PſalmusCL.
Pſalmusfecit. Iam qͥppe in alio pſalmo expoſuimꝰ:Pſalteriū deſuꝑ habere ſonorū illd̓ lignūcui neruoꝝ ſeries: vt meliorē ſonū reddatincubit. Qd̓ lignū cithara inferiꝰ habet.¶ Laudate eū in tympano et chorō: Tympanū laudat deū: cū iā in carnemutata nulla ē terrene corruptiōis infirmitas. De corio qͥppe ſit tympanū: exiccatoatqꝫ firmato. Chorꝰ laudat deū: qn̄ laudateū pacata ſocietas. Laudate eū ī chordis ⁊ organo. Chordas habet ⁊ pſalteriū ⁊ cithara: q̄ ſuꝑiꝰ ꝯmemorata ſūt. Organū aūt generale nomē ē oīm vaſoꝝ muſicoꝝ: qͣꝫuis iā obtinuerit ꝯſuetudo: vt organa ꝓprie dicāt̉ ea q̄ inflant̉ follibꝰ. Qd̓genꝰ: ſignificatū hͨ eē n̄ arbitror. Nā cū organū vocabulū grecū ſit: vt dixi: generaleoībus muſicis inſtrumētis: hͦ cui folles adhibēt̉ alio greci noīe appellāt. Ut aūt organū dicat̉: magis latina ⁊ ea vſitata eſt vulgaris conſuetudo. Qd̓ gͦ ait in chordis etorgano: videt̉ mihi aliqd̓ organū qd̓ chordas habeat: ſignificare voluiſſe. Nō enī ſola pſalteria et cithare chordas habēt: Sꝫqꝛ in pſalterio ⁊ cithara ꝓpt̓ ſonū ab inferioribꝰ ⁊ ſuꝑioribꝰ aliqͥd īuētū ē: qd̓ ſcd̓ꝫ hācdiſtinctiōeꝫ poſſet ītelligi: alid̓ nos ī ipſischordis q̄rere admonuit: Quia ⁊ ip̄e ſuntcaro: ſed iā a corruptōe liberate: qͥbꝰ fortaſſe ideo addidit organū: non vt ſingule ſonent: ſed vt diuerſitate cōcordiſſima cōſonēt: ſicut ordināt̉ in organo. Habebūt enīetiā tūc ſācti dei differētias ſuas: cōſonantes: nō diſſonātes: id eſt ꝯſentiētes: nō diſſentiētes: Sicut fit ſuauiſſimꝰ cātꝰ ex diueſis quidē: ſꝫ nō int̓ ſe aduerſis ſouis. Stella enī a ſtella differt ī claritate: Sic et reſurrectio mortuoꝝ. ¶ Laudate eū in cymbalis bene ſonātibꝰ: laudate eū incymbalis iubilatōis. Cymbala ī inuicē tangūt̉: vt bene ſonēt. Ideo a qͥbuſdālabijs noſtris cōꝑata ſūt. Sed meliꝰ intelligi puto in cymbalis quodamō laudare deum: dū qͥſqꝫ honorat̉ a ꝓxīo ſuo: n̄ a ſe ip̄o:et inuicē honorātes dat laudē deo. Ne qͥsaūt cymbala intelligeret q̄ ſine aīa ſonant:ideo puto additū: in cymbalis iubilatōiſ:Iubilatio nāqꝫ: id eſt ineffabilis laus: nōniſi ab aīa ꝓficiſcit̉. Nec p̄tereūdū exiſtīo:qd̓ muſici docēt: ⁊ res ip̄a manifeſta ē: triaeſſe genera ſonorum: voce: flatu: et pulſu.Uoce: vt eſt ꝑ fauces ⁊ arterias: ſine organō aliquo cāticis hoīs. Flatū: ſicut ꝑ tibiāvel quid eiuſmōi. Pulſuꝫ ſicut ꝑ citharaꝫ
vel quid eiuſmōi. Nullū itaqꝫ genꝰ hic pretermiſſū ē. Nā vox eſt in choro: Flatus intuba: Pulſus ī citharꝭ. Tāqͣꝫ Mēs: Spiritꝰ: Corpꝰ. Sꝫ ꝑ ſimilitudines: n̄ ꝑ ꝓprietates. Quid gͦ ꝓpoſuit laudate dn̄m in ſāctis eiꝰ? Quibꝰ hoc dixit: niſi eiſip̄is: Et inquibus vt deū laudēt: niſi in ſeipſis? Uosenī ſancti eius inqͥt virtꝰ eius eſtꝭ. Sꝫ quāfecit in vobis: Et potētatꝰ eius: ⁊ multitudo magnitudinis eiꝰ: quā fecit ⁊ oſtēdit invobis. Uos eſtis tuba: pſalteriū: cithara:tympanū: chorꝰ: chorde ⁊ organū: et cymbala iubilationis beneſonātia: qꝛ ꝯſonantia. Uos eſtis hec oīa. Nihil hic vile: Nihil hic trāſitoriū: Nihil hic lubricū cogitetur. Et quia ſaꝑe ſcd̓m carnem mors eſt.Omnis ſpiritus laudat dn̄m.¶ Diui Aurelij Auguſtini Hipponēſisep̄i: de centeſimo quīquageſimo et vltimotertie Quinquagene pſalmo Tractatusfeliciter explicit.¶ Poſt exactam diligentēqꝫ emendationē: Auctore deo: ꝑfectū eſt inſigne atqꝫ p̄clarum hoc opus explanatiōis pſalmoꝝ:Diui ac magni doctorꝭ Auguſtini. Opuſreuera maiori cōmendatiōe ſe dignū exhibens legētibꝰ: qͣꝫ quibuſuis v̓bis explicaripoſſit: vt et ex p̄fatiōe ⁊ ꝓlogo ip̄ius euidēter colligi pōt. Quāto vero ſtudio et acuratione caſtigatū: emendatū: et ordinatūſit: hi iudicēt qui illud alijs ſimilibus ſibi:ſiue manu ſcriptis: ſiue ere impreſſis litteris contulerint. Conſūmatū Baſilee permagiſtrum Ioannem de Amerbach. Anno domini. M. cccc. lxxxix.