LibriApocalypſis
⁊ in mēdio ſedis et in circūituſedis quattuor animalia plecna oculis/ ante ⁊ retro. Et anid̓ mal primū ſimile leoni: ⁊ ſecūēdū ſimile vitulo: ēt tertiū animal habēs faciē qͣſi hominis:f et quartū animal ſimile aquiſꝫ lę volāti. Et qͣttuor aīalia ſingula eoꝝ habebāt alas ſanaſ:
p̨̄lati ſic̄ mat̓: q̨̄ d̓ puero ſollicita ē quē diligit ſꝑ vult eū viderein oculis ſuis. Ul̓ Per mare: aīa penitēs ⁊ cōpūcta ꝓ pctīs:ſignificat̉/ qꝛ mara Ruth. j. d. Nolite me vocare noemi: id eſtpulchrā: ſꝫ vocate me marā/ hͦ eſt amarā: quia amaritudinibꝰrepleuit me om̄ipotēs. Thren̄. ij. e. Magna velut mare cōtritio tua. Uitreū: ꝓpter fragilitatē. Sicutem̄ vitrū cito frangit̉ ⁊ nō reꝑarat̉: ſic hōcito cadit in peccatū ⁊ per ſe reſurgere nōpoteſt. Eſt em̄ ſpūs vadens ⁊ nō rediēs.Uel Uitreū: ꝓpter mortis recordationē. Vitrū em̄ fit ex cineribus: ⁊ oīs homoeſt in cinerē reuerſurus. Gen̄. iij. d. Puluis es ⁊ in puluerē reuerteris. Et dicitur:Similis cryſtallo: qꝛ ſicut cryſtallꝰ durat̉ ex aqua: ſic aīa pęnitētis ꝑ tribulationes ꝯfirmat̉: ſicut qͥdā lapides durant̉ inaqua. a ¶ Et in medio ſedis: id ē ꝑfectorū. b Et in circūitū qͣttuor animalia: id ē ſctī euāgeliſtę. Hic on̄dit̉ ordo quo ad exhibitionē p̨̄dicationis: vel oēs p̨̄dicatores ſacręſcripturę qͥ ſunt in medio: ſicut totius fabricę eccleſię ſuſtētatores: ſicut colūnę ſuſtinēt domū. Hęc em̄ ſunt quattuor colūnęq̨̄ ſuſtinent velū: id eſt eccl̓iam: Exo. xxvj. f. Iteꝫ in circūitu dicunt̉ eſſe: qꝛ ſunt eccleſię defenſores ⁊ ꝓtectores. Vn̄ ſignificati ſūt ꝑ quattuor circulos aureos: qͥ ponunt̉ in quattuor angulis menſę: id eſt ſcripturę vel eccl̓ię/ Exo. .xxv. c. Itē ſunt quattuor fabri qͥ arma fabricāt eccl̓ię qͥbus ſe defendat. Zach̓. j. d.Et oſtēdit mihi dn̄s quattuor fabros. Vel In medio ſunt:qn̄ p̨̄lati vel p̨̄dicatores doctrinę euāgelicę/ ꝑ meditationē velſtudiū vacāt: Beati em̄ qͥ ſcrutant̉ teſtimonia eiꝰ. Et in circūitu qn̄ q̄ ī ſcpͥturᶻ didicer̄t: alijs p̨̄dicāt. Prouerb. v. c. Deriuēt̉ fontes tui foras ⁊ in platęis aqͥs tuas diuide. Animaliadico/ Plena oculis an̄ ⁊ retro. Hoc dicit̉: qꝛ in doctrinaeuāgelica ⁊ eorū quę iā ꝓceſſerūt legit̉ memoria ⁊ exemplū cauendi ſi mala ſunt: vel imitādi ſi bona: ⁊ eoꝝ q̨̄ futura ſunt dat̉noticia premij ſcilicet ęterni ad deſiderādum ⁊ ſupplicij ęterniad fugiendū. Et hic expͥmit̉ ꝙ circūſpecti debēt eſſe qͥ officiuꝫhabēt p̨̄dicādi: ne in aliqua parte morſu ſerpētis venenoſi feriant̉: qꝛ dicit̉ Eccͣi. xij. e. Quis medetur incantatori a ſerpente ꝑcuſſo? Un̄ eis dicit̉. ij. Timoth̓. iiij. b. Tu ꝟo vigila per circūſpectionē tui: in oībꝰ: id ē ad oēs ꝯuertēdos labora/ opꝰ faceuāgeliſtę. Et bn̄ vniuerſus ordo p̨̄dicatorum dicit̉ quattuorquia de quattuor euāgelijs debet p̨̄dicatio extrahi. Itē quattuor debēt p̨̄dicari/ aut ſcꝫ credēda/ aut operāda/ aut purganda/ aut aſſequēda. Quę credi debēt ſunt tria: aut ea quę ſūt deiure naturali/ aut articulos qͣttuordecī/ aut etiam ſacramenta.Itē q̨̄ oꝑari/ ſūt mandata ad q̨̄ oēs tenēt̉: ⁊ ꝯſilia ad q̨̄ ꝑfecti/ ⁊oꝑa miſericordię q̨̄ ſūt indifferētia. Itē q̨̄ purgari debent ſūtpeccata q̨̄ lauat pęnitētia. Itē q̨̄ aſſequi oportet/ ſunt vel gaudia ęterna/ vel ſupplicia. Vel qꝛ p̨̄dicatio debet malis terroreꝫincutere: ecce rugitꝰ leonis. Itē debet ad pęnitentiā peccatores ꝓuocare: vbi vitulus: id eſt caro immolat̉ deo. Itē debetpuſillanimes blande ꝯfortare: ecce vox hominis. Item debetoēs ad dilectionē mutuā ⁊ deſideriū cęleſtiū animare. Et ꝓpi̓hoc ſequūtur hic quattuor in quibus hęc quattuor p̨̄dicta intelligunt̉. c Et animal pͥmū ſimile leoni: ecce terror malorum qui ſunt beſtię. d Et ſcd̓m aīal ſil̓e vitulo: per ponitentiā. e ¶ Et tertiū animal habens faciē qͣſi hominis: ecce blanda cōſolatio. f ¶ Et quartū animal ſimileaquilę volāti: Ecce amor ⁊ ꝯtēplatio. Dicit̉ em̄ ꝙ aquil aplus cęterꝭ ⁊ auibꝰ ⁊ animātibꝰ t̓rę pullos ſuos diligit: altiꝰ volat ⁊ clarius ſolem inſpicit. Uel ad litterā ꝑ quattuor animalia quattuor euangeliſtę deſignant̉. Per leonē marcus/ qͥ apetius qͣꝫ cęteri agens de reſurrectione: leonē de tribu iuda vincētē nūciauit. jͣ. v. b. Uicit leo de tribu iuda radix dauid. Per vitulum qui eſt animal ſacrificio aptum/ lucas qui pleniꝰ ⁊ apertius refert de paſſione dn̄i: in qua vt agnus manſuetiſſimusimmolatus eſt pro nobis: vitulus ſaginatus occiſus pro filioid eſt pro genere humano reuertēti de regione longinqua: Luce. xv. d. Per hominē matthęus: qui naſcentē dominū pleniꝰ
deſcripſit: ⁊ ip̄ius humanitatis inſignia apertius declarauiMatth̓. j. a. Liber generationis ieſu chriſti. Matth̓. ij. a. Cūnatus eſſet ieſus in bethleem iudę. Per aquilā iohannes quip̨̄ cęteris altius volans/ de eius deitate apertius ⁊ profundiꝰtractauit. Ioh̓. j. a. In principio erat verbum: ⁊ verbum eratapud deum. Hęc eadem quattuor animalia vidit Ezechiel pͥmo capitulo/ vt qͣttuor euangeliſtarū ſacratus numerus etin veteri ⁊ in nouo teſtamento probaret̉.Sed quęrit̉ hic nō incōgrue: quare Ecechiel pͥmū deſcribit ⁊ ponit animal iliud:qd̓ faciem habebat hominis: iſte ꝟo primo ponit illud qd̓ erat ſimile leoni? Sol̓.Quia fundamentū chriſtianę fidei maxime innitit̉ reſurrectiōi chriſti: ⁊ hęc om̄iaiam cōpleta viderat iohannes: ꝓpter hocpͥmo ponit illud aīal ſcꝫ leonem/ ẜm qd̓ ſignificat̉ reſurrectio: Ezechiel adhuc futurum ⁊ longe poſt expectabat: vnde quodpriꝰ expectabat venturum: ſcilicet incarnationem filij/ priusdeſcripſit: vnde animal habens faciem quaſi hominis ante cętera vidit ⁊ oſtendit. Sed adhuc quęrit̉: Cū verus homo fuerit chriſtus: quare loquens de eius humanitate dixit: Et tertiū animal habens faciem qͣſi hominis: ⁊ nō dixit/ hominis ſine qͣſi? Sol̓. Ad hoc notandū ꝙ homo ſex modis accipitur. Aliqn̄ homo ẜm etymologiā nominis: vt cū dicitur abhumo .j. Corꝭ. xv .ſ. Primus homo de terra terrenus. Aliqn̄ẜm dignitatē ꝯditionis. Gen̄. j. c. Faciamus hominē ad imaginē ⁊ ſimilitudinē noſtrā. Aliquando ẜm affectū vel effectuminiquitatis. j. Corꝭ. iij. a. Cum em̄ inter vos ſit c̨elus ⁊ contentio: nonne carnales eſtis: et ẜm hominē ambulatis? q. d. malieſtis et iniqui. Aliquando ẜm typum ſignificatiōis. Matth̓.xiij. d. Inimicus homo hoc fecit. Quid em̄ ſignificantius perhunc hominē niſi diabolus ſignificat̉: qui ſuper bona ſeminafidei ⁊ virtutū ſuperſeminauit cicania vitiorū ⁊ hęreſum. Aliquando ẜm defectum fragilitatis. Hiere. xvij. a. Maledictushomo qui confidit in homine/ qui et fragilis eſt ⁊ cito deficit.Aliquando ẜm rectitudinem ęquitatis: Eccͣs vlt̓. d. Deum time ⁊ mandata eius obſerua: hoc eſt om̄is homo. Quia igiturin malo homo accipitur/ qͣꝫtum ad hoc ſanctus iohannes nonfaciē hominis: ſed qͣſi faciem hominis dn̄m deſcripſit habere.Ipſe enim etſi in carne ſimili peccatrici apparuit: nihil tamenmali vel pctī habuit. Sic igit̉ patꝫ ꝙ ꝑ qͣttuor aīalia ſignificat̉chriſtꝰ ⁊ qͣttuor euāgeliſtę. Unde verſus. Uirgo iohānes auisvitulus lucas leo marcus. Eſt homo matthęus/ quattuor iſtadeus. Eſt homo dum viuit bos dum moritur: leo vero/ Quado reſurgit: auis quādo paterna petit. Moraliter qͥlibet bonus debet eē quattuor aīalia. Homo per diſcretionē rationis.Prouerb̓. iiij. d. Oculi tui videant recta: ⁊ palpebrę tuę: id eſtdiſcretio rationis pręcedant greſſus tuos. Item Ecc̄i. xvij. a.Poſuit oculum ipſorum ſuper corda illorum. Hic oculus eſtratio diſcretionis. Itē vitulus per macerationē carnis. Nauiij. c. Intra in lutum ⁊ calca: ſubigens tene laterem: quia Eccl.xxv. d. Mulier: id eſt ſenſualitas vel caro ſi primatū habeat/cōtraria eſt viro ſuo: id eſt rationi. Item leo per dominationeprauorum motuū et cuſtodiam cordis. Prouerb̓. iiij. d. Omni cuſtodia ſerua cor tuū. Prouerb̓. xvj. d. Melior eſt patiensviro forti ⁊ qui dominatur animo ſuo expugnatore vrbiū. Itēaquila per cęleſtiū deſiderium ⁊ contemplationē. Phil̓. iij. d.Noſtra conuerſatio in cęlis eſt. Unde verſus. Sis ratione vigens homo: bos carnalia mactans. Sis leo praua domas: ſisauis alta petens. Poſtqͣꝫ figurā animaliū deſcripſit: eorū animalium ſcilicet prędicatorū ⁊ euangeliſtarum plenam ⁊ per ſectā ſcientiā deſcribit/ dicens: g ¶ Et quattuor animalia:ſic erant ſcilicet perfecta: ꝙ h ¶ Singula eorum: id eſt ſuꝑgulū. Habebāt: id eſt qͥlibet habebat. ¶ AAlas ſenas.Hę ſunt ſcientię ſcripturarum. Prima eſt in lege naturę: ſe cunda in lege ſcripta: tertia in lectione prophetię: quarta in poctſna euangelicę ſapiētię: quinta in inſtitutiōe ⁊ apoſtolicę bociſnę cognitiōe: ſexta in cognitione ⁊ lectione quorūlibet doctoꝝT vel expoſitorum:
Psͣ .77.
Psͣ .77.
Homo ſexdis accipi
Psͣ .118.
Morali