Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Ecūdo circa actū vel modū acceptioninota qͥnqꝫ ꝓprietates liberalis Primaeſt ꝙ liberalis accipit vnde oportet. ſcꝫa proprijs poſſeſſionibꝰ vel ab alijs huiuſmodi.non quia querit pecuniā qͣi ꝑ ſe bonū. ſed qͣi neceſſariū ad dandū. Scd̓a eſt ꝙ liberalis non negligit procuratōnē bonoꝝ ꝓprioꝝ. quia vult haberevnde ſufficiat alijs ad dandū. Tercia eſt quia liberalis nō dat qͥbuſcūqꝫ. ſꝫ retinet ad hoc ꝙ poſſitdare quibꝰ oportꝫ. et loco ⁊ tꝑe vbi ⁊ qͣndo oportet. Quarta eſt ꝙ liberalis non defacili petit velaccipit. Cuiꝰ ratio eſt. quia cuiuſcūqꝫ eſt benefacere alijs. non facile ſuſtinet ut ſibi bene fiat. et talis eſt liberalis. Ex hac proprietate ſequitur Qnͥta ꝓprietas liberalis q̄ ē. ſeꝫ ꝙ liberalis nō defaciliditet̉. qd̓ tripliciter ꝓbo. Primo ratione. quiacū liberalis nō defacili accipiat diuitias. nec easmultū cuſtodiat ſed eas magis ab eo emittat dando et expendendo non appreciat̉ diuitias proptereas. ſꝫ ſolū propter dationē. ideo ⁊cͣ. Scd̓o ꝓbo hoc idem per quoddā ſignū. quia em̄ liberaleˢnon ſunt defacili diuites. ideo homines vulga.res inculpant defacili fortunā cui attribuūt diuitias dicentes. ꝙ non ſunt diuītes illi qui maximoeſſent digni ſcꝫ liberales. TTercio ph̓s hͦ dictū reꝓbat et huiuſmodi verā cauſā aſſignat dicēs. ꝙhoc nō eſt vere dictū. ſcꝫ ꝙ cauſa quare liberalesnon ſūt diuites eſt fortuna. Sed hoc eſt cauſa vera. ſcꝫ ꝙ non eſt poſſibile ꝙ homo habeat pecunias qui nō multū curat eas habere. Sicut etiā nōeſt poſſibile ꝙ aliquid aliud habeat̉ de quo homonon curat. Hec ph̓s. iiij. libro ethi. ij. ca. ẜm bt̄mThomā in ſcripto. et ẜm Albertū Ibidem. Ꝙ duo vicia. ſcꝫ prodigalitas et auaricia ſuntoppoſita liberalitati. Capi..vij.Varto et vltimo pͥncipaliter circa liberalitate cōſiderare debemꝰ viciū oppou ſitu. Nam duo vicia ſūt oppoſita liberalitati ẜm ſpeciē̓. ſcꝫ prodigalitas et illiberalitas. ideſt auaricia. Qd̓ tali rōne on̄do in quibuſdā virtus dirigit. virtꝰ deficit. et male ſe habꝫ. Sed virtus liberalitatis mediū tenet circa dationē ⁊ acceptionē. qͥa liberalis vtꝝqꝫ facit ſicut oportꝫ. qͥa etdecēter tribuit ⁊ decēter accipit. Decēs em̄ datioex hoc ꝓcedit ꝙ homo p̄fert bonū rōis cupiditatipecunie. Ad decētē aūt datōnē ſeqͥtur ꝙ ſit decēsacceptio. Et qͥa ea q̄ ſenuicē ſequūtur ſimul ſuntin eodē. Seqͥtur ꝙ decēs datio et decēs acceptioſimul adiuuatur vel adunātur in liberali. Per oppoſitū aūt ꝓdigalitas cōſiſtit in ſuꝑexceſſu donationis. et ideo indecēter dat que ſi ip̄ facultatē ſueſb̓ſtantie dat. Econͣrio vero illiberalitas cōſiſtit indefectu dationis. et ideo indecēter dat. eo ꝙ auarus prefert bono rationis cupiditatē pecunie. ergo ⁊cͣ. Hec ph̓s. iiij. libro. ethi. iij. capi. Ibi. Quiaūt ſuꝑabūdant. infra. ca. Ibi. Et accipiet vndeoportet Ꝙ ꝓdigalitas et auaricia Cralitu6differūt et opponūtur dupliciter. Ca. .viij.O maiorē tn̄ euidentiā p̄dictoꝝ circa extrema vicia liberalitati conria ſcꝫ circaprodigalitatē et illiberalitatē nota tria.ſcꝫ Cōtrarietatē. Varietatē. Grauitatem. Primo nota conͣrietatē. Nam ꝓdigalitas et illiberalitas differūt ẜm ſuꝑabudātiā et defectū. et hoc dupliciter vel in duobo. Primo in interiori affectione. qͥa auarus plus debito modo diuītias diligitet maiorē ſolicitudinē de eis gerit. Prodigꝰ verominꝰ diligit et de eis minore ſolicitudinē gerit. Scd̓o differunt in exteriori actione. utputa indatione et acceptione. quia prodigus excedit fa.cultatem ſue ſubſtantie in dando et deficit in accipiendo et retinendo. Auarus v̓o econͣrio ſupexcedit in accipiēdo et retinēdo et deficit in dādo. Hecph̓s. iiij. ethi. ca. iij. Et bt̄s tho. in ſcripto. ethi.Ibidē. Et iteꝝ ſcd̓a ſcd̓e. q. cxue. arti. pͥmo. Vtꝝprodigalitas opponatur auaricie. m. cor. ſolū. Scd̓o nota modi varietatē. Eſt em̄ multiplexmodꝰ ꝓdigalitatis et illiberalitatis vel auaricie qd̓de om̄ibꝰ patꝫ. Et pͥmo de prodigo. Nam triplexeſt prodigus. ſcꝫ purus. mmiatus. intempatus. Primo dico. ꝙ prodigus purus vel ſolus et totaliter eſt ille qui expendit ſupͣ facultatē ſue ſb̓ſtātie dando. ut dicit ph̓s. iiij. ethi. ca. iij. in pͥncipioIbi. Qui aūt ſuꝑabundant. Scd̓o prodigꝰ mixtus et illiberalis eſt ille qui excedit ẜm ſupfluā dationem. et propter hoc eſt ẜm aliquid illiberalis inquantum accipit vnde non oportetut dicit ph̓usiiij. ethi. capi. iiij. Que qͥdē igit̉ ꝓdigalitates ⁊cͣ.infra. ca. Ibi. Sed multi prodigoꝝ. Tercio eſtprodigus intemꝑatus qui propter voluptatē adcarnis cōcupiſcentiā ſuꝑflue inclinat̉. Huiꝰ aūtintempantie duplex eſt cauſa. ſcꝫ naturalis et moralis. Prima cauſa eſt naturalis. Nam intempatus ex quadam dilatatione cordis et ſb̓tilitate ſpirituum et fluxibilitate nature effundit ſe ad dationem et amorem. Inqͣntum effundit ſe ad dationēefficitur prodigus. inqͣntum effundit ſe ad amorēefficitur intemꝑatus ẜm ꝙ diſſoluit ſe ad amiciciāvel ad luxuria. vel ad gulam. vel ad delectabilitercōuiuendū in cibis et potibꝰ. Et ideo dicit. Gregorius ꝙ hilares magis temptatur luxuria vel decarnalitatē. et triſtes magis de ſuꝑbia inqͣntum ſeperant ſe a cōſortio alioꝝ. et ſic videtur eis ꝙ ſintſuperiores alijs. Secunda cauſa huius eſt moralis. quia vtrūqꝫ vicium. ſcꝫ prodigalitatis et intempantie cauſatur ex quadam beniuolentia quemouet eos ad dādū et ad delectabiliter ꝯuiuendūẜm gulam et luxuriam. Hec Albertus ſi iper quarto ethi. qd̓ recolligit bt̄s tho. ca. iij. vbi ſupͣ. Patet igitur ex premiſſis. ꝙ triplex eſt in ſpeciali prodigus. ſcꝫ purus. mixtus. et intemperatus. Ꝙ illiberalitas vel auaricia in duobus conſiſtit. Capitulum. Nonum.