ ita demum parentes poſſunt teſtamento tutores dare ſi pꝰ mortem eoruꝫ in poteſtate patris ſui non ſunt recaſuri¶ Itaqꝫ ſi filius tuꝰ mortis tue tempore in poteſtate tua ſit. nepotes ex eo n̄poſſunt teſtamento tuotutores habere. quamuisin poteſtate tua fuerint.ſcilicet quia mortuo te inpoteſtatem patris ſui recaſuri ſunt ¶ Cum autemin compluribus alijs cauſis poſtumi pro iam natishabentur. et in hac cauīaplacuit. non minus poſtumis ꝙͣ iam natis teſtamēto tutores dari poſſe ſi mōin ea cauſa ſint. vt ſi viuisparentibus naſcerenturſui. et in poteſtate eorumfierent. ¶ Sed et ſi emancipato filio tutor a patredatus fuerit teſtamentoconfirmandus eſt ex ſentencia preſidis omnimodoid eſt ſine inquiſicione. C.Telto tutores deu poſ-
adoptiuo. nam tunc filio emancipato ec̄ nepos ex eo emancipatus videtur. ẜm quoſdam. vt ff. de ca. di. l. liberos. §.emancipati. et ff. de adop. l. ſꝫ eciam nepos. vel melius dicin eo idem qd̓ in naturali. vt in fi. hꝰ t. et. ff. de adepc. l.libeꝝ. et ff. de cap. ⁊. poſtli. re. l. ſi me.u ¶ Naſcitur. ſecus inancilla pregnāte manumiſſa l̓ alienata vtsͣ de inge. §. ſufficit ⁊ff. de acqͥ. reꝝ do. gfi. ⁊ C. d̓ ꝓba. l. mr̄eꝫx ¶ Et qd̓. hͦ eſt ẜm pceptum. et repete ſcire oportety ¶ Qat̉ales. ſubau.et It̄imi. nam nat̉alestm̄ non ſunt in pt̄atevt sͣ de nup. §. fi.z ¶ Pene vllo. h̓ notatalem regulaꝫ ꝙ nullus filius pt̄ ꝯpellerepr̄eꝫ vt emancipet eūqd̓ fallit in. iiij. caſibus. et ideo dic̄ penevt ſi pr̄ agnouerit legatum ſibi relictum.hac ꝯtemplacōe. vtliberos emanciparenam tunc ꝯpellit̉ exordinem emanciparovt ff. d̓ ꝯg. le. l. ſi cuiItem ſi filius adoptauit preuignum ſuumꝯpellitur emancipare eum eo pube̓ factoſi probauerit ſibi norexpedire eſſe ī pt̄atevt ff. de adop. l. nonnunꝙͣ. et l. ſe. Idemin qͦlibꝫ adoptiuo vtff. de min̄. l. iij. §. ſiqͥsminor. Item ſi filiepeccandi nccītatemimponat vt C. d̓ ep̄i.au. l. ſi lenones. Iteꝫſi filium male et ꝯtrapietatem affecerit vtff. ſi quiſa pa. l. fi. jtieꝯtͣ filius n̄ pt̄ ꝯpellivt emancipetur vt inautͣ. qͥ. mo. na. ef. ſui..§. gn̓al̓r. col. vij¶ De tutelis℟ ca.Icranſeamus. aliam. nam diximus duas. vt sͣ e. deiur. ꝑſo. in pnͥ. ⁊ sͣ de his qui ſūt ſui iu. l̓ ali. ī pnͥ.a ¶ Ex his. nō gͦ ꝙ hic diſtinguit illud m̄bꝝ q̄dam ſui iurͣſunt. quod eſt oppoſitum. quedaꝫ alieno iuri ſubiecti ſunt.vt sͣ de his qui ſunt ſui iuris vel ali.b ¶ Nonſunt. qui gͦ in tutela vel cura ſunt ſui iur̓ ſunt. filiuſfa. gͦ non pt̄ hr̄e tu. vel cur. vt hic. et C. de cu. fu. l. fi. inpnͥ. Sed ꝯtra. C. de ſen. paſ. l. fi. §. i. qꝛ filius eꝰ qͥ eſt apudhoſtes eſt in tutela. et tn̄ n̄ eſt ſui iuris vt sͣ. t. j. §. ſi ab hoſtibus. ſꝫ ibi vere non erat in pt̄ate ē̄ pr̄ deportatꝰ eſſet vtc ¶ Qeutro. nec tutela nec cura.iximꝰ sͣ t. j. §. cū aēd ¶ De his. de alijs autem dicet. jͣ. de cur.
e ¶ Ita em̄. qꝛ ꝯtrarloꝝ eadem eſt diſciplina. vt hic et sͣ.de his qui ſūt ſui vel ali. iuris. in pn̄.f ¶ Tutela. ſunt. de alijs dicet. jͣ. de cura.g ¶ Eſt autem tutela. vt ſeruius. nomen eſt iuriſco nſultiet facit ad hunc. §. ff. e. lj.h ¶ Pt̄as .i. violentaptas. nam datur tutor inuitus. cū em̄ nōſit minus p̄ublicū vt.jͣ. de exec. tu. et eū. inpnͥ. gͦ inuitus datur.ut C. de cu. l. nullus.li. x. Item inuito dat̉vt ff. de tu. et cū. da.ab his. necn̄. ff. de tutelis. l. ij. vnde ptꝫ ꝙh̓ eſt alia pt̄as ꝙ patris in filium. et dn̄iin ſeruum cum illa adꝯmoduꝫ. vt. jͣ. ꝑ qͣs ꝑſo. no. ac. §. i. ⁊ sͣ d̓ hiqͥ ſunt ſui l̓ ali. iur̓. §.ij. hic vero ad onus.tenetur em̄ de dolo⁊lata culpa. vt C. ar.tu. l. ij. Item per hocꝙ datur inuito dr̄t acuratore qui volentidatur. vt. jͣ. de cur. §.Item inuiti. et ff. e. l..iij. §. ſi pupillus Veldic vis ad cōgend̓. poteſtas ad imꝑandumi ¶ Libero. naꝫ niſi ſitliber pupillus nō pt̄hr̄e tutorem cū ſi ſeruus ſit n̄ ſit ſui iuris.quod eſt ncc̄e vt sͣ. e.in pnͥ. Iteꝫ et ſi dubiꝰeſt vt̄ hr̄e curatoremvt ff. de tu. et cu. da.ab. l. ei qͥ. ē tn̄ caſuſꝟſeruo dat̉ tutor vt ff.de tu. et cura. da. ab.l. ſi. īpuberi. i. ℟n̄.cui tn̄ legi ſignatur.ꝯtra. ff. ad tre. l. ſi r̓saliena. §. ſi ſeruus. etl. cogi. §. fi. et his duabus eſt alia ꝯtra. ffe. t. i. l. mulier. §. n̄ eſtque legum ꝯtͣrietasita ſoluit̉. cum lib̓tasfidei ꝯ. et hr̓ditas relinquit̉ abeod̓ p̄ſtanda poterit ſeruus cogere vt inſtitutꝰhr̓ditatem adeat. et tunc dat̉ ec̄ ẜuo tutor vbi vero abvnohr̓ditas. et ab alio libertas relicta eſt. n̄ pt̄ niſi prius p̄ſtita ei libertate. tunc em̄ coget alium hr̓dem hr̓ditatem adire et ſibi reſtituere ẜm jo.k ¶ Ad tuendū. ꝓpter hͦ ec̄ remouet pa. po. q̄ n̄ ē ad tuend̓ſꝫ ad gubernand̓. ꝓut vult vel ſibi ad acquirend̓m ¶ Propter etatē. ad dr̄aꝫ curatoꝝ qͥ dant̉ furioſiſ ⁊ m̄tecaptis. qͥ ꝓpt̓ morbū ſe defēde̓ n̄ pn̄t vt. jͣ. d̓ cū. §. jtē furioſin ¶ Cure ciuili. nota tutelaꝫ eſſe de iur̓ ciuili. lꝫ oēs fere contractus ſint de iur̓ gen. vt sͣ de iur̓ na. §. ius ato ¶ Data. ſcꝫ a lege vel iudice. ac.