Druckschrift 
Summa universae theologiae : P. 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

dictuꝫ eſt. Ego dixi dii eſtis. Conſtat enīiſtd̓ dr̄ ī p̄ſ. vult dice̓. doctrīa pſalmoꝝcōtinet̉ ī lege. Sic lex ꝯtinꝫ libros Moyſi oīs proph̓as et pͥſ. Scd̓o dr̄ lex generalit̓: ſic ſolū ſumit̉ pro doctrīa oꝑandoꝝEt ſic diuidit̉ cōtra pͥſ. ꝓph̓as. ad hāccoartat̉ lex. Luc̄ ultīo. Hec ſūt ꝟba locutꝰſum vobis: cum adhuc eſſē vobiſcuꝫ. qm̄ oꝫīpleri oīa que ſcripta ſunt in lege Moyſi etph̓is p̄ſ. de me. Ecce hic cōdidit legemcōtͣ ꝓph̓as pͥſ. ſic lex cōtinet doctrinamp̄ceptorū ad quā ꝑtinent libri Moyſi: doctrinā exēploꝝ: ad quā ꝑtinēt libri hyſtoriales. doctrina amonicionū ad quaꝫ ꝑtinetlibri Salomonis. Tertio dr̄ lex ſpēālit̓. ſic ſumit̉ pro doctrīa preceptoꝝ: eoꝝꝑtinēt ad obſeruātiā: ſic ſolum continentlibros Moyſi. Et ſumit̉ lex Ro.. Lexſb̓intrauit vt habūdaret delictū. Quarto dr̄ ꝑticularit̓ lex et ſic aliqͣndo ſumit̉p̄ceptis decalogi. ẜm qd̓ habet̉ Ro. 13º. Quidiligit ꝓximuꝫ legē īpleuit: Mathei. 22º.In his duobꝰ mādatꝭ tota lex pedet. Aliqn̄ſumit̉ pro p̄ceptꝭ cerimōialibꝰ ſic ſumiturad hebre. x. vmbrā hn̄s. lex futuroꝝ. et pͥmaad Ahi. i. Iuſto ē lex poſita. Aliqn̄ ſumit̉lex pro p̄ceptꝭ iudicialibꝰ. ſic ſumitur. Ro.4. Lex ira oꝑat̉. Glo. i. pena. Ad enī dataē vt reos faceret tꝑali pena. oculū oculo.denteꝫ pro dente ⁊cͣ: et et pōt dici ſumit̉alqn̄ lex ſingularit̓. exo. xii. Hec ē lex PhaſeAccipiēdo ꝯtinētiā legis generaliſſīe. ſiccōtinet doctrinā oꝑandoꝝ credēdorū: etdoctrinam orationū. Generalit̓ ſic cōtinetdoctrinaꝫ oꝑandorū. Sꝫ ſpecialit̓ ſic cōtineꝫdoctrina p̄ceptoꝝ. Sꝫ adhuc diſtīguēdū lex ſic ſpecialiter ſūptaᵉ: quedā cōtinet oſūt ipſiꝰ. Quedā que ſūt ad legē: cōtinent̉quēdā ī lege que ſūt ad lege. ſic continetlex amonitiōes. arguitiōes. connationes: etꝓmiſſiōes. enī ad legē dicūt̉. qꝛ mouērad obſeruātiā legis. ſi aūt cohartat̉ lex adid qd̓ ē legis Diſtīguēdū ē: quia quēdā ſūtipſiꝰ legis ſe: ſūt in triplici differētiaHec enī ſūt moralia legis et iudicialia et cerimonialia. Quedā aut cōtinet lex. qꝛ ſuntipſius legis accidēs. cōtinet conſulta ꝑmiſſa. cōſultū r̄ſpic̄ maiꝰ bonūvt fiat. vnde reſpicit meliꝰ fieri. Permiſſūaut ne deteriꝰ fiat: vt vitet̉ maius malū.Lex aut prīcipaliter reſpicit p̄ceptū ꝓhibitionē. Sꝫ qꝛ circa iſta cōtīgit fieri melius deteriꝰ. habet lex cōſulta ad meliꝰ ut fiat ꝑmiſſa ne peiꝰ fiat. ſic prīcipalit̓ ꝯtinetilla tria genera p̄ceptoꝝ .ſ. moralia. cerimonialia. iudicialia. ſic dic̄ Augꝰ. ē p̄ceptūvite ſignificāde: iſta ſūt cerimonialia. ēp̄ceptū vite agende: iſtud ē duplex. qꝛ duplex ē agēdi .ſ. honeſtū qd̓ ſua dignitatetrahit ad ſe et allicit: et talia ſunt moralia.Alia agendi ē expediēs: vt .ſ. r̄moueaturīpediēs obſeruātiā legis et talia ſūt iudicialia. Ad rōnes ꝗbus oſtēdit̉ oīa ꝯtīnēt̉ ſb̓ genere moraliū. Dd̓ bonū triplicit̓ē .ſ. bonū ſcd̓m ſe: bonū ī genere: bonum excircūſtātia. Bonū ex circūſtātia dr̄ qd̓libetīdifferēs. dūmō īformet̉ aliqua bona circūſtātia vt loꝗ de ſe ē indifferes. tn̄ loqui ꝓpi̓deū bonū ē rōne circūſtātie addite: Bonuꝫaut ī genere dupl̓r ē .ſ. quia aut eſt ī generehoneſti aut expediētꝭ. bonū ī genere qd̓ ēhoneſtū prīcipaliter reſpicit morale. bonuꝫexpediēs iudiciale. bonū ꝟo ex circūſtantia:cerimoniale. Sil̓r morale triplicit̓ pōt dici.Si extendat̉ morale ſcd̓m extenditbonū. ut dicat̉ morale ex circūſtatia ſic̄ boªſic cerimōialia put dici moralia: eoꝝ inſtitutio: r̄uocatio ab ydolatria ad cultū dei.Sūt enī ī ſignū gratie. Si aūt dicat̉ moralein gene̓ boni expediētꝭ. iudicialia pn̄tdici moralia: ꝓprie tamē morale reſpic̄ boªī rōne honeſti. Ad ſcd̓m qn̄ querit̉. an oīaque ſūt legis ī duplici gene cōtineāt̉ .ſ. cerimonialiū iudicialiū. Dd̓ iudiciū ſumit̉ex rōne diſcernēdi. Eſt aūt diſcretio multiplex. Eſt diſcretio boni mali: ē diſcretōveri falſi. et ē diſcretio que ē ī r̄tributiōepene premii. Uno dicūt̉ iudicialiai diſcretiōe veri falſi. ſumit̉ iudiciū ī glo. Suꝑ illud p̄ſ. Iudica iudiciū: meūGlo. i. diſcretōeꝫ fidei mee. ſic dr̄ iudiciū diſcerniꝰ ꝟitatē credēdorū ab errore. 2. iudicium dr̄ ī electione boni mali ſeudiſcretiōe. ſic ſumit̉ iudiciū ī pͦſ. Iudiciaeius ī cōſpectu meo. Glo. i. p̄mia iuſtoruꝫ: penas īꝑiorū: flagella corrigendorū: tētatiōesꝓbādorū ſemꝑ attēdo ꝑſeuerāti cōtēplatiōe cōſidero. coīſſime iudiciū acceptumſe extendit ad credēda oꝑanda. ſic cōp̄hēdit moralia alia. Sꝫ coīter dr̄ ꝓut eſtī diſcretiōe que ē ī electiōe boni mali. etſic ſe extendit ad oꝑanda. ꝯp̄hēditī ſe moralia. ſꝫ ꝓprie ſpeāliter dr̄ iudiciūī diſcretiōe ē ī retributionē pene p̄mi