XXIII
vberum tuorū. Quod adiungūt ſuper vinum. ſignificant ſe adhuc quidē pro ſui īperfectione carnaliū deſideriorū (que vino deſignantur) recordatōne pulſari. vinci tamen eadē deſideria memoria abūdātie ſuauitatis. quā iam ex vberibus fluentem experte ſunt. Dicerē de vberibus. ſi n̄me ſatis dixiſſe ſuperiꝰ meminiſſem. Nūcvero vides quomodo de matre p̄ſumunt/quomodo eius lucra ⁊ gaudia ſua reputant: proprie repulſe iniuriāꝫ illius introductione conſolātes. Minime ita confiM derent niſi matrē agnoſcerēt. Audiant h̓prelati qui ſibi cōmiſſis ſꝑ volūt eſſe formidini: vtilitati raro. Erudimini qui iudicatis terram. Diſcite ſubditoꝝ matresvos eſſe debere: non dominos. Studetemagis amari qͣꝫ metui. Et ſi interdum ſeueritate opus eſt paterna: ſit non tyrannica. Matres fouendo: patres vos corripiendo exhibeatis. Manſueſcite: ponite feritatem. Suſpendite verbera. producitevbera: pectora lacte pingueſcant nō typoturgeant. Quid iugū veſtrū ſuper eos aggrauatis. quoꝝ potius onera portare debetis? Cur morſus a ſerpente paruulus:fugit cōſcientiā ſacerdotis. ad quē eū magis oportuerat tanqͣꝫ ad ſinum recurrerematris? Si ſpirituales eſtis inſtruite huiuſmodi in ſpiritu lenitatis: conſideransvnuſquiſqꝫ ſeip̄m ne ⁊ ipſe temptet̉. Alioquin ille in peccato ſuo moriet̉: ſanguineꝫautē eius (ait) de manu tua requira. Sꝫhec alias. ¶ Nunc quoniā littere ꝯſequentia ex his que p̄taxauimus manifeſta eſt:videamꝰ iam de cellarijs quid ſpiritualiter ſentire debeamus. In cōſequentibusmentio fit etiā de orto ⁊ de cubiculo: queambo nūc adiungo iſtis cellarijs. ⁊ in p̄ſentem diſputationē aſſumo. Nam ſimutractata: melius ex inuicē innoteſcent. Etqueramus ſi placet tria iſta in ſcripturisſanctis. ortū. cellarium. cubiculū. In ip̄iſnempe libēter deū ſitiens anima verſatur⁊ moratur: ſciēs ſe ibi abſqꝫ dubio inuenturam quē ſitit. Sit itaqꝫ ortus ſimplexac plana hyſtoria: ſit cellariū moralis ſenſus ſit cubiculū archanū theorice ꝯtemplationis. Et primū quidem hyſtoriamad ortū puto nō immerito deputari: ꝙ inea inueniātur viri virtutuꝫ tanqͣm lignafructifera in orto ſponſi ⁊ in paradiſo dei.
de quoruꝫ bonis actibus ac moribus qͦtſumis exempla: tot carpis poma. An forte quis ambigat dei eſſe plantatiōem bonum hominē? Audi ſanctū Dauid de viro bono quid canat. Erit (ait) tanqͣꝫ lignūquod plantatū eſt ſecus decurſus aquaꝝ:quod fructū ſuum dabit in tempore ſuo⁊ foliū eius non defluet. Audi Hieremiam eodē ſpiritu concinētem: ⁊ iſdeꝫ peneverbis: Erit tanqͣꝫ lignum (inquit) qd̓plantatū eſt ſecus decurſus aquaruꝫ. qd̓ad humorē mittit radices ſuas: ⁊ non timebit cū venerit eſtuſ. Itē propheta. Iuſtus vt palma florebit: ⁊ ſicut cedrus libani multiplicabitur. Et de ſeipſo: Ego autem ſicut oliua fructifera ī domo dei. Eſt Oergo hyſtoria ortus. ⁊ ipſa tripartita. Cōtinetur nāqꝫ in ea celi ⁊ terre creatio. recōciliatio ⁊ reparatio. Creatio quidē tanqͣꝫorti ſatio ſiue plantatio. Reconciliatō autem quaſi germinatio ſatorū vel plantatorum. Temꝑe nempe ſuo rorantibus celiſdeſuper ⁊ nubibus pluētibus iuſtū: aperta eſt terra ⁊ germinauit ſaluatorē. ꝑ queꝫfacta eſt celi terreqꝫ reconciliatio. Ip̄e eſtenim pax noſtra qui fecit vtraqꝫ vnū: pacificans in ſanguine ſuo que in terris ſūt⁊ que in celis. Porro reparatio futura eſtin fine ſeculi. Erit enim celū nouū ⁊ terranoua: ⁊ colligētur boni de medio malorūtanqͣꝫ fructus d̓ orto in dei promptuariareponendi. In die illa erit (vt ſcriptū eſt):germen domini in magnificētia et gloria⁊ fructus terre ſublimis. Habes igit̉ triatempora in orto hyſtorici ſenſus. In morali quoqꝫ diſciplina tria eque aduertereeſt: cellas quaſi tres in cellario vno. Et idcirco forſitan pluraliter cellaria dixit. ⁊ n̄cellarium: cellarū videlicet hunc numeꝝcogitans. Infra deniqꝫ introductā ſe gloriatur in cellam vinariā. Nos ergo quia Plegimus. da occaſionē ſapienti ⁊ ſapientior erit: habentes occaſioneꝫ ex vocabulo:quod ſpirituſſanctus celle huic cenſuit īponendum: reliquis quoqꝫ duabus nomina imponamꝰ. Aromaticā vni: ⁊ vnguentariam alteri. Cauſas hoꝝ vocabulorum videbimus poſtea. Nunc aūt aduerte cuncta apud ſponſum ſalubria: cūcta ſuauia reperiri vinū vnguenta aromata. Uinuꝫ (ſcriptura teſte) letificat cor hominis. Exhilarari nihilominus faciē in