PſalmusCXVIII
Pſalmusctū pacificū his qui per eā certarūt reddetiuſticie. Cū quo ergo facit deus ſuauitatē:idi eſt cui ꝓpitius inſpirat boni delectationē: atqꝫ vt apertius id explicē: cui donatura deo caritas dei: ⁊ ꝓpter deū caritas ꝓximi: ꝓfecto inſtanter orare debet: quo tm̄ ſibi augeatur hoc donū: vt non ſoluꝫ ꝓ illocontēnat delectationes ceteras: ſed etiamꝓ illo quaſlibet ꝑferat paſſiones: ita ſuauitati ſalubriter additur diſciplina. Non em̄quātulecūqꝫ ſuauitati vel bonitati: hoc eſtcaritati ſancte poſcenda eſt ⁊ optinenda:ſed tā magne vt ſub eiꝰ p̄ſſura nō poſſit extingui: ſed ſicut ingens flāma ſub impetuventi quātomagis reprimit̉ tanto ardētiꝰ:excitari. Ideo parū fuit dicere: ſuauitateꝫfeciſti cū ſeruo tuo: niſi rurſus peteret vt eūdoceat ſuauitatē: tantā vtiqꝫ vt diſciplināpoſſit patiētiſſime ſuſtinere. Tertia ponit̉ſciētia: qm̄ ſi magnitudine ſua p̄cedit ſciētia magnitudinē caritatis nō edificat: ſedinflat. Cū ergo tanta fuerit caritas in bonitate ſuaui: vt tribulationibus nō poſſit extingui quas adhibet diſciplina: tunc vtiliserit ſcientia: qua innoteſcat etiam ſibi homo quid ipſe meruerit: ⁊ que a deo donata ſint ei: per que poſſe ſe ſciat que ſe poſſeneſciebat: ⁊ per ſeipſum omnino nō poterat. Quod aūt non ait: da mihi: ſed doceme: quomodo ſuauitas docetur ſi non detur: Quādoquidē multi quod eos nō delectat ſciunt: ⁊ quarū rerum habent cognitionem: non habent ſuauitateꝫ. Suauitascm̄ diſci non poteſt: niſi delectet. Item diſciplina que ſignificat emendatoriam tribulationeꝫ accipiendo diſcitur: id eſt nonaudiendo vel legendo: vel cogitando: ſedexperiēdo. At vero ſcientia quā tertio poſuit in his que ait: doce me: docendo dat̉.Nam quid eſt aliud docere: qͣꝫ ſcientiā dare? Et hec duo ita ſibi cōnexa ſunt: vt alterum ſine altero eſſe non poſſit. Nemo eniꝫdocetur niſi diſcat: ⁊ nemo diſcit niſi doceatur: Et ideo ſi diſcipulus capax nō ſit eorum que a doctore dicūtur: non poteſt doctor dicere: ego eum docui: ſed ipſe nō didicit: dicere aūt poteſt: ego ei dixi quod dicendū fuit: ſed ille non didicit: quia nō percepit: nō cōprehendit: nō intellexit. Namꝓfecto ⁊ ille didiciſſet ſi iſte docuiſſet: ⁊ iōdeus quando vult docere prius dat intellectum: ſine quo ea que ad diuinam doctrinaꝫ pertinent homo non poteſt diſcere.Unde ⁊ iſte paulopoſt dicit: Da mihi in-
tellectum vt diſcaꝫ mandata tua. Poteſtitaqꝫ homo cū docere aliquē cupit dicereilla que dixit dominus diſcipulis ſuis poſtea qͣꝫ reſurrexit a mortuis: ſꝫ facere quodille fec̄ nō pōt: Ait .n. euāgeliū: Tūc aꝑuiteis ſenſum vt intelligerent ſcripturas: ⁊ dixit illis: Quid aūt illis dixerit ibi legit̉: ſꝫ iōceperant qd̓ dixit: qꝛ vnde caperēt aperuit. Docet ergo deus ſuauitate inſpirandodelectationē: docet diſciplinā temperando tribulationē: docet ſcientiam inſinuando cognitioneꝫ. Cum itaqꝫ alia ſint que iōdiſcimus vt tantūmodo ſciamus: alia vero vt etiam faciamus: quando deus ea docet: ſic docet vt ea ſcienda ſciamus aperiendo veritatē: ſic docet vt facienda faciamus inſpirando ſuauitatem. Neqꝫ em̄ fruſtra ei dicitur: Doce me vt faciam voluntatē tuam. Sic inquit doce vt faciam: nontantūmodo vt ſciā. Ipſa quippe recte facta: fructus eſt noſter quē reddimus agricole noſtre. Sed ſcriptura dicit: Dominꝰ dabit ſuauitatē: ⁊ terra noſtra dabit fructū ſuum. Que aūt iſta terra eſt: niſi de qua dicitur eidē ipſi qͥ dat ſuauitatē: Anima meavelut terra ſine aqua tibi? Quod vero cuꝫdixiſſet: ſuauitatē ⁊ diſciplinam ⁊ ſcientiaꝫdoce me: adiunxit atqꝫ ait: Quoniā mandatis tuis credidi: Nō īmerito queri pōt:cur nō dixerit: obediui: ſꝫ credidi. Alia em̄ſunt mādata: alia ꝓmiſſa. Mandata facienda ſuſcipimꝰ: vt accipere ꝓmiſſa mereamur. Promiſſis gͦ credimꝰ: mādatꝭ obtꝑamus. Quid eſt gͦ mandatis tuis credidi:niſi credidi qd̓ tu illa mandauerꝭ nō aliqͥshomo: qͣꝫuis ꝑ hoīes hominibꝰ miniſtrataſint? Quia itaqꝫ credidi tua eſſe mādata:ipſa fides mea qua id credidi impetret abſte gratiā: qua faciā qd̓ mādaſti. Si em̄ homo mihi hec iuberet forinſecꝰ: nūqͥd vt etiam facerē qd̓ iubebat adiuuaret ītrinſecꝰ?Doce gͦ me ſuauitatē inſpirando caritatē:doce me diſciplinā donādo patientiā: doce me ſcientiā illuminādo intelligētiā: qm̄mandatis tuis credidi. Te illa credidi mādaſſe qͥ deus es: ⁊ hōi donas vnde faciaseū facere qd̓ mandaſ. Priuſqͣꝫ humiliarer: inquit: ego deliqui: ꝓptereaverbuꝫ tuum: Uel ſicut alij expreſſiushabent eloquium tuum cuſtodiui.Utiqꝫ ne ruriuꝫ humiliarer. Quod ad illāhumiliationē melius refert̉ que facta eſt inAdā: in quo omnis creatura hūana tanqͣꝫin radice vitiata: qm̄ veritati ſubiecta eſſe