Ca.XIX
ſͦ dęmoniū peſſimū/ ⁊ dn̄atꝰ amborū inualuit contra eos: itavt nudi ⁊ vulnerati effugerētē de domo illa. Hoc autem notum factum eſt oībus iudęisatqꝫ gentibus qui habitabātdepheſi: ⁊ ce̓cidit timor ſuꝑ omnes illos ⁊ magnificabat̉ noe men dn̄i ieſu. Multiqꝫ credētiū veniebant confitētes ⁊ annūciantes actus ſuos. Mulf ti autem ex eis qui fuerant curioſa ſectati ꝯtulerunt librosgͦ ⁊ co̓mbuſſerūt eos coram oīhbus/ ⁊ computatis pre̓cijs illorum inuenerunt pecuniami denariorū qͥnquaginta miliū.k Ita fortiter creſcebat verbūl dei ⁊ confirmabat̉. His autēexpletis propoſuit paulus inR ſpiritu tranſita macedonia etachaia ire hieroſolymā dicēſ:Quoniā pꝰqͣꝫ fuero ibi oporo tet me ⁊ romam videre. Mitp te̓ns autem in macedoniā duos ex miniſtrantibꝰ ſibi timotheum ⁊ eraſtum: ipſe remanq̄ ſit ad tempus in aſia. Facta ēr autem illo tempore turbationon mīma de via dn̄i. Demetrius enī quidam nomine argentarius faciens ędes argens teas dianę/ pręſtabat artificibus non modicum quęſtum:quos conuocās ⁊ eos qͥ eiusmodi erant opifices dixit: Uitri ſcitis quia de hoc artificio ēnobis acquiſitio/ ⁊ videtis etauditis quia non ſolum epheſi ſed pene totius aſię paulushic ſuadens auertit multā turvbam dicens: quoniam nō ſūt
dij qui manibus fiunt. Nonſolum autem hęc periclitabit̉x nobis pars in redargutionēvenire ſed ⁊ magnę dianę tēy plū in nihilum reputabitur ſꝫet deſtrui incipiet maieſtaſ eiquam tota aſia ⁊ orbis colit.His auditis repleti ſunt ira ⁊z exclamauerūt dicētes: Ma̓gna diana epheſioꝝ. Et ima pleta eſt ciuitas confuſione: et impetum fecerunt vnob animo in the̓atrū/ rapto gaioet ariſtarcho macedonibꝰ comitibus pauli. Paulo autemē volente intrare in populum:d nō ꝑmiſerunt diſcipuli. Quidam autem ⁊ de aſię principibus qui erāt amici eius/ miſerunt ad eū rogantes ne ſe dae ret in thēatrum. Alij autemaliud clamabant. Erat enimſꝫ eccleſia confuſa ⁊ plures neſciebant qua ex cauſa conuei niſſent. De turba autem detraxerunt alexādrum propellentibus eum iudęis. Alexankder autem manu ſilentio poi ſtulato volebat rationem redindere populo. Quem vt cognouerunt iudęum eſſe vox fancta eſt vna b̓mniū quaſi ꝑ horas duas clamantiū: Magna diana epheſiorum. Et cūo ſēdaſſet ſcriba turbas/ dixit:h Uiri epheſij qͥs enī eſt hoīmr̄ qui neſciat epheſioꝝ ciuitatēs cultricē eſſe magnę dianę iōuiſqꝫ ꝓlis? Cū gͦ his contradici non poſſit/ oportet vos ſetdatos eſſe ⁊ nihil temere āgev re. Adduxiſtꝭ enī hoīes iſtos
bat eos qͣꝫ paulū: qꝛ ſuā in his videbat imaginē. b ¶ Amhoꝝ/ duoꝝ exorciſtarū Forte alij qͥnqꝫ fratres fugerūt: vl̓ ipſi duo ſoli adiurabāt eū. a ¶ Peſſimū: graue ad nocēdū. BSicut ſathanas trāſformat ſe in angelū lucis. ij. Corꝭ. xj. c.ita ⁊ mīſtros ſuos. Un̄ ſicut ſeptē ſunt dona ſpūſſctī: ⁊ cū ſeptem diſcipul̓ dn̄s pꝰreſurrectionē comedit. Ioh̓. vltꝭ. d. ſicſeptē dicunt̉ filij ſcene qui interpretaturvulpecula clamans:et ſignificat ꝓpt̓ aſtutiam oēs eccl̓ię inſidiantes: hęreticos/gentiles/ ⁊ iudęos.Cantꝭ. ij. d. Capite̓nob̓ vulpes paruulaſ: garrula voce ꝯͣ eccleſiā ꝑſtrepētes. cMoc ꝙ dęmon īualuit. d ¶ Et cecidit ꝓpt̓ hͦ factū.Multiqꝫ philoſophi. f¶ Curioſaartē magicā vel phyſicā/ quę inutilis ē qͦad aīam: vel necromanciā cuiꝰ licet ſitbona ſciētia: tn̄ vſusvno modo ſimplicit̓malus .ſ. qn̄ hō diabolo thurificat adorās eū vt faciat qd̓vult: alio modo bonus niſi fiat malo fine: qn̄ ꝑ occultas virtutes herbarū ⁊ verborum coguntur dęmones hoībꝰ obedire. g EEt combuſſerūt eos/ exēplū relinquētes. hPrecijs/ q̄ īde poſent haberi ſi vēderetur vel qͥbꝰ cōparati erāt. Sed ad qͥd exquo cōburebanturRn̄deo. Ad oſtēdēdū maiorē virtutemfidei illoꝝ. Nec miꝝ:qꝛ dęmones qͥbꝰ ſeruiebāt videbant ieſūappellare ⁊ eiꝰ apl̓oshonorare i ¶ Quiquaginta miliū.B. Sub qͥnqͣgenario numeroʳ debitūlaxatur: Lucꝭ. vij. f.quia ꝑ qͥnqꝫ ſenſuscorꝑis trāſgredimur decalogū: ſed h̓ ꝓpt̓ enormitatē magiciſcelerꝭ millenariꝰ addit̉. Alit̓ qͥnqͣgenariꝰ numerꝰ refert̉ ad penitētiā ⁊ remiſſionē pctōꝝ. Vn̄ quinqͣgeſimꝰ pſalmꝰ pnīaliſ ē:et qͥnqͣgeſimꝰ ānꝰ remiſſiōis: Leuitꝭ. xxv. b. k ¶ Ita fortitꝙ libros cōbuſſer̄t. lHis aūt expletꝭ biēnio. m ¶ Inſpū ſctō vel ſuo. n ¶ Trāſita: qꝛ iam ibi p̨̄dicatū fuerat: iōtraſitꝰ ſufficiebat: trāſire volebat de aſia in qͣ ē epheſus ī europam: vbi macedonia ⁊ achaia ſūt: et ſic ꝑ aſiā redire ī hieruſale. o ¶ Et roma videre. Fore pͥus nō viderat: vl̓ leuē dicebat tribulationē quā ibi paſſurꝰ erat. p ¶ Mittēs aūt: qͣꝫuis ꝓponeret venire ad p̨̄parandā elemoſynā quā ferret ſctīs
in hieruſalem: ſicut dicit̉. ij. Corꝭ. ix.¶ ¶ In aſia/ minore.r ¶ Curbatio diſſenſio pauli ⁊ fideliū contra demetriū etinfideles. Tertia pars capituli. s ¶ Artificibꝰ/ eadē oꝑantibus. t ¶ De hoc artificio: qꝛ de eius p̄cio lucra habebāt.v ¶ Nō ſūt dij/ ore ꝓprio ſe ꝯdēnant. Glo. Mira ſtoliditas:talia colere q̨̄ ab homine ꝯſtrui vel deſtrui poſſe cōſtat. xM Pars acq̇ſitio lucroꝝ. B. Nō ſolumopera nr̄a vana necmercede digna redarguent̉: ſꝫ religionr̄a dehoneſtabit̉/ ſihuiꝰ doctrina p̨̄ualuerit idola deos nōeſſe. y ¶ In nihilum. j. Corꝭ. viij. a.Idolū nihil eſt. zMagna ſupple deſtrui n̄ poterit qꝛ demetriꝰ ꝑiturā dixit.a ¶ Cōfuſiōe/ huiꝰclamoris: vel duaꝝꝑtiū. b¶ In theatrū. Interlin̄. Spectaculū vbi rei puniebant̉ volētes eos ibipunire: Vel ẜm B.locꝰ ē ſemicirculi formā habēs/ vbi ppl̓usludos īſpiciebat: vn̄⁊ nomē habet. De hͦArator. Nō alio decuit cās meritūqꝫ dianę Ꝙ laſciuo tractare foro: capit areaturpis. Cōſilij deformis opꝰ ⁊cͣ. c ¶ Inppl̓m .i. in theatrūad ppl̓m: qꝛ nō timebat puniri d ¶ Diſſcipuli/ ſui: vel fideles amici. e ¶ Intheatrū: vbi ꝯuētꝰpopuli: ne occideret̉.fi Alij aūt aliud:alium deum dicebātmagnū: vl̓ aliud idolum: vel opprobria īpaulū. g ¶ Eccl̓ia:catholica. h ¶ Cōfuſa/ a cultoribꝰ dianę. Vel eccleſia totacollectio illa in theatro permixta fidelibus ſimul et ꝑfidisdiuerſa clamātibus.i ¶ Petraxerunt/ꝓ reuerentia iudęi ne defenderet paulum: vel chriſtiani neoccideretur: quia fauebat eis. k ¶ Silentio poſtulato/ dūtrahit̉. ¶ Uolebat rōnē reddere: id ē vt ppl̓is redderetrationem concilij: vl̓ ipſe rationā redderet pro paulo ⁊ ſuis.m ¶ Quē alexādrū. Oīm/ iudęoꝝ. o ¶ Sed aſſet: vixpoſtulaſſet ſilētiū. p ¶ Uiri. Hęc ē rō/ ſupple oportet vos ſedari q¶ Enī ꝓ qꝛ. Quis ē ⁊cͣ. Et ſic legit̉ cālit̓ vel expletiue pōt legi: vt ſit tm̄ ad ornatū ſermonis: ſic: Quis enī ⁊cͣ.r ¶ Qui neſciat: qͣſi nullus vr̄o clamori ꝯͣdicit. s ¶ Iouiſqꝫ prol̓: ẜm fabulas t ¶ Agere/ in paulū ⁊ ſuos v Hōīesiſtos: ex induſtria cōmunit̓ loqͥt̉ ne paulū defendere videat̉.I Sacrilegos.
F
Dpll. i. c.
G