Druckschrift 
2 (1499)
Einzelbild herunterladen
 

Pſalmus

uerſi ſūt in arcū prauū. Ina irā concitquerūt in collibbus ſuis: ī ſculptilibꝰ ſuiscad ęmulationē ꝓuocauerūt. Audiu̓it deꝰ ſpreuit:

t ad nihilū redegit valde iſrl̓.Et repu̓lit tabernaculū ſilo:tabernaculū ſuū vbi habitauit ī hōībꝰ. Et tradidit incaptiuitatē v̓tutē eoꝝ: pul-

a In irā concitauerūt in collibus ſuis .i. eorū:Uel ſuis .i. dei: Et tangit morē idolatrarū: qui in collibusſuis in excelſis locis ſacrificabāt. b Et in ſculptilibꝰſuis .i. in idolis ſculptis arte hominū. c Ad ęmulationē .i. ad vindictā/ ꝓuocauerūt. Hiere. iij. b. In om̄imonte excelſo ędificaſti tibi lupanar. Lupanar dic̄: qꝛ idolatria ēfornicatio ſpūalis: etideo dicit in hocuocauerūt ad ęmulationē: Emulatio em̄eſt vindicta quā aliqͥsexercet in vxorempter adulterium. Prouerb̓. vj. d. Zelus furor viri parcet in die vindictę.X clerici religioſi crudeliꝰ tractāt ſb̓ditos hoīes ſuos qͣꝫmilites barones. Itē fuit āguſta vl̓ āguſtiata auſteritatē rigorē: nūc aūt dilatata delicata ē diſſolutiōes delitias. Deūt̓. xxxij. b. Incraſſatꝰ eſt dilectꝰ: recalcitrauit: īcraſſatus/ īpinguatus/ dilatatꝰ. a In irā ꝯcitauerūt incollibus ſuis. Per colles intelligunt̉ dignitates p̨̄ben: in qͥbus multi ꝓuocāt concitāt dn̄m. Vnde Hieroꝰ ſictranſtulit hic: Prouocauerūt in excelſis. Iudicꝭ.ij. b. Fecerūt malū filij iſrl̓ .i. clerici religioſi multi: ſeruierūt baalim aſtaroth .i. ambitioni concupiſcentię carnis.Baalim em̄ interp̄tat̉ ſuperior: Aſtaroth/ cubiculū vel pręſepiū. Per cubiculū intelligit̉ luxuria: pręſepiū gula. Hoceſt ergo qd̓ dicit: Seruierūt baalim aſtaroth: ac dimiſerūtdn̄m. De his collibꝰ dicit Hiere. iij. g. Ecce nos venimꝰ adte: tu es em̄ dn̄s deꝰ noſter. Vere mēdaces erāt colles multitudo montiū .i. multitudo p̨̄bendaꝝ dignitatū. Hiere. l.b. De monte ī collē tranſierūt: obliti ſunt cubilis ſui .i. ſepulchri vel nidi: em̄ habet homo duo ſepulchra vel auisduos nidos ſil̓. Ml̓ti reges ī iſrl̓ laudabiles extitiſſēt: ſi excelſa abſtuliſſent: Similit̓ multi clerici rectores ſi ambitio de corde auferrēt. Sꝫ de paucꝭ .i. de duobꝰ regibꝰ dicit̉/ excelſa abſtulerūt: de paucꝭ rectoribꝰ pōt dici: Fere em̄om̄ibus ꝯuenit illa excęptio q̨̄ totiēs in libro Regū repetit̉:Uerū tn̄ excelſa abſtulit. Sed nec multi religioſi auferūthęc excelſa: Un̄ dicit Hiere. xlix. d. Qui habitas ī cauernispetrę apprehēdere niteris altitudinē collis .i. ſedes in clauſtro aſpiras ad p̨̄lationē. Et licet in excelſis collibꝰ dn̄oīmolaret̉: tn̄ in irā cōcitauerūt/ deū ibi: Ita ambitioſi licet cogitēt fingāt ſe appetere ꝑlationē vt deo ſeruiāt fructū faciant: tn̄ deū offendūt. b Et ī ſculptilibus ſuisad ęmulationē ꝓuocauerūt. Statuas ſibi ſculpit: īuentū dogma vel imaginatiōes diuiſibiles ī corde ſtatuit quaſi in templo. Abacuk. ij. d. Quid ꝓdeſt ſculptile: quiaſculpſit illud fictor ſuus: ꝯflatile imaginē falſā. Hiere. x. c.Confuſus eſt om̄is artifex in ſculptili: qꝛ falſū eſt qd̓ ꝯflauit.Idē poteſt dici de his qui ad voluntatē ſuā ſcripturā trahūtrepugnantē: vt dicit Hieroꝰ. ad idē qd̓ ſciūt vel ſcire vidētur/ ea adaptant violenter. Sap̄. xiij. c. Lignū curuū vorticibus plenū ſculpat diligent̓ per vacuitatē ſuā: ſcientiam ſuę artis figuret illud ⁊cͣ. Et hoc prouocat deum ad ęmulationem: quia adulterant verbum dei: qui eſt c̨elator caſteexpoſitionis. Psͣ. Eloquia domini eloquia caſta. Deut̓. v.a. Dominus deus tuus deus ęmulator.d Audiuit deus ⁊cͣ. Octaua pars: vbi agit de vltionefacta in iudęos in terra ꝓmiſſionis: de vltiōe poſtmodumfacta in eos/ qͦs iudęos ꝑcuſſerat. Dicit: Audiuit deus .i. ſe audire oſtendit. e Et ſpreuit .i. ſe ſpernereſtrauit iſrl̓. f Et .i. qꝛ ad nihilū redegit valde iſrl̓. i.iudęos: qꝛ triginta milia cadebāt in die vna. g Et repulit tabernaculū ſilo .i. placuer̄t ei ſacrificia eoꝝ q̨̄ faciebāt ei ī ſilo: ꝑmiſſit arcā ab eis auferri q̨̄ erat ī ciuitate ſilo.Silo em̄ ē ciuitas ī erat arca: q̨̄ ꝓpt̓ pctā ſacerdotū ophni phinees filiorū heli/ capta ē ab allophylis. j. Regꝭ. iiij. b. Tabernaculū ſuū vbi habitauit in hoībus. q.

jd. merito tabernaculi habitaui ibi: ſꝫ merito hoīm: quiaẜm qd̓ dr̄. ij. Machab̓. v. c. ꝓpt̓ locū gentē elegit: ſꝫ ꝓpt̓gentē locū elegit dn̄s. Et ecōtrario: non repulit tabernacu ꝓpter vitiū ipſius tabernaculi: ſed ꝓpter peccata hominū.l Et tradidit in captiuitatē virtutem eoꝝ .i. forteseorū. o Et pulchritudine eoꝝ .i.iobiles eoꝝ in qͥbꝰ ꝯſitit pulchritudo ppl̓i:In manꝰ inimiciMoralit̓: di Audiuit ⁊c̄. Supra dictū erat de pęnitentibus de clericꝭ de religioſis auerter̄t ſe ſeruauerūtpactū ⁊cͣ. ad ęmulationē deū ꝓuocauerūt: Et poſſetrere aliqͥs infidelis: Quō ſciuit hoc dn̄s? Un̄ quaſi reſpondens dicit: Audiuit deus: mala chriſtianoꝝ/ clericorū/ etreligioſoꝝ. Sap̄. j. c. Auris c̨eli audit oīa. Iacob̓. v. a. Clamor eoꝝ in aures dn̄i ſabaoth ītroiuit. Sūt aūt qͣttuor ge­ 9nera peccatorū: quę ꝓprie ſpecialiter clamāt ad deū cōtraactores ſuos. Primū eſt peccatū ſodomiticū. Vnde Gen̄. qxviij. c. Clamor ſodomoꝝ gomorręoꝝ multiplicatus eſt: ᵈᵗ peccatū eorū aggrauatū eſt nimis: deſcēdā videbo vtrūclamorē qui venit ad me opere cōpleuerint. Nota ibi Glo.Secūdū eſt homicidiū. Un̄ Gen̄. iiij. b. Vox ſanguinis fratris tui abel clamat ad me de t̓ra. Iob. xvj. d. Terra ne operias ſanguinē meū: inueniat in te locum latendi clamormeus. Tertiū eſt fraudatio mercennariorū. Iacob̓. v. a. Ecce merces operariorū veſtrorū qui meſſuerūt regiones veſtras quę fraudata eſt a vobis/ clamat: clamor eoꝝ ī auresdn̄i ſabaoth introiuit. Quartū eſt oppreſſio pauperū. Exo.iij. c. Clamor filioꝝ iſrl̓ venit ad me: vidiqꝫ afflictiones eoꝝ.e Et ſpreuit/ eos. Iob. xij. c. Ducit ſacerdotes eoꝝ inglorios. Et poſt: Effundit deſpectionē ſuꝑ pͥncipes. Abdie. j.a. Contemptibilis tu es valde: ſuperbia cordis tui extulit tehabitantē in ſciſſuris petrę. Hoc ꝓprie dicit̉ religioſis ſuperbis. f Et ad nihilū redegit valde iſrael .i. cle religionē: qꝛ dimiſſo vero magno bono iſraelis .ſ. videre deū deſiderare ad nihilū tēporaliū bonoꝝ ſe cōuerterunt. Amos. vj. a. vobis qui opulenti eſtis in ſion: etconfiditꝭ ī monte ſamarię. Et infra. d. Qui lętamini in nihili: qui dicitis/ nūquid in fortitudine nr̄a aſſūpſimus nobis cornua? Iob. xvj. b. In nihilū redacti ſunt omnes artus mei. Hoc dicit eccleſia. Psͣ. Ad nihilū redactus ſum eiꝰneſciui: vt iumentum factus ſum apud te. q. d. vt homo.g Et repulit .i. reprobauit: h Tabernaculū ſilo. i.ſtatū clericoꝝ vel religioſorum. i Tabernaculū ſuūvbi habitauit/ quondā: k In hominibꝰ: de clericis religioſis: dans hoībus reſponſa oꝑatiōis euidentiā: ſic̄ſolebat dare de tabernaculo apl̓oꝝ. Sed nunc repulit tabetnaculum iſtud: quia iam videt̉ ibi habitare nec reſponſadare: Vnde poſſūt dicere quod dicebat ſaul. j. Regꝭ. xxviij.c. Philiſtijm pugnant aduerſū me .ſ. dęmones: deus receſſit a me exaudire me noluit: neqꝫ per ſacerdotes neqꝫ perſomnia .ſ. religioſorum: qui deberent in ſomno contemplationis ſomniare haurire quid alijs de domini voluntate reſponderent. l Et tradidit: permiſſiue: m In captiultate/ diaboli: n Uirtutē eorū .i. fortitudinem eccleſię .ſ. clericos/ pręlatos/ religioſos: qui ſunt oſſa fortitudoeccleſię: ẜm qd̓ de apoſtolis dicit eccleſia Thren̄. j. e. Deexcelſo miſit ignē in oſſibus meis/ erudiuit me. Sed nuncin captiuitatē tradita ſūt oſſa eccleſię: ꝯſequēs carnes .i.debiles infirmi laici. Eſa. xxxviij. c. Cōtriuit oīa oſſa mea.Prouerb̓. xxix. c. prophetia defecerit: diſſipabitur populus. Unde conquerit̉ dominus Eſa. v. d. Propterea populus meus captiuus ductus eſt: quia habuit ſcientia. ij.Timoth̓. ij. d. Vt reſipiſcant a laqueis diaboli: a tenentcaptiui ad ipſiꝰ volūtatē. o Et pulchritudinē eoꝝ. i.famā vl̓ ipſos clericos: deberēt eſſe decor eccl̓ię: tradiditin manus inimici-

S

Al̓. Et

Al̓. mnimis

Al̓. Hdn̄s

Moraliter

Moraliter

Quattuor ꝗua nera peccateque clamadeum

Ps. 71.

Litteraliter

Psͣ. 11.itteraliter