multis tꝑibus in diſſuetudinem abijt ſatinoꝝ veronomen non frequentabat̉Ideoqꝫ nr̄a pietas oīa augere et in meliorem ſtatūreduce̓ deſiderans duabꝰꝯſtōnibus h̓ emendauit. ⁊in priſtinum ſtatū reduxit¶ Quia et a primis vrbiſrome cunabilis. vna atqꝫſimplex libertas ꝯpetebat.id eſt eadem quam hēbatmanumiſſor niſi ꝙ ſcꝫ libertinus ſit qͥ manumittitur.lꝫ manumiſſor ingenuꝰ ſit¶ Et dediticios quideꝫ ꝑꝯſtōem nr̄am expulimus.quam promulgauimus inter noſtras deciſiones perquas ſuggerēte nobis tribuniano viro excelſo queſtore nr̄o antiqui iuris altricaciones placauimus.Latinos at̄ iulianos ⁊ oēꝫque circa eos fuerat obẜuanciam aliaꝯſtōe ꝑ eiuſd̓queſtoris ſuggeſtionemcorreximus que inter imperiales radiat ſanctōneſ¶ Et oēs libertos nullo.nec etatis manumiſſi. necdomini manumiſſoris nec
manumiſſionis mō diſcrimine habito ſic̄ iam anteaobſeruabatur ciuitate romana decorauimus. Multis modis additis ꝑ quoſpoſſit libertas ſeruis cumciuitate romana que ſolaeſt in preſenti preſtari.De qui et ex quibꝫ cauſismanu mitte̓ nō poſſūtOn tn̄ cuiqꝫ volentimanumittere lꝫ. naꝫis qui in fraudem creditoruꝫ manumittit nihil agitqꝛ lex eliaſcencia impeditlibertatem. Licꝫ at dn̄oqui ſoluendo n̄ eſt in teſtamento ſeruum ſuū cū libertate heredem inſtitue̓. vtliber fiat hereſqꝫ ei ſolus ⁊neceſſarius ſi ei nemo aliꝰex eo teſtam̄to heres extiterit aūt qꝛ nemo he̓s ſcriptus ſit aut qꝛ is qͥ ſcriptus eſt. qualibet ex cauſaheres non extiterit. ¶ Idqꝫ eadem lege eliaſcenciaprouiſum eſt ⁊ recte valdeenim perſpiciendum eratvt egentes homines quibus alius heres extituruſnon eſſet vel ſaltem ſeruū
.h Dediticioꝝ .i. vocabant̉ dediticij. et erant inducti hacl. elialcencia. q̄ et multa alia induxit. et erant hij toto tꝑevite ſue ſerui. et tunc fiebant liberi cū moriebant̉. qd̓ ꝓderat eis. qꝛ boͣ vt peculiū adn̄o occupabant̉. ſꝫ ī latinis alifiebat vt colligit̉ h̓. et ex eo ꝙ minus hēbant dediticij qͣmlatini. vt. jͣ. de ſucceſſ. liber. §. fi. Accur.i ¶ Pietas .i. nos quiſumus pij. Accur.k ¶ Conſtōnibus. vtC. d̓ dedit. li. tol̓. ⁊ Cde lati. li. tol. l. i.¶ Competebat .ſ. manumiſſiſ. ẜm hͦ noͣ triatꝑa. in prīo et vltīo.ſcꝫ deinceps id̓ iuriseſt. ſꝫ in medio hͦ iuspeſſimum fuit induc̄tum. vt. jͣ. de ſucceſſi.liber. §. vlt.m ¶ Libertinus: ex qͦꝯtingit multiplex eſfectus in pͥmis circaobſequiales operas.q̄ ſūt in faciendo. vt̓in aſſurgendo et ẜuiendo ſiue in n̄ faciēdo.vt de n̄ vocando ī iusque ip̄a nat̉a pr̄onodebent̉. ec̄ ſine impoſicōe. et ſi vocaueritin ius pr̄onū ſine veīapunitur. in. l. aureisff. de mͥ ius vo. l. pe.et vlt. qͥ aurei accipiuntur qͥlibet ꝓ vnoſolido vt. jͣ. de pe. te.li. §. fi. ⁊ ex hiſ iuribꝰſumitur ar. ꝙ aureusꝓ ſolido accipitur iniure nr̄o ex qͦ ꝓ eodeꝫdelicto tales ſnīe ꝓmulgant̉ et eedem intelligunt̉ eſſe dandefilio emancipato. vtC. de in ius vo. l. venia. et ff. de ꝯdi. indeſimn̄ ſortē. §. libertus.Item reuocant̉ in ẜuitutem ꝓpter offenſaꝫvt C. de libe. ⁊ eoꝝli. l. ſi manumiſſus. etalia multa. ſꝫ hodie hͦoīa tollunt̉ preter eaque ip̄a nata debent̉vt in autͣ. vt liberi decetero. §. i. coll̓. vj. Tu dic vt no. indicta. l. ſi manumiſſus. que eſt contran ¶ Et dediticios. quod dixerat in gn̓e nūc per ſpecies ponit vel quod ꝯiūctim dixerat nunc diuidito ¶ Altricacōes. qͣs n̄ hēmꝰ. ſꝫ qͣre n̄ erant ẜui ſicut illi qͥ penitꝰ ſūt ẜui c toto tꝑe vite ſue ẜuirecōge̓nt̉℟. ẜ jo. ꝙ erātlib̓i lꝫ ẜuire coge̓nt vt C. ꝯīa. d̓ ma. l. i. §. ſin at̄ ꝓpͥetariusꝑ Latīoſa iuliaoſ. i. ex l. iul̓. norbanͣ īductoſ vt sͣ e. §. lib̓tīoq ¶ Oēs. ſic ꝯſtrue ⁊ oēs lib̓tos donauimus .i. ho rumnor auimus ciuitate roͣna .i. plena lib̓tate vt sͣ e. §. lib̓tinoꝝr ¶ Diſcrimīe .i. dr̄a hīta. nec etatis nec manumiſſi. vt ec̄ infans poſſit manumitti. ȳmo ec̄ in ventre. cum ꝙͣtum ad hͦ
hēatur pro nato. vt ff. de ſta. ho. qͥ in vtero. nec dn̄i maūmittentis. dū tn̄ hēat. xx. an. vt. jͣ. t. i. §. ead̓. nec ī mō manumiſſi ſeu in teſtō. ſeu inter viuos qͦquomō. vt sͣ e. §. multisg ¶ Additis .ſ. a nobis eis qͦs habuimꝰ sͣ e. §. multiſ at̄. ⁊ ſūtadditi. ix. primus ſi dn̄s egrotantem ẜuū ſuuꝫ deiecit. ſcd̓sſi ancillaꝫ vēdiderit ne proſtituat̉ ⁊ ꝓſtituta fuerit. l̓ ſi vēditor ſibi retinueritmanꝰ iniectōꝫ. ⁊ eamad ip̄m reuertentemꝑſtituit pꝰ ea. t̓ciusſi ẜui pileati defuncifunus p̄ceſſer̄t. qͣrtusſi ec̄ expreſſit eū velleeſſe latinū. quintus ſiſub ꝯdictōe relicta libertate heres an̄ ꝯdictionē manumiẜit. ſextus ſi in iudicio lib̓alia dn̄o ſuꝑatus fueritet preciū ꝓ eo dn̄o ſolutū fuerit. et ip̄e pꝰea recepit. ſeptimusſi ancillā ſuā maritauerit alicui libero. octauus ſi coraꝫ actis filium noīauerit ſeruuꝫſuū. nonꝰ ſi inſtr̄a ſeruitutis reddiderit. etprobant̉ hij modi. Cde la. li. tol. l. vna. §.ſꝫ ſcīmꝰ vſqꝫ in fi. l.t Gola .ſ. lib̓taſ plēau ¶ In pn̄ti. .i. ī ꝯſuetuon tn̄ cuiqꝫ dīe¶ ꝙͣuiſ sͣ t. i. §. multis. et. §. fi. dc̄m ſit. qͣꝫlibꝫ maūmitte̓ poſſe.tn̄. ⁊cͣ. ſic. jͣ. d̓ exhr̓. li.in pnͥ. nā tūc eſſet lib̓et heres. accur.y ¶ Fraudē. hͦ expone.jͣ. e. in fraudemz ¶ Manumittit .ſ. inteſto l̓ in vltīa volūtate ſcꝫ n̄ inſtituendovt. jͣ. ꝓx. §. et. ff. qͥ ⁊ aquibus. l. ſi mortisa ¶ Agit .ſ. ut noceatcreditoribꝰ vt. ff. qͥ ⁊a quibꝰ. l. ſi mortis. ſibi tn̄ nocet ſi velit reuocare vt C. de ſeru iſpig. da. ma. l. ſi credib ¶ Eliaſcencia. ſil̓is eſt rō. qꝛ lex vult. jͣ. de vſuc. §. furtiue.toribus.c ¶ Licet .i. licitum eſt.d ¶ Seruū. ſcꝫ vnū ⁊ n̄ pl̓es. vt ff. de hr̓. inſti. qͥ ſoluēdo etec̄ in fraude creditoꝝ vt C. de nccͣ. ẜ. l. i. in pnͥ. nͥ ſpēaliterpigri datꝰ fuerit vt. ff. d̓ hr̓. inſti. pigͤri qͥ n̄ pt̄ fieri nccr̄iꝰnͥ dn̄s creditori ſatiſfaciat. vt dc̄a. l. pignoriē SSolꝰ ⁊ ī caū ec̄ c̄ alio vt ff. d̓ hr̓. īſt. l. ſi is ⁊ l. ei qͥ ſoluēdof ¶ Extiterit. qͦ vltimo caſu ſeruus ſubſtitutus eſt heres.g ¶ Accriꝰ qꝛ ſiue velit ſiue nolit cogit̉ eſſe hēres vt. jͣ. d̓ hr̓.h ¶ Eadeꝫ lege. ſcꝫ que prohibuit. eadeꝫ ex qͣ ⁊ dif. §. i.iuſta ca ꝯcedit. vt h̓ et. jͣ. e. §. eadem.i ¶ Et recte. ſcꝫ eſt prouiſum.