Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

et qui multum peccauit multum puniatur. Et hisduobo modis deus nunqͣꝫ punit citra cōdignum.qꝛ ſemꝑ peccatores punit. et multū peccates multum punit nec aliquid de pena dimittit. Scd̓o mōpoteſt conſiderari p̄ſuppoſita mitigatōne dīne mīeque aliquid de pena dimittit. vt ptꝫ ſupͣ. et ẜm hūcmodū ſꝑ punit̉ aliquis citra condignū. qꝛ non tātum punit̉ quis qͣntum ꝑ culpam meruit. Se.cūdo modo et meliꝰ poteſt cōſiderari equalitas ꝓportōnis et non qͣntitatis ẜm ꝓportōem duoꝝ peccantiū ad duas penas. vt ſcꝫ ille qui plus peccauitplus puniat̉. et ẜm ꝙ excedit̉ in peccato excedatin pena. vbi ſipͣ di. xlvj. de miſcd̓ia arti. ij. q. j. inſolū. j. ar. ꝑ totum. Notandū etiā. ꝙ in punitōedamnatorū iuſticia dei tribꝰ modis cōſiderata nunqͣꝫmutat̉ vel mitigat̉. Primo inqͣntum mortali debetur pena gehenne. ſicut merito debetur p̄miū celeſte. et hec iuſticia nunqͣꝫ mutat̉ vel mitigat̉. Secūdo iuſticia dei exigit. ꝙ maiori pct̄o debetur maior pena. et mīori pct̄o debet̉ mīor pena. et hec ſimiliter pena nunqͣꝫ mutat̉ vel mitigat̉ ſic̄ pͥma. Ier.cio iuſticia dei exigit. vt mortali peccato debeaturpena eterna. et hec iuſticia nunqͣꝫ mutatur vel mitigatur vt due pͥme. Quarto iuſticia diuina mīammitigat̉ ẜm ꝙ taxatio pene eſt quāta reddetur. nōqͣnta debetur. Hec alex. in pͥmo ſen. Quid ſit iuſtificatio impij. Ca. pͥmū.VVſtificatio inipii. Circa iuſtificatōnem impijconſideranda ſunt tria. ſcilꝫ euidentia quiditatis.exigentia integritatis. eminētia dignitatis. Primo cōſiderāda eſt circa iuſtificatōem impij euidētia quiditatis vel entitatiˢ. ſcꝫ quid ſit tuſtificatōimpij. Vbi nota ꝙ iuſtificatio impij ē ideꝫ qd̓ re.miſſio crimis. vocatio peccatoris. renouatio mentis. ſanatio cordis. infuſio muneris. Primo dico. ꝙ iuſtificatō impij ē idē qd̓ remiſſio crimīˢ Itadic̄ glo. ſuꝑͣ verbo apl̓i ad ro. viij. Quos vocauithos ⁊ iuſtificauit. ſcꝫ remiſſiōe peccatoꝝ. Scd̓oiuſtificatio impij eſt idem qd̓ vocatio pct̄oris. Cuiꝰratio eſt. quīa ſicut ille qui vocatur diſtat ab eo qͥvocat. ita ille qui iuſtificatur qͣntum ad terminuꝫ aquo. ſcꝫ quo ad peccatum erat̉ diſtans a deo.Tercio dico. ꝙ iuſtificatio impij eſt idem qd̓ renouatio mentis. Cuius ratio eſt. quia ſicut culpa ſimilitudinarie dicit̉ vetuſtas. eo ꝙ eſt cauſa turpitudīs debilitatis corruptōnis. Ita iuſtificatio dicitur renouatio mentis ſeu anime. eo ꝙ p iuſticiamquam eſt adeptus iuſtificatus in anima et in pote̓.tijs integritatem virtutem et decorē habꝫ Quarto iuſtificatio impij ideꝫ eſt qd̓ ſanatio mētis vel cōdis. Cuius rō eſt. quia ſicut ſanitas corporis debitam commenſuratōnem humorum importat. itaiuſtificatio impij debitam rectitudinem mentis importat ad deum. Quinto iuſtificatō impij ē idēqd̓ infuſio muneris. quod patet. quia iuſtificatō ēidem qd̓ gratificatio. Sꝫ gratificatō a grātia dei eſficitur et ad gratiam ordinatur inpreſenti. et adIuſti fitalisperfectōnem glorie in futuro. ergo ⁊cͣ. Ex hicautem quinqꝫ predictis iuſtificatō impij ſic diffinitur vt habetur in gloſa ad ro. viij. Quos p̄deſti.nauit ⁊cͣ. Iuſtificatio eſt remiſſio peccatorum et qſūmatio bonorum operum. Et bt̄us thomas diffniens iuſtificatōnem ſic dicit. Iuſtificatio eſt t̓pſmutatio de ſtatu culpe ad ſtatum gratie. In quibꝰverbis tanguntur duo. Primo receſſus a termno a quo. cum dicitur. Iuſtificatio eſt tranſmutatio de ſtatu culpe. vel iuſtificatio eſt remiſſio pct̄orum. Scd̓o tangitur acceſſus ad terminum adquem. cum dicitur. iuſtificatio eſt trāſmutatio adſtatum iuſticie. vel conſūmatio bonorum operumNam iuſtificatio ex parte eius qui iuſtificatur importat motū ad iuſticiam. ſicut calefactio motumad calorem. vel dealbatio motum ad albedinem.Et quia motus magis denominatur a terminoad quem qͣm a termino a quo. Ideo tranſmutatiopeccatoris que eſt per remiſſionem peccati ſortit̉nomen atermīo ad quem. et vocat̉ iuſtificatio impij propter ſtatum iuſticie ad quem poſt excluſionem et remiſſionem criminis tranſmutatur. que qͥdem iuſticia importat rectitudinem ordinis in ipſainteriori diſpoſitōne homīs. ꝓut ſcilicet ſipͥmumhominis ſubditur deo. et inferiores vires aimē ſb̓duntur ſupreme ſcilicet rationi. Vbi nota ꝙ intuſtificatōne impij ſūt illa tria que tangit apoſtolꝰad ro. viij. Quos predeſtinauit hos et vocauit. etquos vocauit hos et iuſtificauit. quos iuſtificauitillos ⁊ magnificauit. Ex quibuˢ v̓bis habetur. ꝙin iuſtificatōne impij ſunt treſ cauſe. ſcꝫ efficienſ.diſponens. perficiens. Primo in iuſtificatōneimpij eſt cauſa efficiens predeſtinatio. vnde dicit.Quos p̄deſtinauit. Require infra. Predeſtinatio Scd̓o in iuſtificatiōe impij. eſt cauſa diſponēsſcilicet ip̄a interna dei vocatio. Vnde ſubdit. hoet vocauit. Nam vocatio dei refertur ad auxiliumdei interius mouentis et excitantis mentem ad deſerendū peccatum. que quidem motio non eſt ip̄aremiſſio peccati. ſed cauſa eius. Tercio in iuſtificatōne impij cauſa vltima et perficiens eſt iuſtificati magͥficatio. Vnde ſubdit apoſto. hos et manificauit. ſcilicet perfectione gratie in preſenti. et ꝑfectōne glorie in futuro. ad quos tanqͣꝫ ad iuſtifitionis complemientuꝫ magnificatō ordinat̉. Hecbeatus thomas quarto ſcripto ſententiarum diſtctione. xvij. articulo pͥmo per omnes queſtiones:Et pͥma ſecunde queſtione. cxiij. articulo pͥmo incor. q. et in ſolu. argumētoꝝ. Ꝙ ad iūſtificatōnem impij requirunt̉ qͣtuor. Ca. ij.Ecūdo pͥncipalr̓ circa iuſtificatōem impij ꝯſiderāda eſt exigētia integritatiˢ l laad iuſtificatōnem impij qͣtuor requiruntur. ſcꝫ infuſto gratie. aſſenſio anime. compuctioculpe. remiſſio offenſe. Primo ad iuſtificationem impij requiritur infuſio gratie. hoc autē ꝓdotripliciter. ſcꝫ ratōne. ſimilitudine. autoritate.