Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

vt v̓bi gr̄a. Sicut ad fortitudinē militis ꝑtinet nōſolū exercere gladiū in hoſtes. ſed etiā exacue̓ gladiū et invagina cōſeruare. Sic etiā ad liberalitatēꝑtinet vel liberalem nō ſolum vti pecunia. ſed etiāeam ppͥarare et conſeruare ad idoneū vſum. Decbt̄s tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxvij. arti. iij. Vtꝝ pecuniaſit actus liberalitatis in. ſolū. ij. argū. Sed qͥa liberalis cōueniēter tribuit ſua et ꝯueniēter accipialiena ut patebit ſequenti. ca. Poſſet aliqͥs querēvtꝝ magis ꝑtineat ad liberalem bene dare pecuniam qͣm bene acciꝑe. Rn̄deo et dico. ꝙ magis ꝑtinet ad liberalem bene dare: quibꝰ et qͣndo oportet.qͣꝫbn̄ acciꝑe. Hoc aūt qͥnqꝫ ratōibꝰ ꝓbo. ſcꝫ ex parte oꝑis. laudis. actꝰ difficilis. noīs. amabilis. Primo ex parte oꝑis ſic. Magis ꝑtinet ad virtutē bn̄facere qͣꝫ bene pati. qͥa beneface̓ eſt melius etdifficiliꝰ. Similiter magis pertinet ad virtutē beneoperari. qͣm a turpi oꝑatōe abſtinere. Sed dareſicut oportet eſt quoddā bene oꝑari. Accipe aūt ⁊cuſtodire ut oportet eſt qd̓dā bene pati. ergo ⁊cͣ. Scd̓o hoc idē oſtēdo ex parte laudis ſic. Opationi virtutis debet̉ laus et gr̄aꝝ actio. ergo vbieſt maior oꝑatio virtutis. ibi debet̉ maior laus etgraꝝ actio. ſed maior oꝑatio v̓tutis aſt in bn̄ dando qͣm in bn̄ accipiendo. gͦ ⁊cͣ. Tercio hoc idem̄ꝓbo ex parte actꝰ difficilis ſic. Virtus eſt circa difficile. gͦ vbi eſt maior difficultas. ibi eſt maior virtus. ſed difficilius eſt ꝙ aliqͥs det ſua qͣꝫ accipiataliena. Cuiꝰ rō eſt. qꝛ cū aliqͥs dat qd̓ eſt ſibi propriū qͣi abſcindit a ſe id qd̓ eſt ſibi incorporatū. gͦvirtus liberalitatis magis eſt circa dationē qͣꝫ circa acceptione Quarto hoc idem probo ex partenominis ſic. Circa illud maxime eſt virtus a quoqͥs denomīat̉ v̓tuoſus ẜm illā virtutē. Sed ex cōmuni modo loquēdi liberales maxime dicūtur illiqͥ dant. Illi vero qͥ nō accipiūt mordinate nō multū laudant̉ de liberalitatē. ſed magis de iuſticia. gͦliberalitas maxime videt̉ eē circa datōnes Qn̄to hoc idem ꝓbo ex parte amabilis ſic. Illud qd̓maxime hominē facit amabilē eſt circa illud per qd̓hō ē mexīe amabiliſ. Sed liberalitas maxime facithoīeꝫ amabilē. gͦ erit maxīe ẜm dare ⁊ ſic magis qͣꝫẜm acciꝑe. Qd̓ tali ratōe oſtendo. In amicicia vtili qͣnto magis homo eſt vtilis. tāto magis eſt amabilis. Sed ꝑ dare homo eſt vtilis alijs. gͦ ꝑ liberalitatē qua homo dat et eſt vtilis alijs. erit magisamabilis. Hec ph̓s. iiij. ethi. ca. j. in fine. Et bt̄stho. in ſcripto Ibidem. Ꝙ dare ꝓut opotet pecunia vel huiuſmodi cōuenit qͣtuor virtutibus diuerſis rationibꝰ. Capi. .iij.D maiorem aūt euidentiam p̄cedentis capituli eſt ſciendū ꝙ dare cōuenienter etprout oportet alteri pecuniā vel aliquidaliud qd̓ poteſt pecunia mēſurari conuenit qͣtuorvirtutibꝰ diuerſis rōnibꝰ vel reſpectibꝰ. ſcꝫ miſericordie. iuſticie. magnificentie. et liberalitati. qd̓ deom̄ibus patꝫ. Crimo em̄ dare alteri pecuniā velilcralitasaliqͥd aliud qd̓ poteſt pecunia menſurari. cōuenitmiſcd̓ie ẜm rōnem puta ex eo ꝙ homo circa eū cuidat aliqͣliter eſt affectus. et ideo talis datio ꝑtineiad caritatē ſiue ad amiciciā. Re ſupͣ. in Elemoſina. et infra. Miſericordia. Scd̓o dare alteri pecuniam vel aliqͥd aliud qd̓ pecunia pt̄ mēſurari cōuenit iuſticie ẜm rōne̓ debiti. ſcꝫ ꝓut pecunia velres alia debet̉ alteri. Re. ſupͣ Iuſticia. Tercio dare aliqͥd alteri cōuenit magnificētie ẜm qͣndā ſpecialem rōnē. id e̓ ẜm ꝙ datio aſſumit̉ in alicuiꝰ magni oꝑis expletionē vel cōplemientū. Vn̄ ⁊ magnificentia quodāmō ſe habet ex additione ad liberalitatem. Quarto dare aliquid alteri cōuenit liberalitati ẜm aliā rationē. ſcꝫ ex eo ꝙ dans liberaliter eſt equaliter affectꝰ circa pecuniā vel alia exteriorā dū eam non diligit nec cōcupiſcit. Vnde nōſolū amicis et notis. ſed etiā dat ignotis quandooportet. Hec bt̄s tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxvij. arti. iij.Vtꝝ pecunia ſit actus liberalitatis. in. ſolū. pͥmiargū. Et ibidē. arti. v. Vtꝝ liberalitas ſit pars iuſticie. in. ſolū. iij. argū. Sed forte arguēs in oppoſitū ſcꝫ ꝙ ad liberalē maxīe et p̄cipue nō ꝑtineat dare rōne tali. Liberalitas a prudentia dirigit̉ſicut et quelibꝫ alia virtus moralis. Sed maximevidet̉ ad prudētiā ꝑtinere diuitias ꝯſeruare. Vn̄et ph̓s dicit. iiij. ethi. ꝙ illi qͥ nō acqͥſierūt pecuniāſed ſuſceperūt ab alijs acquiſitā liberalius eam expendūt. quia ſunt inexꝑti indigentie. ergo videtur ꝙ dare maxime non ꝑtinat ad liberalem Reſpondeo et dico. ꝙ ad prudentiā ꝑtinet cuſtodidire pecunia ne ſurripiat̉. aut mutiliter expendat̉Sed vtiliter eam expende̓ non eſt minoris prudētie qͣm vtiliter eam cōſeruare: ſed maioris. Cuiꝰratio eſt. quia plura ſunt attendēda circa vſū reiqui aſſimulat̉ motui qͣꝫ circa cōſeruatōeꝫ rei queaſſimulat̉ quieti. Hec bt̄s tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. cxvij.arti. iiij. Vtꝝ ad liberalē maxime ꝑtineat dare. inſolu. pͥmi argumenti. Ꝙ liberalis in dado debet cōſiderare modum.Ca. .iiij.Ercio circa liberalitatē cōſiderare debemus modū dādi debitū. Cum em̄ om̄soꝑationes virtutis ſint bone qͣntum adſubſtantiam actus. et bonigratia quātum ad fineet recte quantum ad formā virtutis que ē ẜm modum ratōnis. Et cū liberalitas ſit virtus. ut patꝫſupra pͥmo capitulo. oportet ꝙ datio liberalis utſit actus virtutis ꝙ ſit informata debitis circūſtatijs. Et ideo oportet ꝙ liberalis det precipue tribus modis. ſcꝫ Sinceriter. Rationabiliter. Delectabiliter Primo oportet ꝙ liberalis det ſinceriter. id eſt recta intentione. vel propter bonum finem. Et ideo ille qui dat propter inhoneſtate velſui vtilitatem vel propter altum illicitū finem nōdicitur liberalis. ſed alio nomine nominatur ẜmdifferentiam finis propter quem dat. ex quo ſpeciem et nomen moralia ſortiuntur.