in deum cogͦſcendo et amando eum. qꝛ tūc ſi ſic eſſꝫimago dei non eſſet in peccatoribꝰ. cum actualit̓ nōconuertant̉ nec referant̉ in deuꝫ cogͦſcendo et amado eum. Eſt gͦ imago dei in homine ẜm ꝙ aptitudi.naliter vel potentialiter fert̉ in deum ꝑ actum intel.lectus et volūtatis ſcꝫ cognoſtendo et amando deū¶ Secundo homo eſt ad imagineꝫ dei actualiter. inqͣꝫtum homo ẜm mentem actualiter fertur in deumcognoſcendo et amando eum imꝑfecte tamen ſicutin via vbi deum imꝑfecte cognoſcimꝰ et amamꝰ.¶ Tercio homo eſt ad imagine dei feliciter. inqͣꝫtumẜm mentem deum ꝑfecte cognoſcit et diligit. vt inpatria. Secundo homo eſt ad imaginē dei ẜm mētem quantū ad imitatōnem trinitatis. et hoc duobomodis. Primo qꝛ ſicut in deo in tribus ꝑſonis eſtvna natura. ita in vna eſſentia anime ſūt tres potentie ſcꝫ memoria intelligentia et voluntas. Secūdo quia ſicut ex patre filius et ex vtroqꝫ ſpūſſanctus. ita ex memoria intelligentia et ex vtraqꝫ ꝓcedit amor. Vnde homo eſt ad imaginem trinitatis ⁊non ad imaginem filij ſolū ſicut quidā heretici dixerūt. et augꝰ ꝓbat et hoc duplici rōne. ¶ Prima eſtqꝛ cum filius ſit ẜm equalitatem eſſentie patri ſimilis. neceſſe eſt vt homo ſit factus ad imaginem patris ſicut filij. ¶ Secūdā ratō eſt. quia ſi homo eſſꝫfactus ſolum ad imaginem patris non dice̓t paterfaciamus hominem ad imaginem et ſimilitudinemnr̄am. ſed faciam et meaꝫ. fecit ergo deus trinitashominem ad imaginem ſuam id eſt totius trinitatis. Dec bea. tho. pͥma parte ſum. q. xciij. arti. v.in cor. q. et in ſolu. iiij. argū. ¶ Ꝙ non eſt vnꝰintellectus omniū vt finxit auerroijs. ¶ Ca. ixNima ratōnalis. Circa animā ratōnaleꝫconſideranda ſūt tria. ſcꝫ numeralis pluralitas. intellectualis capacitas. finalisvtilitas ¶ Primo conſiderāda eſt numeralis pluralitas. non em̄ ē vna anima intellectiua aūt vnꝰ intellectus nu̓o omniū hominū vt fingit auerrōijs iniij. de anima. quod qͣdrupliciter probo. ſcꝫ ſimilitudine. autoritate. rōne. impoſſibilitate ¶ Primo ꝓbo ſimilitudine. Nam ariſto. in. iij. de anima aſſimilat intellectum vel animā intellectiuaꝫ lumini. ſꝫ nōeſt ideꝫ numero lumē in diuerſis illuminatis. ergonō eſt idē nu̓o intellectꝰ in diniſis homībus. ¶ Se.cundo hͦ idem ꝓbo autoritate ſacre ſcripture apocavij. que ſic dicit. vidi turbam magna quam dinumerare nemo poterat ⁊cͣ. ſed turba illa non erat hominum corꝑaliter viuentiū ſed animarū a corporeſeꝑataruꝫ. gͦ ſunt multe anime intellectiue ẜm multitudinem corporuꝫ ¶ Tercio probo hoc idem duplici ratōne. Prima eſt talis. aut anima eſt tm̄ motor corꝑis aut forma. Si eſt tm̄ motor oportꝫ multiplicari in diuerſis hominibꝰ. Cuius rato eſt. quiaſicut diuerſis corporibꝰ celeſtibus ẜm poſitōem philoſophoꝝ aſſignantur motores diuerſi. ita multoforttus in diuerſis hominibus aſſignantur diuerſeanime. Si autem anima eſt forma corporis. tuncAiā roneiſoportet ꝙ ſint diuerſe anime in diuerſis hominibꝰ.tum quia eſt impoſſibile pluriū indiuiduorum eſſevnam formaꝫ numero. tum quia ſi intellectus eſtvirtus anime ſequitur ꝙ ſicut ad multiplicatōnemcorporū eſt multiplicato animarū neceſſario ſequitur multiplicatō intellectuū. ¶ Secūda ratō ad idēeſt talis. Aut homo habꝫ eſſe ab anima intellectiuaaut ab anima ſenſitiua. ſi ab anima intellectiua. gad multiplicatōnem hominū eſt multiplicatō animarum intellectiuarū. Si vero ab anima ſenſittua velnutritiua tunc homo nō haberet vnde excedet aliaanimalia. quod eſt inconueniens. gͦ impoſſibile eſtvnam animam ratōnalem numero eſſe omniuꝫ hominum. ¶ Quarto hoc idem probo ex impoſſibilitate que ſequitur ponentibus eſſe vnum intellectumomniū numero. Ꝙ enim non poſſit eſſe vnꝰ intellectus omnium numero ꝓbo ex quatuor impoſſibilibus que ſequūtur ¶ Primum eſt. qꝛ impoſſibile ēplures ꝑfectōnes ſecūdarias eſſe contrarias exiſtente vna perfectōne. ſed nos inuenimus pluresſecūdarias perfectōnes eſſe contrarias in diuerſis hominibus. ſcꝫ ꝙ quidam ſunt ſtulti. quidā ſapientes. quidaꝫ vicioſi. gͦ oportet pͥmam perfectōnem ſcilꝫ animam intellectuuaꝫ variari et multiplicari in diuerſis hominibus. ¶ Secundū eſt. quiaſ omniuꝫ hominū eſſet vnus intellectus vel vna anima numero tunc omnes homines eſſent vnꝰ homo. et ſic non eſſet diſtinctō ſortis et platonis ꝑ aliquam formaꝫ ſubſtantialem: ſed ſolū ꝑ aliquod extrinſecum. puta ꝙ vnus eſſet capacior alius non.¶ Terciū eſt. qꝛ cū ꝯtingat duos vel plures hoīesſimul et ſemel vnū et idem obiectū intellige̓. ſi omnes ꝑ vnū poſſibilem intellectū intelligūt ſequet̉ gvniꝰ et eiuſdē v̓tutis ſimul et ſemel reſpectu vnius⁊ eiuſdē obiecti ſint plures actōnes. ſꝫ hoc eſt falſūet impoſſibile. Ad cuiꝰ ꝓbatōnem ſimilitudinē talēadduco. ponat̉ ꝙ oculꝰ omniū hoīm ſit vnꝰ nu̓o.ita ꝙ omnes hoīes habeāt vnū oculū nu̓o. tunc qͣuis ſint multi videntes tn̄ omniū viſio non eſt niſtvna reſpectu eiuſdē obiecti in eodeꝫ tꝑe. Similitſi intellectꝰ ſit vnꝰ oīm hoīm idem intelligentiū eodem tꝑe ſit vna actō intellectualis tm̄. ſꝫ hoc eſt impoſſibile. vn̄ ſicut due viſiones nu̓o non pn̄t eſſe ſimul vniꝰ viſus vel viſus vniꝰ oculi. qꝛ hn̄tes vnūoculum pn̄t dici duo vel plures videntes. nō tamēplures viſiones ſꝫ vna. ſic duo vel plures habētesvnū intellectū nu̓o pn̄t dici duo intelligētes. nō tn̄pr̄it eſſe vel dicidue intellectōnes vniꝰ intellectusſꝫ vna tm̄ ¶ Quartū eſt. qꝛ tūc homo nō bt̄ificaret̉ꝑ aliquā oꝑatōem aīe ſue ꝯiunctā ſꝫ ꝑ aliqua oꝑatōeꝫ extͣ een̄tiaꝫ aīe. cū ph̓us ponat bt̄itudine ī nōbiliſſima oꝑatōne aīe. Hec bea. tho. ij. ſcri. ſen. diſtxvij. arti. v. et in q. diſputatis de aīa. q. ij. et. iij. ⁊pͥma ꝑte ſii: q. lxxxviij. arti. j. in cor. q. et in. q. deſpūalibo creaturis. q. ix. incor. q. et in tractatu devnitate intellectꝰ contͣ auerroijſtas. ¶ Quāta ſicapacitas et debilitas aie in cogͦſcendo. ¶ Ca. x.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten