Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

fitiusPreſentis vite ꝓſperitas innocētie teſtis nō ē. qͥamulti ad penne vitaꝫ ꝑ flagella rediunt. et pleriqꝫad īfinita ſipplicia ꝑducendi ſine flagello mortunt̉Et iteꝝ greg̓. in quādā omelia ſic dicit. Pn̄tis vite ꝓſperitas aliqn̄ dat̉ vt ad meliorem vitam prouocet. aliqn̄ vt in eternum plenius damnet. ⁊ ideonullus debet gaudere de pct̄ore bene fortunato.vnde augꝰ ſuꝑ pͣs. ſic dicit. Nemo gratulet̉ homīqui proſperatur in vita ſt̓ia. ciiius pct̄is deeſt vltor et adeſt laudator. maior hec ira dn̄i eſt. Irritauit em̄ dn̄m peccator vt iſta patiatur. id eſt vt tortōnis flagella non patiat̉. Tercio habet defectūveritatis. multa em̄ credimus eſſe fortuīta que nōſūt. et ideo diligenter debemus attendere circa fortunam bona vel malam. Vnde augꝰ in libro de perbis dn̄i ſic ait. Magne v̓tutis eſt cum felicitate luctari. ne illiceat. ne corrumpat. ne ip̄a ſubuertat.felicitas: magne inqͣm v̓tutis eſt cum felicitate lu.ctari. magne felicitatis eſt a felicitate non vinci.Quarto habet defectum ſtabilitatis. Nā bona fortuna huiꝰ mūdi parū durat. Vnde innocentiꝰ devilitate cōdicōnis hūane ſic dicit. Subito tum n̄anabt̓ m munū. ſmſuſpicant̉. infortunium accidit. calamitas irruit.morbus inuadit. mors intercipit quā nullus euaucto. vnde ⁊ ludit. Et boetiꝰ de cōſolatuli. ij. ſic dicit. In om̄ī adu̓ſitate fortune infeliciſſimū genus infortunij ē aliquādo fuiſſe felicē. Quinto habet defectū fidelinanū ne cognoſcentetatis vel diſcretōnis. Nam pagani fortunā cecamappellant et pingunt. eo ꝙ paſſim ī quoſſibꝫ incurrens ſine vllo examīe meritoruꝫ et ad bonos et admalos venit. Et tulliꝰ de amicicia. Fortuna nō medicus ignarus multos excecauit. Nlō aūt ip̄a forcurrant. vt ꝙ ſic ſit iturtuna ceca eſt. ſed eos cecos pleꝝqꝫ efficit quos cōplexa eſt. Et ſeneca. Fortuna euꝫ cui multū fauetſtultum efficit. Econtͣrio facit prudens. Vn̄ ſenecens ⁊ a calu liilorum et de fortica. Fortune inſtabilitas prudētis aīm non conqͣſſat. Nam v̓tuoſiis neqꝫ fortuna bona extollit̉. qͥanullū bonum exteruus eſt qd̓ ip̄e multū appreciet̉.neqꝫ mala fortūa depͥmitur. qꝛ de nullo infortuniotm̄ triſtat̉ ꝙ a viā deuiet rōnis. vt dicit ph̓s. qͣrtoethicoꝝ de magnanimo. Sexto ht̄ defectu imꝑfectibilitatis. Nam perfectum eſt cui nihil deeſt.Nullus aūt in hac vita eſt ita fortunatuſ cui nondeſit aliquid. ⁊ cui ſufficiat id qd̓ habet. Nota fraudis reatum. Ca. pͥmum.Raus. Circa fraudē nota triaſcꝫ reatum. modum periculum.Primo nota reatu ſeū viciū. Naꝫfraus ſemꝑ eſt peccatum. qd̓ ꝓbodupliciter .ſ. rōne et autoritate.Primo rōne ſic . Omne qd̓ ad deceptōnem alteriꝰordinat̉ ſemꝑ eſt pct̄m. ſed fraus eſt huiꝰmodi.gͦ ⁊cͣ. Hecbt̄s tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lv. arti. v. argū.cōtra. Scd̓o ꝓbo hoc idem autoritate greg̓. li.ve. moꝝ. ſic dicentis. Verba propterea inſtitutaſūt vt non ſeinuicem homīes fallant. ſed vt cogitatōnes ſuias preferant verbis. vel vt cogitatōnesſias et cōceptōes mentis manifeſtent v̓bis. ergovti verbis ad fallaciam. non ad id ad qd̓ inſtitutaſūt pct̄m eſt. Tercio hoc idem ꝓbo ex ſui origine. ſic. Fraus ab aſtutia oritur et eſt actꝰ vel opatio eius. ſed aſtutia eſt peccatum vt ſtatim patebitgͦ fraus que eſt aſtutie executio ē peccatum. Ibidēarti. iij. in cor. q. Vbi ſciendū ꝙ licet fraus contra hoīeꝫ cōmittatur non tamē contra deum. ita dr̄iob. xiij. Nunqͥd decipiet̉ deus vt homo vr̄is fraudulētijs. q. d. Deꝰ qui non eſt mutabilis et oīa intuet̉ non poteſt decipi vt homo. qui nō videt interiora et qui om̄i modo mutabilis eſt. Vn̄ iob. xij.Ip̄e nouit decipientem et eū qui decipit̉. qd̓ v̓buꝫexponit̉ tribus modis. Primo ſic. Ip̄e nouit decipientem ſeip̄m. id eſt qͣre ip̄e decipere ꝑmittat. eteum qui decipitur. id eſt qͣre decipi ꝑmittit. qͥa exmeritis p̄cedentibꝰ aliqn̄ ꝑmittit aliquem decipi velad maiorem cautelam. vel ad purgatōnis mediciriam vel ad vindictam. Scd̓o ſic. Ip̄e nouit decipiente. ſcꝫ dyabolum qui hoīem pͥmum temptauit et decepit. et eū qui decipit̉. ſcꝫ hoīem pͥmūtemptatum ſcꝫ qͣre temptare ꝑmiſit. Infra. ꝑmiſſio. ⁊infra. temptatō Tercio ſic. Ip̄e nouit decipientem. hoc eſt qͥbus vicijs decipiat. et eū qui decipitid eſt qua voluntate inſipientia et ſimplicitate deci. Ꝙ fraudator vel deceptor in decipiatur.piendo vtitur tribus. Ca. ſcd̓m.Ecundo circa fraudeꝫ nota modū: Quiemi aliquem intendit et vult decipere triafacit. Primo decipiendi cogitat moduꝫScd̓o ſuū cogitatum manifeſtat ꝑ v̓bum vel ſignum. Tercio cogitatū ⁊ verbū manifeſtat ꝑ factūIta ꝙ cogitatio deceptōnis fit ꝑ aſtuciā. manifeſtatio fraudis fit p̄ verba. executio aſtutie fit per facta. Vnde ille qui alterius deceptōnem intenditvtitur tribus. ſcꝫ aſtucia. fallacia. fraudulentia.Primo vtit̉ aſtucia ī cogitando vias non veras.ſed fallaces et ſīmulatas ad aliquem decipiendumet hoc eſt ſemꝑ peccatum. Guiꝰ rō eſt. quia ſi propoſitum in ꝓpoſito. et oppoſitū in oppoſito. ſed ꝓuidentia eſt virtus. Cuiꝰ ratio eſt. quia cum prūdentia ſit recta ratio agibilium. ideo ip̄a ad bonūaliqd̓ cōſeq̄ndum et malum vitandū aſſumit viascōuenientes et veras. Aſtutia autē oppoſitū facit.quia ad finem aliquē conſeq̄ndum bonum vel malūvtit̉. non vijs veris ſed ſimulatis et apparentibuˢvn̄ aſtutia ſemꝑ eſt peccatum. Hec bt̄us tho. ſcd̓aſcd̓e. q. lv. arti. iiij. in cor. q. Sed forte arguescontͣ. ſic. Conſiliū ſemꝑ debet eſſe de bono. ſꝫ aſtutia conſiliat̉. ita dicit̉ ꝓuer. xiij. Aſtutus om̄ia agit cum conſilio. gͦ ⁊cͣ. Rn̄deo et dico. ꝙ aſtutiaconſiliat̉ de bono et de malo ſed vijs non veris ſedfalſis. Ibideꝫ in ſolu. iij. ar. Vnde aſtutia ꝓprie accipit̉ in malo. abuſiue aūt in bono. Ibidem in ſo.pͥmi ar. Scd̓o ille qui aliū vult deciꝑe vtit̉ dolovel fallacia in loquēdo. ſcꝫ oſtendēdo vera eſſe queſunt falſa. et que vera ſūt falſa demonſtrando.