¶ Quō ſcd̓m diſtinctōnem boni vt debiti eſt acciꝑe diſtinctōnem p̄ceptoꝝ decalogi. Capi. ix.I vero diſtinctōne numeri p̄ceptoꝝ decalogi alit̓ vis procedere dicas. ꝙ duplexeſt bonū. ſcꝫ bonū vt bonū. ⁊ bonuꝫ vtdebitum. ¶ Primo em̄ dico. ꝙ bonū in qͣntum bonū eſt a virtute tanqͣꝫ a radice. ſed bonū in qͣntumdebitum eſt a lege. nam ex v̓tute eſt actus bonꝰ vtbonus. ex lege autē eſt actꝰ bonus vt debitꝰ. Etſic ſcd̓m diſtinctōnem boni vt debiti. eſt accipe diſtinctōnem p̄ceptorū decalogi. Eſt em̄ aliquid debitum deo. ⁊ eſt aliquid debitū imagini dei. ſcꝫ ꝓximo. eſt em̄ ꝓximꝰ ad imagine dei. Ex hͦ autē debemꝰ ei dio de qͥbꝰ p̄t̄ebit infra. Debitū gͦ dei reſpiciunt p̄cepta ordinātia ad deum. Debitū aūt imagini dei ſcꝫ ꝓximo reſpiciunt p̄cepta ordinātia ad ꝓximū. Scd̓m gͦ multiplicatōeꝫ debiti ad deum. eſtmultiplicato p̄ceptorū ordinantiū ad deuꝫ. Ratōpoteſt accipi ex qͣtuor ꝑtibus. ſcꝫ ex ꝑte cauſalitatis. conu̓ſionis. appropͥatōnis. honoratōis. ¶ Prima ratō ſumit̉ ex ꝑte ſue conditōnis vel perfectio.nis. qͣ ip̄e eſt cauſa ⁊ nos effectus. Effectus autēdebꝫ ſubeſſe cauſe. deus aūt reſpectu nr̄i ⁊ omniūeſt in triplici genere cauſe. ſcꝫ efficientis. exemplaris. ⁊ finalis. ¶ Primo igit̉ deo vt cauſe efficientitenet̉ homo. ⁊ propt̓ hoc eſt pͥmū p̄ceptum de latria vel adoratōne diuine maieſtatis. vnde dicit̉.Nō adorabls ⁊cͣ. ¶ Scd̓o tenetur hō deo vt cauſeexemplari. vel ſicut veritati. ⁊ ſic eſt ſcd̓m p̄ceptuꝫNon aſſumes nomen dei tui in vanū. ¶ ercio debet homo deo ſicut cauſe finali ratōne ſue bonitatis. et ſic eſt terciū p̄ceptum de ſanctificatōne ſabbati. Memēto ſcꝫ ⁊cͣ. ſcꝫ vt aīma conu̓tat̉ ad ip̄aꝫbonitatem ⁊ in ip̄a quieſcat. Sic gͦ pͥma ratō diſtinguendi p̄cepta eſt ex ꝑte obligatōnis. quia homo obligat̉ deo vt cauſe efficienti exemplari ⁊ fi.nali. ¶ Secūda ratō diſtinguendi p̄cepta ordinātia ad deū pt̄ accipi ex ꝑte cōuerſionis. Nam cōuerſio aīe ad deū fit triplicit̓. ſcꝫ corde. ore. et oꝑePrimo enim eſt cōuerſio ad deū oꝑe. et ſic ē pͥmūp̄ceptum. non adorabis. Scd̓o fit ꝯuerſio animead deū ore. ⁊ ſic eſt ſcd̓m p̄ceptum. Non aſſumes⁊cͣ. Tercio ſit cōuerſio aīe ad deū corde. et ſic eſtp̄ceptū terciū. Memēto vt diem ⁊cͣ. ¶ Tercia ratō diſtinguē̓di p̄cepta ordinantia ad deū. pt̄ accipi ex ꝑte appropriatōis. Nā diuinis ꝑſonis applopriant̉ tria penes q̄ aſſignant̉ tria precepta. Primo em̄ pr̄i attribuit̉ vnitas. ideo dat̉ pͥmū p̄ceptūſcꝫ non adorabis. Scd̓o filio attribuitur veritas.ideo dat̉ ſcd̓m p̄ceptum. ſcꝫ non aſſumes. Tercioſpūiſancto attribuitur ſeu appropriatur bonitas.ideo datur terciū p̄ceptum ſcꝫ memēto ⁊cͣ. vbi eſtp̄ceptū de quiete ſabbati. Quies autem ip̄ius anime eſt in ip̄a ſūma bonitate. Vel ſcd̓m auguſ. ꝑ pͥniū p̄ceptum veneram̉ vnitatem pͥmi pͥncipij. perſcd̓m veritatē. ꝑ terciū bonitatē qua ſanctificamuret in qua quieſcimꝰ ſicut in fine. Dec bea. thomaspma ſcd̓e. q. c. capi. v. breuit̓. tāgit. Vtrū p̄certa decalogi cōuenient̓ enumerent̉ in cor. ſolu. mfine. Et ſcd̓m hāc dr̄am ſcꝫ oꝑis oris ⁊ cordis pn̄tdiſtingui tria p̄cepta ordinātīa ad deū. qͦrū pͥmuꝫꝑtinet ad opꝰ. Vn̄ ibi dicitur. Nō facias ſcolptileScd̓m ꝑtinet ad os. vn̄ dicit̉. Nō aſſumeſ nomēdei tui invanū. Terciū ꝑtinꝫ ad cor. ibi. Memſto⁊cͣ. Nā in ſanctificatōe ſabbati ſcd̓m ꝙ eſt p̄ceptumorale p̄cipit̉ quies cordis in deo. ¶ Quarta ratō pͥncipalis diſtinguēdi p̄cepta ordinantia in deūpt̄ accipi ex ꝑte honoratōis. qͣm aſſignat hugo deſancto victore ī libro de ſacͣmētis dicēs. Deꝰ eſt honorādꝰ vel venerādus triplr̓. ſcꝫ in ꝓpria natu̓a. innatura aliena ſcꝫ hūana. in ꝓpria ꝯſciētia ¶ Primoeſt honorādꝰ ī ꝓpria natu̓a. ⁊ ꝓpt̓ hͦ eſt pͥmū p̄ceptu de adoratōe. ¶ Scd̓o ē honorādꝰ ī natu̓a alienaſcꝫ hūana natura aſſumpta. et propter hoc daturſcd̓m p̄ceptuꝫ. nō aſſumēs ⁊cͣ. Et et ſenſtis ſcd̓mgloſas. Non aſſumes nomē dei tui in vanū. id ſtnon credas xp̄m eſſe purum homīem. ¶ Tercio deus eſt honorādus inpropria cōſcientia. ⁊ ꝓpt̓ hocdatur p̄ceptum de ſanctificatōne ſabbati. vbi mēsſancta ꝑ bona ꝯſcientiā a ẜuitute peccati quieſcēsin ſanctiſpus gaudio iocundat̉. Patet igitur expͥmiſſis. ꝙ ſcd̓m ratōnem debiti ad deū accipiunturtria p̄cepta ordinatia ad deum. Hec alexander tercia ꝑte ſime. q. xxv. arti. vij. ſcd̓m quā ratōeꝫ accipiat̉ ratō vel diſtinctō p̄ceptoꝝ decalogi. id eſt q̄ſit ratō decē p̄ceptoꝝ. ¶ Ex eo ꝙ aliqͥd ē debitūimagini dei. ſcꝫ ꝓxio accipuit̉ ſeptē p̄cepta Ca. xIcut aūt ex eo qd̓ eſt debitum deo accipiunt̉ tria p̄cepta. Ita ex eo ꝙ aliquid ēdebitum imagini dei ſcꝫ proximo accipiunt ſeptem p̄cepta ordinātia homīem ad ꝓximinRatio autē huiꝰ eſt. qꝛ ex hoc ꝙ proximus eſt adimaginē dei. debemus ei duo. ſcꝫ beneficiētiā ⁊ mnocentiā ¶ Primo debemus imagini dei ſcꝫ proximo beneficiētiam ratōe pͥncipij vel originis. Et qͣntum ad hoc debitor eſt filius patris. ſcꝫ quuā ab ipſo oritur tanqͣꝫ a ſuo pͥncipio ⁊ non econuerſo. etideo eſt pͥmū p̄ceptuꝫ ſcd̓e tabule ordinās nos adproximū. ſcꝫ honora pr̄em tuum ⁊cͣ. Vn̄ hūgo doſancto victore in libro de ſacramentis ſic ait. Primū p̄ceptū ſcd̓e tabule ad pr̄em ꝑtinet hoīem. ſic̄pͥmū p̄ceptū pͥme tabule ad pr̄em deuꝫ. vtrobiqꝫpat̓nitas ꝓponit̉. vtrobiqꝫ pͥncipij digͥtas honoratur. ¶ Scd̓o debꝫ hō imagini dei ſcꝫ ꝓximo innocetiā. ſcꝫ vt nulli noceat. et qͣntū ad hͦ ꝯtra nocunītūꝓxi in ſex p̄cepta dant̉. Nullꝰ eī debꝫ inferre nocumētū ꝓxio triplr̓. ſcꝫ vel oꝑe. vel ore. vel corde. Hecbe. t. ⁊ alex. vt patꝫ ſupͣ. ca. ꝓxio Re. ibidē ¶ Ꝙp̄cepta cōuenienter ordinant̉. Capi. .xj.Ecūdo pͥncipalit̓ dico ꝙ p̄cepta dec ilogi ꝯuenient̓ ordinant̉. qd̓ patꝫ. et in preceptis ordinātibꝰ hoīem ad deū. et inp̄ceptis ordinantibus homnem ad proximū. ¶ Primoem̄ in preceptis ordinantibus hominem ad deum.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten