Pſalmus
a Ut cuſtodiāt iuſtificationesy eius: ⁊ legē eiꝰ frēquirāt.Alleluia alleluia.c Onfite̓mi dn̄o (CV.
qm̄ bonꝰ: quōniā ī ſęculū miſericordia eiꝰ. Qu̓is loquet̉potentias domini: auditasfaciet omnes laudes eius?
dicēs: a ¶ Ut cuſtodiant iuſtificatiōes eius .ſ. moraliap̨̄cępta. b Et legē eiꝰ .ſ. cerimonialia. c Reqͥrat/ vel exqͥrāt: vt .ſ. ex eis ſpūalē intelligētiā eliciāt. Iudęi q̨̄rūt/ qͥ nō niſiad litterā volūt intelligere: Chriſtiani exquirūt: qꝛ ex lr̄a aliudq̨̄rūt .ſ. myſticū ſenſum: Hoc em̄ eſt exquirere.nebāt onus grauelegis moſaice: De quoAct̉. xv. b. dixit petrꝰt quibuſdā: Cur tēptatis deū/ īponere iugūſuper ceruicē diſcipulorū: quod neqꝫ nos/neqꝫ patres nr̄i portare potuimꝰ? Sed imponebāt eis iugū ſuaue chriſti: Un̄ dicit:a ¶ Ut cuſtodiāt iuſtificatiōes eiꝰ .ſ. fidē ⁊ charitateꝫ/ ꝑ q̄iuſtificat hoīes: vt ibi/ Act̉. xv. b. dic̄ petrꝰ: Fide purificās corda eorū. Ro. iij. c. Ex oꝑibꝰ legis nō iuſtificabit̉ oīs caro. Eteodē. d. Arbitramur iuſtificari hoīeꝫ ꝑ fidē ſine oꝑbꝰ legꝭ. Legē aūt/ vt ibi dicit Paulꝰ/ nō deſtruebāt: ſꝫ ſtatuebāt: videlicetfiguras abijciēdo/ ⁊ figurata tenendo: Un̄ addit: b¶ Et legēeiꝰ exqͥrāt .ſ. corticē lr̄ę abijciētes ⁊ nucleū ſpūalis ītelligētięīueſtigātes: qꝛ lr̄a occidit: ſpūs aūt viuificat vt dic̄ apl̓s.X vanaꝝ cogitationū. Psͣ. Quare fremuerūt gentes: ⁊ ppl̓imeditati ſūt inania. Labores hoꝝ ppl̓oꝝ/ ſūt oꝑa quę ex eis ſequunt̉. Hiere. ix. b. Vt inique agerēt/ laborauer̄t. Et etiā hospoſſidēt cōuerſi ad deū: qꝛ iā nō oꝑant̉ illa: ⁊ q̨̄ fecerūt/ nūc eiscooꝑant̉ ad bonū. Ro. viij .f. Scimꝰ qm̄ diligētibꝰ deū oīa cooꝑant̉ in bonū. Glo. etiā peccata. Et hͦ a ¶ Ut cuſtodiāt iuſtificatiōes eiꝰ .i. ne redeūtes ad peccata amittāt iuſtificationē qua per pnīaꝫ acqͥſierūt. Iob. xxvij. a. Iuſtificationē meāquā cępi tenere nō deſerā. Et dic̄ pluralit̓/ iuſtificatiōes: qꝛqͣttuor ſūt ī iuſtificatiōe impij: q̨̄ ſūt cuſtodiēda. Primū ē gr̄a.Secūdū/ motus fidei. Tertiū ꝯtritio. Quartū venia pctōꝝ.Sed qꝛ nolle ꝓficere deficere eſt: bn̄ addit: b ¶ Et legē eiusrequirāt/ vel exqͥrāt. q. d. nō ſufficiat eis iuſtificari a peccatis: ſed ſemꝑ q̨̄rant ⁊ reqͥrāt qͥd p̨̄cipit dn̄s: quid ei placet. Psͣ.Legē pone mihi dn̄e viā iuſtificationū tuarū ⁊ exqͥrā eā ſemꝑ.Hęc lex ē charitas: de qͣ Iaco .j. d. Si qͥs ꝑſpexerit ī lege ꝑfectę libertatꝭ/ ⁊ ꝑmāſerit in ea: hic beatꝰ ī facto ſuo erit. Iſti duoꝟſus poſſūt intelligi de clericis ⁊ p̨̄latis ⁊ religioſis: de qͥbꝰ dicit: ꝙ dedit illis regiōes gētiū: ⁊ labores ppl̓oꝝ poſſederūt: qꝛ ml̓tas poſſeſſiōes ⁊ ml̓tos redditꝰ habēt d̓ laborepauꝑū: vt ipſos nō oporteat nūc intēdere ī neceſſarijs acqͥrēdis: ſed ſoli deo vacēt ⁊ fructui aīaꝝ. Hoc eſt/ Ut cuſtodiātiuſtificatiōes eius/ in ſe ⁊ ī ſubditis: Et legē eiꝰ reqͥrātmeditādo/ ⁊ meditatiōibꝰ oꝑibꝰ reſpōdēdo. Sed quid fecerūtipſi? Hiere. ij. b. Induxi vos in terrā carmeli vt comederetisfructꝰ eius: ⁊ ingreſſi cōtaminaſtis terrā meā: ⁊ hęreditatē meāpolluiſtis in abomīationē. Sacerdotes nō dixerūt: vbi ē dn̄s:⁊ tenētes legē neſcier̄t me: ⁊ paſtores/ p̨̄uaricati ſūt ī me ⁊cͣ.Onfitemī dn̄o. Titulꝰ. Alle/ ¶ Expo. Psͣ. CV.c luia all̓a. Hieroꝰ dicit ꝙ qn̄ bis ponit̉ all̓a in titulispſalmoꝝ: vnū ē de fine p̨̄cedētis pſalmi: ⁊ aliud de pͥncipio ſequētis. Augꝰ ꝟo dicit/ ꝙ non legit hͦ in libris gręcoꝝ: etmauult ſeqͥ opinionē cōem qͣꝫ illā quę ꝓbabilitatē nō hꝫ. Et ꝙvtrūqꝫ ſit de ſequēti hic / ꝓbat ſic. Pſalmꝰ iſte ē cēteſimuſqͥntꝰ⁊ poſt hūc numerū ponit̉ duplex all̓a: Ergo vtrūqꝫ eſt de eo:Alioqͥn alterū eēt an̄ numerū ponēdū. Gemīat̉ aūt h̓ all̓a: qd̓interp̄tat̉ laudate inuiſibilē: qꝛ ī hͦ pſalmo duplicē materiā laudis dei tangit. Sic̄ em̄ ī p̨̄cedēti pſalmo inuitauit nos ad laudādū deū ꝓpter bn̄ficia filijs iſrael collata: ita ⁊ in iſto. Et p̨̄tereaꝓpter iuſticiā qͣ puniuit malos ī eodē ppl̓o: et ſic duplex materia ſiue cauſa laudādi deū eſt miſcd̓ia ⁊ iuſticia: et ideo duplicat̉ all̓a. q. d. laudate ꝓpt̓ miſcd̓iā: laudate ꝓpt̓ iuſticiā. Sic patet materia ⁊ intētio. Modꝰ. Sex ſūt ꝑtitiōes. Primo loq̄nsin ꝑſona hebręi/ relicta patrū ꝑfidia ad miſericordiā dei cōuerſi: alios monet ad pęnitentiā ꝯuerti: ⁊ orat bn̄placito ppl̓o ſociari. Secūdo peccata patrū q̨̄ in ęgypto fecerunt cōmemorataddēs qͣliter eos dn̄s liberauit: ibi: Peccauimꝰ. Tertio narrat qͣliter in deſerto peccauerūt: ⁊ quoſdā iuſte punitos: alios
aūt p̄cibus moyſi miſericordit̉ liberatos: ibi: Cito fecerūt.Quarto narrat alia eoꝝ peccata/ ⁊ deū placatū eſſe ꝑ phineesibi: Et ꝓ nihilo. Quīto de aqͣ ꝯͣdictiōis: ⁊ de īmolatiōe filioꝝ: vn̄ vęhementiꝰ dn̄s iratꝰ tradidit eos gentibꝰ: poſtea tn̄miſertꝰ ē: ibi: Et irritauerūt. Sexto p̄cat̉ cōgregari diſpſos vt laudes ęternasdn̄o cantēt: ibi: Saluos fac nos. Aliosgͦ monens verꝰ hebręꝰtrāſiens ad deū/ vt cūeo trāſeāt/ dic̄: d ¶ Cōfitemī dn̄o/ cōfeſſiōepctōꝝ ⁊ laudis. Si eſtem̄ vera confeſſio pctōꝝ eſt ⁊ cōfeſſio laudis. Nō eſt em̄ veraniſi ꝯfitens ſperet de dei miſericordia: qd̓ eſt cōfeſſio laudis.Laudat em̄ eū/ qͥ dicit eū miſericordē. Un̄ Ioſue. vij. c. pͥmodicit ad achor: Da gloriā deo. Et addit: Et confitere ⁊ indica mihi quid feceris. Et hic addit duo: q̨̄ his duobꝰ cōfeſſionibꝰ rn̄dent. Un̄ dicit: f ¶ Qm̄ bonꝰ. q. d. ideo cōfitemī illiꝯfeſſione laudis: qm̄ bonꝰ eſt in ſe naturalit̓. jͣ. Laudate dominū qm̄ bonꝰ dn̄s. Et ideo etiā cōfitemī illi ꝯfeſſiōe peccatorū: g¶ Qm̄ in ſęculū miſcd̓ia eiꝰ .i. qꝛ vſqꝫ in finē ſęculi miſerebit̉ ꝯfitētibꝰ peccata. Glo. exponit de miſcd̓ia qͣ miſeros ꝯſolat̉ vſqꝫ in finē ſęculi: Ul̓ de miſericordia/ qͣ beatos facit hoīes. Un̄ is eſt ſenſus: Ideo confitemī/ qm̄ in ſeculū:id eſt ī ęternū eſt/ miſericordia eiꝰ .i. beatitudo quā dat eiꝰmiſericordia. Iſte ꝟſus habet̉ in pluribꝰ locis. j. Eſdre. iij. d.Cōcinebāt in hymnis ⁊ cōfeſſiōe dn̄o: qm̄ bonus/ qm̄ in ęternū miſcd̓ia eius ſuꝑ iſrael. Et. ij. Paral̓. xx. e. Ioſaphat inſtituit cātores dn̄i: vt laudarēt eū in turmis ſuis. Et ſequit̉: Cōfitemini dn̄o qm̄ bonus: qm̄ in ęternū miſericordia eius. Etin multis alijs locis ſimile habet̉: h ¶ Quis loquet̉. q. d.dico cōfitemini ⁊cͣ. Sed nō eſt qͥ eū ſufficiat laudare: Quisem̄ loquet̉ .i. loqui ſufficiet: i ¶ Potētias dn̄i/ qͣs ꝑ effectꝰdiuerſos oſtendit? q. d. in natura ſua ineffabilis eſt: et vix etiāeffectus operū eiꝰ quis poſſet effari. Et quis/ k ¶ Auditasfaciet omnes laudes eius .i. omnia opera quibꝰ ipſe eſtlaudandus? q. d. nullus vel rarus qͥ poſſet ea narrare. Vel ſic:Auditas laudes eiꝰ: id eſt ſi audierit: quis faciet? q. d.ſi quis audiret etiā quibꝰ oꝑibus debet deū laudare: nō tamēſufficit ad illa facienda: Sicut qͥppe dicit Auguſtinꝰ: Laudeseius ſunt opera pręceptoꝝ eius: quibus deū laudamꝰ/ quādoad laudē eiꝰ ea facimꝰ. Et licꝫ pauci ſint tales: tamē beati ſūt:Unde dicit:Poſſumus etiā magis moraliter exponere totū: d ¶ Confitemini: id eſt ſimul fatemini omnia peccata: quia confeſſiodebet eſſe integra. Vel cōfitemini/ cōfeſſiōe laudis .i. ſimulfatemī/ ſimul orātes ⁊ pſallētes. Hoc cōtra ſingulares. Sap̄.xj. d. Oīa in mēſura ⁊ numero ⁊ pondere diſpoſuiſti. In mēſura dicit/ cōtra īmoderantiā: in numero/ cōtra ſingularitatē:in pondere cōtra leuitatē. e ¶ n̄o/ vt vos ſeruos faciatis.Hoc contra ſuꝑbos: qui potius volūt dn̄ari qͣꝫ ſubijci. Lucꝭ.xix. b. Noluimꝰ hūc regnare ſuꝑ nos. ¶ Qm̄ bonus in ſe.Hoc ꝯtra mercēnarios: qͥ cōfitent̉ dn̄o qm̄ beneficꝰ. sͣ. Cōfibit̉ tibi cū bn̄feceris ei. g ¶ Qm̄ in ſęculū .i. in ęternū/ miſericordia eius. q. d. ideo cōfitemini vt ęternā miſcd̓iā cōqui valeatis: non tm̄ tēporalē quā quęrūt qͥ hic volūt habereꝓſperitatē. Oſee. vj. b. Miſericordia vr̄a quaſi nubes matutina: ⁊ quaſi ros mane ꝑtranſiens. Sunt autē plures qui confitent̉ mūdo qͣꝫ qͥ confitent̉ domino. Iactatores em̄ cōfitent̉.mūdo ⁊ hypocritę: Vnde addit: h ¶ Quis loquet̉ potetias dn̄i? q. d. pauci ſunt. Sed plures loquunt̉ ſuas ꝓpriasꝟtutes: vel potius ſua vitia iactant: ſicut nabuchodonoſor:Daniel̓. iiij .f. Nōne hęc eſt babylon ciuitas magna quā egoędificaui in domū regni in robore fortitudinis meę: ⁊ in gloria decoris mei? Eſa. iij. b. Peccatū ſuum quaſi ſodoma prędicauerūt/ nec abſconderūt. Psͣ. Quid gloriaris in malitia:k ¶ Auditas faciet oēs laudes eius. Laus dei fuit crucifigi/ pauperē eſſe/ cōtumelias pati: ⁊ hmōi. Et quis hęc fac̄audita ⁊ in ſe viſa? Ueri religioſi qͥ eū in talibus imitant̉. Un̄X dicit: Beati.
V
Allegoricej
Al̓. rexquirāt
Psͣ .134.
2. Corꝭ̓. 3. b. īMoraliter:Psͣ .2. .n
Quattuor ſūt īiuſtificationeimpij
Psͣ .118.
De clericis:prelatis etreligioſis
Moraliter
Psͣ. .48.
Partitiopſalmi
Psͣ. .51.