Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

pccō īiuſte vīdincte vult oīd vīdicaripeccat enī qui exigit ultra debitū: peccatqui exigit debitu. ergo uelle uindicari ẜmiuſticie debitū eſt licitū. Itē lex talionisꝯtinet iuſtū equum. Sed uelle qd̓ iuſtuequū eſt cuilibꝫ licitū eſt. uelle eruitioneoculi illius mihi eruit oculū: mihi licituerit. Item Augꝰ in expōne pſal. iosº. dic̄Sex drīe ſunt reddere bona mal̓. reddere mala pro malis. hec bonoꝝ ſunt. ſꝫ pri melius: reddere bona pro bonis. reddere mala bonis. hec duo maloꝝ ſunt. ſꝫpoſteriꝰ eſt deteriꝰ reddere bona bonisreddere mala malis. hec duo mediocriuꝫſunt. priꝰ ꝓpinquū bonis eſt qd̓ xp̄s arguit. ſed plus oportere dicit: quia ethnici hocfaciūt. Math̓.. poſterius ꝓpinquū eſt mal̓ꝯuenit tn̄ bonis. vr̄i lex mod̓ vltionis ſtatuit oculū oculo. Conͣ. Leuitꝭ. 19º. Nonqueres vltionē: nec memor eris īiurie ciuiūtuoꝝ. Itē Deut. 32º. Mihi vindictā egoretribuā. Item Eccl. 28º. Qui vindicarivult a dn̄o inueniet vindictā. Itē in pſal.Si reddidi retribuentibꝰ mihi mala decīdaꝫmerito ab inimicis meis. Itē. i. Pe.reddentes malū pro malo. nec maledictuꝫmaledicto: ſed econrio benedicentes. ItēAugꝰ ſuꝑ pſal. 108º. Lex talionis ſi dici poīiuſtoꝝ iuſticia eſt. quia iniqͣ ē vltio quālex ſtatuit. ſed qͥa vitio ſa eſt libido vlciſcēdi hoc idē hr̄ ſuꝑ Math̓.. Itē obr̄ de eqͦtate legis talionis. dic̄ lex Exo. 22. Quifuratꝰ fuerit bouē interfecerit uel vendiderit: qͥnqꝫ boues reſtituet. vbi dicit glo. quāto minor in poſſeſſione cōmoditas: tato minor in amiſſione dolor. ſed ꝙͣto melior ē qd̓aufert̉. tāto dolor amplior de amiſſione: qͥa plus dolꝫ de amiſſione bouis ouis pari rōe maior dolor ſit de amiſſione oculi ꝙͣ bouis. nōͣ ſatis ſit ẜm legemin furto bouis reddere bouē pro boue. Multo fortiꝰ ſatis erit ẜm legē reddere oculūpro oculo. imo qui eruit oculū ſi hr̄et qͥn̄qꝫoculos dr̄et pro oculo eruto redde̓. ℟ºſicūt dicit Augꝰ ſuꝑ Math̓. 5. Modū vltioīſquē lex ſtatuit ad iudicē ꝑtinet. magiſqꝫ ip̄ieſt hoc int̓ hōīes diſcernere ꝙͣ bonū hoīumſibi expetere. hic enī redderet malū maloiudex ꝟo. ſꝫ d̓lectatōe iuſticie iuſtū īiuſto: qd̓ etiā deꝰ facit. Scd̓m hoc diſtinguēdū tſt expetere vindictā pͥuate ꝑſone eſt licitū. expetere ꝟo vindictā ꝑſone iu-dicis. vnoº eſt licitū. alio illicitū. Licituex caritate zelo iuſticie. Illicitū ex odiolibidine ire. licitū deſiderio correctionis. illicitū deſiderio afflictionis. hoc eſt qd̓ dicAugꝰ ſuꝑ Math̓.. ꝓhibet̉ vindicta quefit ad correctionē. ſed hoc etiā ꝯcediturniſi ei cui ptās ordine data eſt. ſine ire vtpr̄ in filiū. Ad illud qd̓ pͥmo obr̄peccat qui iuſte vult vīdicari: nec qui exigitdebitu. Dicendū ſi pͥuata ꝑſona ſe uellꝫvindicari hꝫ iudiciaria ptātem uelletuindicari iniuſte. Iniuſta enī eſt vindicatioque a hn̄te iudiciariā ptātem infertur.Itē ſi deſiderio libidinoſo appeteret īiuſte uellet vindicari. Deſideriū aut libidinoſum pōt eſſe uel ſe ip̄m nimis amādo uelaliū odiendo. Et hoc eſt qd̓ dicit Augꝰ ſuꝑpſal. io8º. iniurie ꝓpulſatio. licet īiuſte petat̉iuſte tn̄ p̄ſtat̉ ab ip̄o .ſ. iudice. qͣꝫꝙ ip̄a poſtulatio vſq̄qͣqꝫ īiuſte ꝓbat̉. Aliud eſt .n.īiuriā ꝓpellere vt ſibi liceat uoluptuoſe viue̓Aliud vt alioꝝ vtilitati libere poſſit uacare ſicut idē dicit in ſermone dn̄i inte. Iudex vult illū que vindicat penaſeꝝ. ſed correctione beatū eſſe .ſ. iuſte vindicat. Idcirco rep̄hendit dn̄s diſcipulos petentes ignē de celo ad ꝯſumēdū eos quilebat eos reciꝑe. aīaduertas eos non amarecorrectionē. ſed odio deſiderare vindictam.Ad ſcd̓m pꝫ rn̄ſio ex p̄dictis. quia lextalionis qͣꝫtuꝫ ad iudicē qui zelo iuſticie punit. ẜm hac lege ꝯtinet iuſtu. Quātuꝫ ꝟo adpͥuatā ꝑſonā: uel qui libidine uindicte expeteret: ꝯtineret iiuſtū. Un̄ dicit Augꝰ. Sibonus hic expeteret: maluꝫ malo redderet. iudex ꝟo no. ſed delectatione iuſticie iuſtū pro iiuſto qd̓ eſt reddere bonū maloAd tertiū qd̓ dicit reddere mala malis ꝓpinquū malū eſt: ꝯuenit tn̄ bonis. Licendū hoc eſt ſimpl̓r dictū: ſꝫ dꝫ ītelligi malū pene. tn̄ ex malo affectu ſeu malaintentione quēadmo. dicit augꝰ. petereul̓ p̄ſtare ſb̓ſidiū: vt uoluptuo ſe quis iuuat īcrīe: dānabile eſt. petere ꝟo ul̓ p̄ſtare vt mali facultas adunat̉: ut eccleſia pacē adipiſcat̉vt aliquis multoꝝ vtilitati ſeruetur utilehoneſtuꝫ eſt. In eſt Paulus ꝯtra inſidiasiudeoꝝ petiit milites a p̄tore ut illeſus abīiuria ſeruaret̉ actꝭ. 22º. Hinc in euangelioGercenariꝰ uocat̉ qui vidit lupū ueniētem dimittit oues fugit Ioh̓. xo. Ad vltimuꝫ dd̓. in leſionibus dānis lex q̄rebat