EpiſtolePetriPrime
gͦ incorruptibilē ⁊ incōtaminac tā/ ⁊ imarceſſibilē conſeruatāꝰ in cęlis: in vobis qui in virtute dei cuſtodimini ꝑ fidē in ſāʰ lutē paratā reuelari in tꝑe nōf uiſſimo. In quo exultabitis
q moͣdicū nūc ſi oportet cōtriſtari in varijs⁊ tēptatiōibꝰ: vtꝓbatio vr̄ę fidei multo p̄cioſior ſit auro qd̓ ꝑ ignem probatur: inu̓eniat̉ in laudem etxͣ gloriā et honorē in reuelatiōe
populus meus egypti: et opus manuū mearum aſſyrius: hęreditas autem mea iſrael. Et exprimitur hic finis vel effectus innobis in futuro. Un̄ cōſtruit̉ finaliter: vt ſit ſenſus. In hereditatē .i. ad hęreditatem ꝑcipiendam. a ¶ In corruptibilem: vbi .ſ. nō eſt corruptio pęnę. b ¶ Incōtaminata. vbinō eſt corruptio culpe. c ¶ Et immarceſſibilē: vbi nullūeſt faſtidium. Hęreditatem dico nō medo accipiēdā: ſed¶ In cęlis ꝯſeruatā: in vobis .i. acopus vr̄m: Vel Invobis .i. ꝑ idē qd̓ ēin vobis .ſ. ꝑ liberūarbitriū: qꝛ oportet nos eē cooꝑatores gr̄ę. j. Corꝭ. iij. c. Deiem̄ ſumꝰ adiutores. Per hͦ ꝙ dicit/ cōſeruatā/ duo intelligūtur .ſ. qꝛ ⁊ deꝰ ſeruat ⁊ nos ſeruamꝰ. q. d. ſicut ex parte dei ſeruat̉: ſic ⁊ fiat ex ꝑte nr̄a faciēdo .ſ. qd̓ in nobis eſt. Apocal̓. iij. cTene qd̓ habeſ vt nemo accipiat coronā tuā: Sic patet ꝙ cōſeruatā duplicit̓ conſtruit̉: vel cū hoc/ In celis: vel cū hocIn vobis .i. cōſeruatā vob̓. Sꝫ qꝛ virtute nr̄a nec noſmetipſi poſſumꝰ cuſtodiri nec hęreditatē cuſtodire. Un̄ Glo. Nullꝰſuę libertatis potētia cuſtodiri valet in bonis: niſi ille ꝑficiat aqͦ initiū bonę actionis et meritū habeatis. Propt̓ hoc ſubdit.e ¶ Qui in v̓tute dei cuſtodimini. Sꝫ qͣre dicit: in virtute dei: ⁊ nō in gr̄a dei? Sol̓. Idē eſt in nobis virtꝰ dei et gr̄aẜm rem/ ſꝫ rōne differūt: qꝛ virtus eſt ꝓprie in cōſeruādo: virtus em̄ eſt virū tuēs/ vel vi tuens: gratia vero eſt ꝓprie in dando/ vel in quiete habēdo: ꝓpter hͦ loquēs de cōſeruatiōe melidicit: virtute/ qͣꝫ gr̄a. Cuſtodimini dico et hͦ ꝑ fidē q̨̄ eſt principiū vitę ſpūalis. Vn̄ illd̓: Prima petit cāpū dubia ſub ſorteduelli: Pugnatura fides. f ¶ In ſalutē: quę eſt finis. Et hicſpecificat qd̓ ſuperiꝰ dixit: In hęreditatē ⁊cͣ. i. vitā ęternā.Poſuit aūt mediū/ cū dixit: In virtute .ſ. gr̄a cōſeruante inmedio huiꝰ vitę: et ſic determinat̉ ⁊ principium ⁊ mediū/ ⁊ finis. Salutē dico g Paratam/ a filio dei qui primus aſcendit in cęlū/ vt pararet nobis locū. Ioh̓. xiiij. a. Si quo minꝰdixiſſem vobis: quia vado parare vobis locū. Item Paratā/ a vobis ꝑ bona oꝑa. Un̄ Glo. Quę ⁊ ſi mō nō apparet: tn̄parata eſt reuelari ſi nos fuerimus parati. h ¶ Reuelari .i.vt reuelet̉: quia mō eſt reuelata nobis .j. Corinth̓. xiij. d. Videmus nūc per ſpeculū in enigmate. Reuelari dico: nō qͣꝫdiuſumꝰ in hac vita: ſed ¶ In temꝑe nouiſſimo: qn̄ .ſ. nouiſſima deſtruet̉ inimica mors .j. Corinth̓. xv. d. Sꝫ quō dicit paratā ſi in nouiſſimo tꝑe? Paratā enī dicit rē ꝓpinquā: ⁊ nouiſſimā rem remotā: gͦ videt̉ eē repugnātia/ vel oppoſitio. Sol̓.Hoc dicit vt īnuat breuitatē totiꝰ tꝑis/ quo vita hęc mortalisagit̉: qꝛ vt dicit Gregꝰ. Breue ē quicqͥd terminū habet. Uelhoc dicit ꝓpter incertitudinē nr̄i nouiſſimi: qd̓ forſitan multūeſt ꝓpinquum nobis. Vn̄ dicebat heliu Iob. xxxij. d. Neſcioem̄ qͣꝫdiu ſubſiſtā: et ſi poſt modicum tollat me factor meus.k ¶ In quo exultabitis. Hęc eſt tertia ꝑs: in qͣ inuitat eosad ſufferētiā tribulationū. Primo qꝛ modicę ſūt tribulatiōes⁊ magnū pręmiū vel exultatio: ibi: In qͦ exultabitis modicū ⁊cͣ. Secūdo ꝓpter eoꝝ vtilitatē vel effectū: qui eſt duplex: purgatio in p̨̄ſenti: de qͦ dicit ibi: Ut ꝓbatio ⁊cͣ. et gloria ī futuro: de qͦ dicit ibi: Inueniat̉ ⁊cͣ. Quia vero patiētiavel ſufferētia tēptationū nō ꝓdeſt/ niſi ſit ī amore chriſti: ꝓpt̓hͦ tertio cōmēdat eos de dilectiōe chriſti: ibi: Quē cū nō videritꝭ ⁊cͣ. Et qꝛ ꝑ dilectionē fides ꝑficit̉ ⁊ radicat̉: ꝓpter hocqͣrto cōmēdat eos a fide: ibi: In quē nūc qͦꝫ ⁊cͣ. Quia ꝟofidei ſuccedet viſio aꝑta vbi ſūma erit exultatio ⁊ lęticia: ꝓpt̓hoc quīto de remuneratiōe ęterna qͣſi certificat eos: vt ſic adſufferētiā paſſionū ꝯſideratiōe p̨̄mij alacrioreſ ⁊ fortiores reddat: ibi: Credētes aūt exul. ⁊cͣ. Dic̄ gͦ. In qͦ .ſ. tꝑe nouiſſimo. l ¶ Exultabitis/ vt victores. Eſa. ix. a. Lętabunt̉ corāte ſicut qͥ letāt̉ ī meſſe: ſic̄ exultāt victores capta p̨̄da. o ¶ Si.i. qͣꝫuis. p ¶ Oportet ꝯtriſtari ī varijs tēptatiōibꝰ: qꝛ
nō niſi ꝑ triſticiā pōt in gaudia ꝑueniri: vt dic̄ Glo. Interlin̄.Actꝭ. xiiij. d. Per multas tribulatiōes oportet nos ītrare ⁊cͣcōtriſtari dicit nō ſꝑ ſed mModicū: et ẜm qͣꝫtitatē ⁊ ẜmqͣlitatē doloꝝ. Et nō ſolū modicū: ſed et n Nūc .i. ī hͦ tꝑe vbiē ſtatꝰ acqͥrendi et redimendi pctā. Eph̓. v. d. Redimētes tp̄sqm̄ dies mali ſūt. ij.Corinth̓. vj. a. Eccenūc tp̄s acceptabEt ſumit̉ hͦ argumētū a ꝯditiōe tꝑis q̨̄ ēbreuitaſ: tp̄ſ em̄ dicitaliqͥd terminabile/ etita breue. Un̄. Glo.Ubi ęterna mercestribuet̉/ breue et leuevidebit̉ qd̓ ī tribulatiōibꝰ ſęculi ęt̓nū videbat̉ ⁊ gͣue. Et ne adhuc diceret qͥs ꝙ tribulatiōes veniūt ad malū: rn̄det ꝙ nō: ſꝫ iō. ſ. ¶ Ut ꝓbatiovr̄e fidei .i. fides vr̄a ꝑ tēptationes ꝓbata/ et examinata: ⁊Sit multo p̄cioſior auro qd̓ ꝑ ignē ꝓbat̉. q. d. plꝰ placet deo ſūmo artifici vr̄a fides/ qͣꝫ vt dicit Interlin̄. alicui artifici aurū materiale: Iaco. j. a. Probatio fidei vr̄ę patientiāoꝑat̉ ⁊cͣ. Ibi dicit Glo. Patiētia ſctōꝝ auro cōꝑat̉: qꝛ ſicut īmētallis nō eſt aliqͥd p̄cioſiꝰ auro: ita hęc apud deū oī ē laudedigniſſima. Sic̄ auꝝ ī fornace examīatū ꝓbatū foras cuiꝰ ſitfulgoris apparet: ita fideliū ꝯſtātia inter preſſuras ꝯtēptibilisvidet̉: ſꝫ finito certamine ī iudicio quantę ſit gl̓ię oſtendet̉. Un̄Psͣ. Precioſa in ꝯſpectu dn̄i ⁊cͣ. Hic ē gͦ primꝰ effectꝰ tēptatiōis/ vel vtilitas ī p̨̄ſenti: qꝛ ſicut fornax auꝝ: ſic tēptatio purgat iuſtos. Un̄ Augꝰ. Qd̓ fornax auro: qd̓ lima ferro: qd̓ flagellū grano: hoc tribulatio iuſto. Prouer. xvij. a. Sicut ignepbat̉ argētū ⁊ auꝝ camino: ita corda ꝓbat deꝰ. Ecc̄i.xxvij. aFiguli vaſa ꝓbat fornax: ⁊ hoīes iuſtos tēptatio tribulationis. s ¶ Inueniat̉. Quaſi nō ſolū h̓ fructꝰ vel effectꝰ tēptatiōis/ īmo aliꝰ: Un̄ ſeqͥt̉: Inueniat̉. Glo. Cōtinuat/ vt dictūeſt: q̨̄ dicit: ⁊ ſupple ꝓbatio fidei vr̄ę: inueniat̉/ in futuro .ſ.in die iudicij t In laudem: qͣſi laudando vos dicet dn̄s:Eſuriui ⁊ dediſtis mihi manducare: Matth̓. xxv. c. v ¶ Etgloriā: qn̄ vt lutū plateaꝝ mal̓ deletꝭ ⁊ ī īfernū ꝓiectꝭ/ dicet̉bonis qͥ patientes fuerūt: Venite bn̄dicti pr̄is mei ꝑcipite regnū qd̓ vob̓ paratū ē ab origine mūdi: ⁊ malis dicet̉: Ite maledicti ī ignē ęt̓nū. Vn̄ ꝟſus. Mortꝭ vel vitę breuis ē vox ſtevenite. Et hͦ ē qd̓ ſeqͥt̉: x ¶ Et honorē. Hic em̄ erit ſctōꝝ: vta malis ſeꝑati a deo honorent̉: qn̄ .ſ. p̨̄cinget ſe ⁊ faciet illos diſcūbere: ⁊ trāſiēs miniſtrabit illis. Et hoc erit y¶ In reuelatione ieſu chriſti .i. in die iudicij: vbi dn̄s ieſus chriſtꝰ quimō eſt deꝰ abſcōditꝰ: Eſa. xlv. c. Et pctā hoīm diſſimulat ꝓpt̓pęnitentiā. Sap̄. xj. d. apꝑebit terribil̓ ⁊ qͣſi furioſus malis ꝑvindictā. Apocꝭ. j. b. Uidebit eū oīs oculꝰ ⁊ qͥ eū pupugerūt.Uel In reuelatiōe dic̄: qꝛ ibi reuelabūt̉ ⁊ māifeſtabūt̉ abſcōdit a tenebraꝝ. jͣ. Corꝭ. iiij. a. Quo ad vſqꝫ veniat dn̄ſ qͥ ⁊ lilumīabit abſcōdita tenebraꝝ ⁊ māifeſtabit abſcōdita cordiū.Scd̓m hāc expoſitionē ab illo loco. In qͦ exul. ſit vna periodꝰ vſqꝫ ibi: In tēptationibꝰ pūctꝰ: ⁊ aliꝰ verſus vſqꝫ ibi:Probat̉. Et tertiꝰ: ibi: Ieſu chriſti. Duobꝰ alijs modiſ exponit̉: ⁊ tūc alit̓ diſtinguūt̉ ꝟſuſ. Prīo mō ſic vt ſit ibi puctꝰEt exultabitꝭ: ⁊ poſtea ſequit̉: Modicū ⁊cͣ. vſqꝫ ad iltd̓ꝫProbat̉ ſb̓ vna ꝑiodo: ⁊ tūc ꝯſtruit̉ ſic lr̄a. In qͦ tꝑe. ſ. Exultabitꝭ: vt priꝰ: tn̄ hoc mō: vt .ſ. Si oportet vos: modicū nūc vt priꝰ: cōtriſtari ī varijs tēptatiōibꝰ. ſupple nedeficiatꝭ. Et ẜm hͦ ē lr̄a defectiua: adhuc ſub vna diſtinctiōe viqꝫ ad id: Probat̉. Cōtriſtari dico: ſꝫ ad qͥd? Ut ꝓbatio ſidei ⁊cͣ. nō mutāt̉: Vel tertio mō vt fiat ibi pūctus: In qͥ exul. ſic̄ ī ſcd̓a lectura: et poſtea ſequit̉: Hodicū ⁊cͣ. totū ſūtvna diſtinctiōe vſqꝫ ad illud: Ieſu chriſti/ et ſic: Si opdetet ꝯtriſtari ī varijs tēꝑatiōibꝰ: vt ꝓbatio fidei vſęmulto p̄cioſior ſit auro qd̓ ꝑ ignē ꝓbat̉ īueniat̉ ⁊cSiue ſic: vt hoc verbū inueniat̉/ reddatur huic nominatiusꝓbatio. Sed qͥd ē qd̓ dicit hic petrꝰ: Si oportet ꝯtriſtari in varijs tēptatiōibꝰ. Cōtra Iaco. j. a. O ē gaudiū er i⁊ ſtimate fratres
S
Al. x trinibus
B
Ps. 11
Miut.