Druckschrift 
6 (1501)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

CaXI

ſͦ ē aūt cū hęc dice̓ret: extollēsd̓ vocē q̨̄dā ml̓ier de turba dixit⁊ illi: Btūs vēter qͥ te portauit

⁊ vbe̓ra q̨̄ ſuxiſti. At ille dixit:Quin īmo: Be̓ati qͥ audiuntn verbum dei ⁊ cuſtodiūt illud.

autem cum hęc/ predicta: b Diceret: ieſus iudęis:c Extollēs .i. ex corde tollēs. di Uoce: ī chriſti cōmēdationem ⁊ iudęoꝝ blaſphemātium confuſionē. e ſQuędammulier de turba .i. nō diues aut nobilis: ſed de cōmuni plępe. f Dixit illi .i. chriſto quem iudęi blaſphemauerant. Beatus vēterqui te portauit .i.qui ad nos te beatūportauit: vel. i. beatūte portauit: Non em̄a ventre filius ſed vēter a filio beatificationis honorem ſuſcepit: ſicut vas nouū a bono vino ſaporem ⁊odorem accipit nō vinū a vaſe. Cantꝭ. vij. b. Venter tuꝰ ſicut aceruus tritici. Aceruꝰ/ qꝛ pregnās. Tritici: de quo Ioh̓.xij. d. Niſi granū frumēti ⁊cͣ. Uallatꝰ lilijs .i. duplici caſtitate:interiori ⁊ exteriori: īmo quadruplici: cordis / oris ⁊ corporis:oculoꝝ et ciboꝝ et veſtium. In his omnibus attenditur caſtitas ⁊ luxuria. De corde ⁊ oculis dicit Augꝰ. Impudicusoculus/ impudici cordis ē nūcius. ij. Pet̓. ij. c. Habētes oculos plenos adulterij ⁊ īceſſabilis delicti. Matth̓. xv. b. De corde exeunt ⁊cͣ. De ore/ Eph̓. v. a. Fornicatio et omnis īmūdicia nec nominet̉ in vob̓. De corꝑe/ Sap̄. iiij. a. O qͣꝫ pulchraē caſta generatio ⁊cͣ. De veſtibꝰ/ Eſa. iij. d. In die illa auferetdn̄ſ ornamēta calciamētoꝝ ⁊ lunulas ⁊cͣ. Ibi nominat Eſaiasvigintiunum ornamēta mulierum prouocantia ad luxuriam.De cibis/ Eph̓. v. d. Nolite inebriari vino in quo eſt luxuria.Dicitur autem beatus vēter virginis ſpecialiter propter triamirabilia quę in eo facta ſunt. Primo: quia ibi deus factꝰ eſthomo: verbū infās: ęternꝰ tēporalis: īmortalis mortalis: immenſis paruulus: creator creatura. Ioh̓. j. b. Verbum carofactum eſt. Hiere. xxxj. d. Nouum creauit dominꝰ ſuper terram: femina circumdabit virum/ perfectum ſcientia ⁊ virtute.Secundo: quia qui fecit ventrem/ factus eſt in eodem ventre.Hoc eſt mirabile: ſicut ſi quis faceret prius domum ⁊ poſtea naſceretur in eadem domo. Psͣ. Glorioſa dicta ſunt de teciuitas dei. Homo natus eſt in ea ⁊ ipſe fundauit eam altiſſimus. Eſa. lxvj. c. Quis audiuit vnqͣꝫ tale: ⁊ quis vidit huic ſimile? Tertio: quia venter ille maius ſe continuit: id eſt deumquem totus non capit orbis. Eſa. xlv. c. Vere tu es deus abſconditus. Sed quare non dixit: mulier illa beata mater quęte portauit: potiuſ qͣꝫ beatus venter? Ad innuendum compaſſionem et charitatem virginis: quę omnes miſeros in ventreſuo portat per compaſſionem: et ſua omnibus communicat ꝑcharitatem. Vnde dicitur de ea Cantꝭ. vij. b. Venter tuus ſicut aceruus tritici vallatus lilijs. Nota vero ꝙ bis dicitur beata. Primo ab heliſabet. sͣ. j. e. Beata q̨̄ credidiſti: quoniamperficientur ea quę dicta ſūt tibi a domino. Secūdo a ſeipſa.s. j. e. Beatā me dicent omnes generationes. Tertio diciturhic venter eius beatus/ propter tria priuilegia quę habuit: vtdicit beatus Bern̄. Fuit enim ſine corruptione fęcunda: ſinegrauedine grauida: ſine dolore puerpera. Sequitur. h Etvbera que ſuxiſti. Ex hoc relinquitur ꝙ tm̄ vbera virginis ⁊ non alicuius alterius mulieris ſuxit. Quod figurauitmoyſes qui lactari voluit ad ęgyptiaca muliere vt dicunt.Quare aūt hęc duo coniūxit: ſcilicet ventrem et vbera? Glo.reddit rationem: quia ſcilicet ex eodem fonte procedit ſemenad gignēdos pueros ⁊ lac ad nutriēdos. Vtrum aūt ab vberibus procedat: quęre a phyſicis. Sed quantū ad pręſentemlocum pertinet: ita expone: Ex eodē fonte: id eſt ex carne matris. i At ille .i. ieſꝰ. KDixit illi mulieri vel omnibꝰ: Quin imo. Nota ꝙ hic ſolet fieri quędam erronea diſtinctio in quibuſdā eccleſijs: qui ita diſtinguūt: Quinimovt legat̉ interrogatiue. Hęc diſtinctio non valet. Nota ergoquod dupliciter poteſt legi. Poteſt enim poni quinimopro vna dictione: ſcilicet pro immo. q. d. non tm̄ eſt beatamaria/ quia me beatum portauit: immo magis eſt beata/ quiaverbū meum audit/ ⁊ cuſtodit illud. Uel ita/ vt ſint duę dictibn̄es: ⁊ hęc dictio quin nihil ibi operetur pręter qͣꝫ determintet/ immo eſſe ſuperadditiuum/ non priuatiuum. Quandoqꝫ

enim priuatiuū ē: vt cū dicit̉: Nō faciā hoc īmo illud. q. d.non faciam hoc: ſed illud. Super additiuū ē: vt cum dicitur:Non tm̄ faciam hoc: īmo etiam illud. Ita ergo diſtingue:quin .i. quaſi nō eſt tm̄ beatus vēter qui me portauit: immo beati qui audiūt verbum dei ⁊cͣ. Et ita quin notat immonon eſſe ſuperfluum.Si enim ſimpliciterdiceretur: Beatꝰ vēter qui te portauit: etdn̄s adderet: īmo beati qui audiunt/ videret̉/ immo eſſe priuatiuū. Vnde tenet̉ hic additiue: Et eſt ſenſus: Quin īmo:q. d. ꝙ beatꝰ eſt venter qͥ me portauit: ⁊ beata vbera q̨̄ me lactauerūt: Sꝫ m Btī ſūt qͥ audiūt: aure cordis: n erbū dei ab ore meo vl̓ cuiuſlibet. o Et cuſtodiūt illud:fide ⁊ opere. Iaco. j. d. Eſtote factores verbi ⁊cͣ. Ro. ij. b.Nō auditores legꝭ iuſti ſūt ⁊cͣ.Here. iiij. e. Ventrem meum/ ventrem meū doleo. Psͣ.Conglutinatꝰ ē in terra vēter noſter. Vbera eiꝰ ſūt prędicatores: qui lacte ſimplicis doctrinę lactant paruulos eccleſię. j.Corꝭ. iij. a. Tanqͣꝫ ꝑuulis ī chriſto lac potū dedi vob̓ nō eſcā.Oſee. ix. d. Da eis dn̄e ⁊cͣ. Mulier quę dn̄m laudauit/ qꝛ deturba erat/ ſignificat ſimplices et minores: qui maioribuset litteratis blaſphemantibus/ laudāt dominum. Unde Psͣ.Ex ore infantium ⁊cͣ. propter inimicos tuos confundendos.Qui etſi aliquādo lingua laudāt/ ſemper vita blaſphemāt: vtdic̄ Augꝰ. Interdū autē et vita ⁊ lingua ſimul blaſphemant.Dicit̉ ergo in laudē ſimpliciū laicorū/ qui inter clericos blaſphemātes laudāt deū: a Factū ē aūt cū hęc diceret:ieſus. c Extollēs vocē: confeſſionis: orationis ⁊ laudis.e Quędā mulier de turba nō de ſenioribus. Matth̓.xxj. a. Turbę q̨̄ pręcedebāt ⁊cͣ. Ioh̓. vij. d. ⁊. g. De turba autem multi crediderunt et dicebant: nunqͣꝫ ſic locutꝰ eſt hō.Et reſponderūt ergo ⁊cͣ. g Beatus venter qui te portauit. Hic eſt venter marię: quę interpretatur illuminata velilluminatrix: ſtella marꝭ: vel amarum mare. Quod bene conuenit pręlatis. Primo em̄ oportet ꝙ ſint illuminati: deinde illuminatores. Primo docti: poſtea doctores Matth̓. v. b.Uos eſtis lux mundi. Deinde oportet ꝙ ſint ſtellę .i. parui ꝑhumilitatē: lucidi/ per doctrinam ⁊ bonam famam: in cęlo fixi/ ꝑ contemplationem. Phil̓. ij. c. Inter quos lucetis ſicut luminaria in mūdo verbū vitę continentes. Remoti a terra/ ꝑcontemptum terrenoꝝ. Deinde oportet eos eſſe mare: vt oīaflumina gr̄arum ⁊ ſcientiarum intrent in eos/ ⁊ ipſi nō redundēt per elationē. Sicut dicit̉ Eccͣs. j. b. Omnia flumina ītrātin mare ⁊cͣ. Itē oīa flumina tēptationū ⁊ tribulationū debētintrare in p̨̄latos: ita tn̄ ꝙ ipſi nō redūdent per impatiētiamaut murmurationem. Item omnia flumina pctōrū aliorumdebent intrare in eos per alueū ꝯfeſſionis: ita ꝙ ipſi nō redūdent per aſpernationē ꝯfitentium. Itē omnia flumina miſeriarum omnium ſubditorum debent intrare in eos per alueumcompaſſionis: ita ꝙ ipſi nō redundent per iactātiam aut oſtētationem. h . Et vbera quę ſuxiſti .i. prędicatores qui lacte ſimplicis doctrinę lactant chriſtum in paruulis. Matth̓.xxv. c. Eſuriui ⁊cͣ. Cantꝭ. iiij. c. Pulchriora ſūt vbera tua vino.i At ille dixit: Quin īmo: beati qui audiunt verbum dei ⁊ cuſtodiunt illud. Duobus modis audit̉ verbum dei .ſ. auditu interiori ⁊ auditu exteriori. Et de vtroqꝫ dicitur Ro. x. d. Fides ex auditu. Et in Psͣ. Auditui meo dabis gaudiū ⁊ lęticiā. Ecc̄i. xxiiij. c. Qui audit me nō confundetur. Tribus autē modis cuſtoditur. In corde per iugem meditationē. In ore/ per vtilē expoſitionē. In manu per operis executionē. sͣ. ij. c. Maria autē cōſeruabat ⁊cͣ. Ioh̓. xiiij.c. Qui habet mandata mea ⁊ ſeruat ea ille eſt qui diligit me.Quidā vero cuſtodiūt ſicut frumētum in arca .i. in quaterniset libris/ nunqͣꝫ ſeminantes et nunqͣꝫ inde comedentes: et ideonūqͣꝫ metent: qꝛ nūqͣꝫ metit qui nō ſeminat: ſed potius maledicet̉ cū ſeruo nequā qui abſcōdit pecuniam dn̄i ſui: Matth̓.xxv. c. Un̄ Prouerb̓. xj. d. Maledicet̉ in populis qͥ abſcōduB frumenta. Turb̓ aūt

6

38

Oyptce.Psͣ .43.

Psͣ .3.

nariebeatusir tria

P8 .86.

Psͣ. 50.

G 3