Druckschrift 
4 (1484)
Entstehung
Seite
CCLXXVIIIv
Einzelbild herunterladen
 

Tractatꝰ magrī Quilhelmi orem

monetarū vt ſatis pꝫ ex multiscedētibꝰ capl̓is. Per hꝫ pꝫ ad alid̓qd̓ addebat̉ vlteriꝰ de cōitatecōcordi in ordinatione monetep̄t ꝯdeſcende̓ qͣntum ad in pͥncipis arbitrio. Dico ſic p̄t qͣntuꝫad aliqua et ad tp̄s. ſꝫ ſibi cōcedendo ptātē tāti lucri ſumendi ſu indebitis mutatiōibꝰ ſupra dc̄isAd aliud argumentū ſūptū ex capitulo. vij. de pͥnceps pōt aliqd̓ emolimētū hr̄e ſuꝑ monetamRn̄det̉ facilit̓ eſt qͣſi quedampenſio parua et limitata non p̄tqͣntūlibet augeri mutatōes predictas. ſꝫ ſtat ſine mutatiōe quacūqꝫ. Ad aliud concedit̉ pͥncepsp̄t habe̓ redditꝰ et debꝫ habe̓ magnificū et honeſtiſſimū ſtatuꝫ. ſediſti redditꝰ pn̄t et debent alibi aſſignari et aliter ſumi qͣꝫ mutationes indebitas ex quibꝰ tāta malaet tot incōueniētia oriunt̉. ſic̄ oſtenſū eſt an̄. Poſito etiam aliqͣ portio iſtoꝝ reddituū eſſet ſuꝑ monetam. Ip̄a tn̄ debet certe et det̓minate qͣntitatis. ſicut ſupra quālibet marchā monetaret̉ duo ſolidi vel ſic. et tūc iſtud eſſet abſqꝫcūqꝫ mutatiōe ſiue lucri augmētoirrōnabili et enormi. qd̓ p̄t ꝓuenire ex deteſtabilibꝰ mutatiōibꝰ ſepedictis. De qͥbus vniuerſalit̓ cōcludendū eſt pͥnceps p̄t eas facere aut talit̓ lucruꝫ accipē̓. nec deiure cōi ſeu ordinario. nec de pͥuilegio ſiue dono. cōceſſione. pacto.ſeu qͣuis alia aucͣtoritate. vel alioqͦcūqꝫ. nec p̄t eſſe de ſuo dn̄ioaūt ſibi qūolibꝫ ꝑtinere. Itē quia

iſtud ſibi denegare non eſt ip̄m exhereditare aut maieſtati regietraire. ſicut mentiunt̉ falſilo adulatores ſophiſtici et reipubliceditores. Rurſū cuꝫ pͥnceps teneat̉ non facere ip̄e non meret̉ habēaliquā penſionē ſiue donū pro abſtinendo a tali abuſiua exactione.Hoc em̄ videt̉ aliud eſſe niſicium redemptiōis a ſeruitute qd̓nullus rex aut bonꝰ pͥnceps debꝫa ſubditis exigere. Itē ſuppoſitonon cōceſſo ip̄e haberet pͥuilegium capiendi aliquid ſupra mone faciēdo bonā et tenēdoeam in eodē ſtatu adhuc ip̄e deberet tale pͥuilegium perde̓ in caſu in tātū abuteret̉ ip̄e mutaret etfalſificaret monetam ſuo lucronon minus cupide qͣꝫ turpiter adaugendoCapitulum viceſimumqͣntum tyrannus non pōt diudurareN iſtis duobꝰ capl̓is intēdo ꝓbare exigē pecuniā tales mutationes monete ē cōtra honorē regiū et in preiudiciuꝫ totiꝰ regalispoſteritatis. Sciēdū ē igit̉ int̓ pͥncipatū regis et tyranicum. hoc intereſt tyrannꝰ plus querit p̄diligit ꝯmodū ꝓprium qͣꝫ cōmuneueniens ſubditorū. Et ad hoc nititur. vt teneat ppl̓m ſibi ſeruilit̓ ſubiugatum. Rex aūt cōtrario vtilitati priuate publicam prefert et ſuꝑomnia poſt deum et animam ſuaꝫdiligit bonū cōe et libertatē publicā ſb̓ditoꝝ hec ē ve̓a vtilitas