¶ Prologꝰ galeatꝰ hieronimi ī li. regu

Le.. lIginti etduas litteras eſſe apud hebręos ſyroruꝫ quoqꝫ lingua et chaldeoruꝫ teſtaturq̄ hebraicę magna ex parte cōfinis eſt. Nam etipſi vigintiduo elementa habenteodeꝫ ſono: ſed diuerſis characteribus. Samaritani etiam pentatheucum moyſi totidē litteris ſcriptitant: figuris tantum ⁊ apicibꝰdiſcrepantes. Certumqꝫ eſt eſdrāſcribam legisqꝫ doctorem poſtcaptam hieroſolimam: ⁊ inſtaurationē templi ſub zorobabel aliaslitteras repperiſſe: qͥbus nūc vtimur. cum ad illud vſqꝫ ad tēpusijdem ſamaritanoꝝ ⁊ hebręorumcharacteres fuerūt. In libro quoqꝫ numeroꝝ hęc eadē ſupputatōſub leuitarum ac ſacerdotū cenſumyſtice on̄ditur. Et nomen domini tetragrāmaton ī quibuſdā gręcis voluminibus vſqꝫ hodie antiquis expreſſum litteris īuenimꝰ.Sed ⁊ pſalmi triceſimuſſextus etcenteſimuſdecimus ⁊ centeſimuſvndecimus ⁊ centeſimus. xvij. etcēteſimuſ. xliiij. quāqͣꝫ diuerſo ſcribantur metro: tamen eiuſdeꝫ numeri texūtur alphabeto. Et hieremię lamentationes: ⁊ oratio eiusSalomonis quoqꝫ ī fine prouerbia ab eo loco ī quo ait: Mulierēfortem quis inueniet. eiſdē alphabetis vel inciſionibus ſupputant̉Porro quīqꝫ lr̄ę duplices apudhebręoſ ſunt. Caph. Men. NunPhe. Sade. Aliter .n. ſcribūturꝑ has principia medietateſqꝫ verborum: aliter fines. vnde a pleriſqꝫ duplices libri eſtimātur ſamuel. malachim. dabreiamī. eſdras.hieremias cum cinoth .i. lamentatōibus ſuis. Quomodo igitur vi

gintiduo elementa ſunt: per quęſcribimuſ hebraice omne quod loquimur: ⁊ eorū initijs vox humana ꝯprehenditur: ita vigintiduovolumina ſupputāt. qͥbus qͣſi litteris ⁊ exordijs in dei doctrina tenera adhuc ⁊ lactenſ viri iuſti eruditur infantia. Primus apud hebręos liber vocatur breſith: queꝫnos geneſim dicimus. Secūduselleſmoth: qui exoduſ appellaturTerciꝰ vagethra .i. leuiticꝰ. Quartus vagedaber quē numeꝝ vocamus. Quintus addabarim: quideuter onomius pręnotatur. Hiquinqꝫ ſunt libri moyſi: quoſ proprie thorath .i. legem appellant.Scd̓m prophetarum ordineꝫ faciunt. ⁊ incipiūt a iheſu filio nauequi apud illos ioſue bennum d̓r.Deīde ſubtexūt ſopthim .i. iudicūlibrū: ⁊ in eundem cōpingūt ruthuia in diebus iudicū facta eiusarratur hyſtoria Tercius ſeqͥturmuel quē nos regnoꝝ pͥmū ⁊ ſeidū dicimꝰ. Quartus malachi.i. regū: qui tercio ⁊ quarto regnorum volumine ꝯtinetur. Meliuſqꝫ multo eſt malachim .i. reguꝫ qͣꝫmalacoth .i. regnorū dicere. Nonenim multarū gentium regna decribit: ſed vnius iſrahelitici ppl̓iqui tribubus. xij. ꝯtinetur. Quintus ē yſaias. Sextus hieremiasSeptimus ezechiel. Octauus liber. xij. prophetaꝝ: qͥ apud illosvocatur thareaſra. Tercius ordoagiographa poſſidet. Et pͥmꝰ liberincipit a iob. Secundus a dauidquē quīqꝫ īciſioībꝰ ⁊ vno pſalmorum volumine ꝯprehendūt. Tercius eſt ſalomon tres libros hn̄sProuerbia q̨̄ illi ꝑabolas ⁊ maſloth appellāt. Quartus eccl̓iaſtē.i. coeleth. Quītꝰ ē cāticūcāticoꝝquē ſyraſyrim p̨̄notāt. Sextꝰ ē daniel Septimꝰ dabreiamin .i. ꝟbadieꝝ: qd̓ ſignificātius chronicon

GIginti ⁊ duas ⁊ͣ. Hebręi. xxij. litteras habent: ſcd̓m numerum libroꝝ ſuoruꝫ. Nam xxij. libros habēt: videlicet. v. libros moyſi. viij. ꝓphetaꝝ. ⁊. ix. agiographoꝝ .i. ſancta ſcribentium. licet quidā. xxiiij. eē dicant. Ruth accipiens librum: cumſit pars libri iudicum. ⁊ lamentationes hieremię ſimilit̓ per ſe accipientes.Sciendum autem eſt tres eſſe linguas principales .ſ. hebręam ⁊ gręcam etlatinā. Hebręa. xxij. litterasbet. gringua media interhas duas. xxiij. ⁊ ipſiſyri ⁊ chaldęi eodemſono .i. eadē ꝓnūciatione .xxij. elemēta habent ſicut hebręi: ſeddiuerſis characteribꝰ.i. figuris Samaritani autem pentheteucum ⁊cͣ.Samaritani q̇ deū ⁊ydola colebant ſimulSamaria ciuitas fuitquondam. x. tribuummetropolis: quibꝰ incaptiuitate ductis aſalmanaſar rege aſſyriorum. ne terra in ſolitudinē redigeretur:miſſi ſunt ex diuerſisgentibus qui illas incolerent. Inde appellātur ſamariani a ſamaria metropoli ciuitate: qui verum deuꝫſimul ⁊ falſos deos colebant. Totidem.i. xxij. apicibus .i. ſummitatibus litterarumAlias litteras ⁊cͣſcilicꝫ qͣꝫ ſint ille quasmoyſes inueīt: quibꝰnunc iudei vtuntur.Iidem charactereſ .i. eędē lr̄e. Supputatio .i. numeratio. Ceſu miſtice..i. quaſi per illas litteras quę numerū ſignificant: cenſus leuitaꝝānotabatur. Tetragrāmatonͤ .i. iiij.litteraruꝫ. Quod nomen ſcriptum erat inlamina aurea: quęerat in fronte pontificis: quādo accedebatad ſacrificiuꝫ. de quaſcrij tum eſt. feceruntlaminam: ſcripſeruntqꝫ in ea per quattuorlr̄as nomē dn̄i: qd̓ interp̨̄tat̉ īeffabile. Nōꝓ fari: ſꝫ pro diffinirivt ē: qꝛ minime poſſitLr̄ę hę ſunt he iothhet vahu: Et hęc int̓p̨̄tatō he iſte: ioth prīcipiū. het paſſio: vahu ꝟo vita. Iſte prīcipium paſſionis viteAntiquis lrīs. Moyſi: qͣs nūc nō hēnt hebręi. Notandum eſt autemhebręos ideo litteris quas eſdras īuenit vti: qꝛ faciliori ſono ⁊ litteraturaenunciantur. ⁊ a ſiniſtra in dexteram: ſicut ⁊ latine ſcribunt̉. Moſaicę vero difficiliori: ⁊ a dextera in ſiniſtrā ſcribebātur. Quāqͣꝫ diuerſo ſcribantur metro. Id eſt. lirico carmine. Nam dauid propheta liricusfuit: ⁊ diuerſo metro pſalmos compoſuit. Eiuſdem numeri .i. xxij. lit

terarum alphabeto. Et hieremię lamentatiōnes. ſub. xxij. litterisſcriptę ſunt. Eiſdem alphabetis. id eſt. eiſdem litteris. Inciſionibus. id ē. breuibus ſententijs. Quinqꝫ lrē duplices ſunt apudhebręos ⁊cͣ. ſicut apud latinos. x. ⁊ 3. Aliter per has ſcribuntprincipia .i. aliā vim habēt: quādo in principio verboꝝ ſcribūtur: aliāin medio: aliam in fine. Samuel .i. duo libri: qui a prophetis ſamueliſuccedentibus ſunt ſcripti. Dabreiamin hebraice. hoc eſt relictoꝝ velprętermiſſoruꝫ. ea enīquę prętermittunturin libro reguꝫ hic ſuꝑplentū. Eſdras. ⁊ipſe hēt duos libros.Cinoth. Hebraicegręce threni. latinę.lamentatōnes dicunt̉Eorum initiis .i.elementorum: lrarumvidelicet. Uiri iuſti .i. ſancti alicuius.Breſith. Heb raicegeneſis gręce: latinenatiuitas d̓r: vel genitura ſiue generatio.Mundi enim generatio ibi deſcribitur.Elleſmoth. hebraice: exodus gręce: latine egreſſio. Odos enīgręce latinę via. Nāin eo egreſſus filiorūiſrahel ex ęgipto deſcribit̉. UagethraHebraice: leuiticusgręce: miniſterialis latine. Leui enī dyaconus vei miniſter dicitur. Uagedaber.Hebraice. rithimon,gręce: latine numerus. Addabarim.Hebraice: deuteronomium gręce: latineſecūda lex. Hi ſuntquinqꝫ libri. Primus ordo. ſcilicet. legis in quinqꝫ librismoyſi. Et nunc incipit ſecundum ordinēprophetarum a ioſue bennum. Ben..i. filius. Sopthimhebraice: latine iudicū. Compingunt.i. conſociant vel coniungunt primum et ſecundum ſcilicet: quiaduo ſūt. Tareaſra.i. duodecim prophetarū. Tareſſa duodecim. Agiographa.i. ſacͣ ſcpͥtura .i. de ſāctorū vita: vt thobias ⁊ iob. Quinqꝫinciſionibus. id ēquinqꝫ partitionibuſpſalmoꝝ enī vnus lili dixerunt. Sed tamen quinqꝫ habet diuiſiones. qꝛ quīquies eſt ibi. fiatber eſt. ſicut et apoſtofiat. Maſſoth. hebraice: parabolę gręce: latine prouerbia. Coeleth.hebraice. eccleſiaſtes gręce: latine ꝯcionator. Syraſyrim. hebraice: lati ne canticacanticorum. Dabreiam in. Hebraice: latine verba dieruꝫChronicon .i. tēporale. chronos tempus. Totum enim tempus quodeſt ab adaꝫ vſqꝫ ad captiuitatem babilonis in eo capitulatim deſcribitur