Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

ſpeculum ducit̉ viſūs ad cognoſcendū ea q̄ in ſpelo repn̄tant̉. et videndo imiaginem ducit̉ in imaginatum. et ſic etiā intellectus ꝑ cognitōneꝫ effectꝰducitur in cognitōnem cauſe vel econuerſo. In viſione igitur prīe non erit terciū mediuꝫ ſcꝫ in quo.vt ſcꝫ deus ꝑ ſpecies aliorum cognoſcat̉ ſicut nūccognoſcit̉. ratōne cuiꝰ dicimur videre ī ſpeculo.nec erit ibi ſcd̓m mediū ſcꝫ quo. quia eſſentia diuina erit qua intellectus nr̄ videbit deum. ſed erit ibitm̄ pͥmū medium ſcꝫ ſub quo. et hoc eſt lumē glo.rie qd̓ eleuabit intellectum nr̄m ad hoc ꝙ poſſit cōtungi eſſentie increate. non tn̄ ab hoc medio dicit̉ei ſe cognitio mediata. quia iſtud mediū ſcꝫ lumerglorie non cadit int̓ cognoſcentem et rem cognitā.ſed eſt illud qd̓ dit cognoſcenti vin cognoſcēdi.Hec bt̄us tho. contͣ gentiles li. iij. c. lj. et. xxv. ibidem ꝑ totum. Et prima ꝑte ſtīme. q. xij. arti. v. incor. q. et ī ſo. argū. Et qͣrto ſcrip. ſen. di. xlix. deviſionē dei arti. j. q. j. vtruꝫ intellectꝰ hūanꝰ poſſitꝑuenire ad videndam diuinam eſſentiam. in ſolū.xv. argu. De illo medio ſupͣdicto eſt ſciendū vtdicit actor ꝑſpectiue ꝙ triplex eſt lumen. ſcꝫ reflexum. fractum. et directū. Primū eſt reflexū. ſiqͥpatet in ſpeculo et in alijs politis corporibꝰ q̄ lumoreceptum a ſe reijciūt. Secūdū lumen eſt fractūſicut qn̄ lumen venit ad corpus aliqͣntulum denſumvel duruꝫ qd̓ non oīno eſt denſum. et tale corpꝰ inſe recipit lumen. ſed ꝓpter materiam non oīno obedientem lumē illud non tenet rectum inceſſum. ſeddiuertit et vocatur fractio radij. Perciū lumē eſtdirectum. qd̓ non impellit̉ neqꝫ inuenit materiā aliquo modo indiſpoſitam et inobedientē. et tranſit libere et directas oꝑationes facit. et tali lumi aſſimilatur lumen glorie quod eſt in beatis. Tercio inpremiſſa autoritate tangit obiectum quod perficitcum ſubiungit. lumen. in lumine inquit tuo videbꝰmus lumen. quod verbum qͣtuor modis exponit Primo. ſic. In lumīe tuo ⁊cͣ. id eſt in lumīe v̓tutis intellectiue quod eſt q̄dam ꝑticipatō diuini lumis quaſi a pͥma luce deriuatū. videbimus lumenid eſt deum. ad on̄denduꝫ ꝙ non ſenſu ſꝫ intellectucognoſcitur deus licet hic imꝑfecte. Secundomodo exponitur. ſic. In lumīe tuo ſcꝫ fidei in pr̄īti.videbimus lumen ſcꝫ diuine eſſentie in futuro. Nāꝑ lumen fidei aliqualit̓ cognoſcimus deum. ſcꝫ eſſetrinū et vnū. et alia que habentur de deo ex fide. ethuic lumini fidei in pn̄ti ſuccedit viſio in futuro.Tercio exponit̉. ſic. In lumīe tuo id eſt in chriſtovel ꝑ chriſtum qui eſt lumē de lumīe. videbimꝰ lumen in futuro ſcꝫ te deū patrem. Quarto modoexponit̉. ſic. In lumīe tuo ſcꝫ diuine glorie. videbimus lumen ſcꝫ diuine eſſentie. Cuiꝰ ratō eſt. quiadiuina eſſentia vt infinita cognoſci non pt̄ niſi perlumenglorie. eo ꝙ ip̄a excedit facultateꝫ cuiuſcū.qꝫ intellectꝰ creati. non quaſi oīno extranea ab intellectu creato. ſicut ſonus excedit viſum tanqͣꝫ extneus a viſti. vel omē immateriale excedit ſenſum.Ape altudoquiī tūc ſicut viſus nunqͣꝫ attingit ad noticiā ſoninec ſenſus ad noticiam rei ſpūalis. ſic nec intelloctus attingeret ad noticiaꝫ dei. qd̓ eſt falſum et cōtra deſideriuꝫ naturale. ſed diuina eſſentia exceditv̓tutem intellectus creati. ſicut excellentia ſenſibi.lium excellūt ſenſum. Vn̄ ſicut ſol qui de ſe maxime eſt viſibilis ꝓpter exceſſum ſui lumīs a veſpertilione videri non pt̄. vt dictum eſt ſupͣ. Ita diuinaeſſentia qͣꝫuis de ſe maxime ſit intelligibilis ab intellectu creato non pt̄ cognoſci niſi ꝑ lumen glorie.qd̓ diſponit ꝑficit et cōiungit intellectum creatū.non ſcd̓m eſſe ſed ſolū ſcd̓m intelligere diuine eſſētie. Hec bt̄us tho. contͣ gentiles. et pͥma parte ſūme vbi ſtipͣ. Ꝙ deus ab intellectucreato tribꝰ mod cognoſci pt̄ et quibꝰ. Ca. xiiij.Ercio ad ꝑ̄fectam bt̄itudinem requiriturſūmi viſibilis euidentia. Vbi ſciendū.ꝙ deus ab intellectu hūano tribus modpt̄ cognoſci. Primo naturali rōne ſcꝫ ꝑ creaturamSecūdo ſuꝑnaturali lumīe ſcꝫ fidei ꝑ gr̄am. Tercio eſſentiali cōtemplatōne ſcꝫ ꝑ gloria. Primopt̄ deus a nobis cognoſci naturali ratione ꝑ creaturam. ita dicit apoſ. ad roma. pͥmo. ꝙ notum eſtdei manifeſtum eſt in illis. vbi glo. dicit ſic. Quodnotum eſt dei id eſt qd̓ eſt cognoſcibile de deo ꝑ humanā rōnem. manifeſtum eſt in illis id eſt in interiori intellectū eoꝝ. Et dam̄. Non dimiſit nos deꝰin om̄imoda ſui ignorantia. om̄ibus em̄ cognitioeſſendi deū ab ip̄o inſerta eſt. Nō tn̄ in cognitōe q̄de deo ꝑ̄ rōnem naturalē habet̉ conſiſtit ꝑfecta beatitudo. qd̓ qͣtuor rōnibus probo. Prima eſt. quiabeatitudo conſiſtit in cognitōne dei eſſentiali. Secunda eſt. qꝛ conſiſtit in dei conſecutōne generali.Tercia eſt. quia conſiſtit in excluſione omīs mali.Quarta eſt. qꝛ conſiſtit inquietatione mentali.Primo bt̄itudo conſiſtit in cognitōe dei eſſentiali.ſed ꝑ rōnem naturalem eſſentiam dei ſicut in ſe eſtvidere non poſſumꝰ. gͦ in cognitōne dei que ꝑ naturalem rōnem habet̉ non ꝯſiſtit bt̄itudo. Rō aūtqͣre rōne nat̉ali nō pt̄ cognoſci eſſentia dei eſt iſtarōne naturali ꝑ ſenſibiles creat̉as deum cognoſcimꝰ. ſꝫ ſenſibiles creature nō adequant v̓tutē dei.eo ꝙ adequate v̓tuti dei nō ſūt effectꝰ ſenſibiles.gͦ rōne nat̉ali ꝑ iſta ſenſibilia eſſentiā dei videre nōpoſſumꝰ. Del alit̓ et breuiꝰ. Effectus nō adequāsv̓tutē cauſe nō ducit in exp̄ſſam cognitōne cauſe.ſed ſenſibiles creature ex quibꝰ naturali rōne deuꝫcognoſcimꝰ ſūt effectus dei totā v̓tutem eius nonadequātes. vnde ex cognitōne effectuū ſenſibiliuꝫtota dei v̓tus cognoſcinon pt̄. et per conſequensnec eſſentia dei videri. Hec bt̄s tho. pͥma ꝑte ſūmeq. xij. arti. xij. in cor. q. Secundo ꝙ ꝑ effectꝰſenſibiles rōne nat̉ali nō poſſumꝰ eſſentiā dei in ſeip̄a quid ſit vide ꝓbo ſimilitudine. Sicut em̄ cumvidemꝰ hoīem loqui moueri et ſimilia face̓. dicimꝰeū habere aīam qͣhaꝝ oꝑatōnū pͥncipiū eſt et cauſa. non tamē cognoſcimꝰ quid ſit anima in ſeip̄a.