Pſalmus
gͦ me: exurge dn̄e/ ſall̓ium mec fac deꝰ meus. Qm̄ tu perdcuſſiſti oēs aduerſāteſ mihiē ſine cauſa: dentēs peccatofrū cōtriuiſti. Domini eſt ſa-
ſꝫ lus: ⁊ ſuper populū tuū be̓nedictio tua.¶ In finē Pſalmꝰ cantici¶c Um īudcarē exaudi-dauid.IIIII.
pēdentē ī cruce. Thren̄. iij. a. Ędificauit ī gyro meo/ ⁊ circūdabit me felle ⁊ labore. Sꝫ qꝛ hęc oīa habuit chriſtꝰ a deo:ideo orat ꝓ iſtꝭ: ⁊ maxime ꝓ reſurrectiōe/ ſubdēs: a ¶ Exurge dn̄ę .i. fac me exurgere a morte. Quod planiꝰ exponit:b ¶ Saluū me fac deus meus: ſcꝫ a morte ſuſcitando.Ps. Nō derelinques aīaꝫ meā ī inferno: nec dabis ſctm̄ tuum videre corruptionem .i. putrefactionē.Sꝫ qm̄ nō ē ꝑfecta liberatio/ niſi ꝯfundant̉īimici: ⁊ exaltent̉ amici: Ideo poſtmodumon̄dit duplicē ꝯfuſionē inimicorū. Primaeſt ꝑ captiuitatē: Deqͣ dicit: c¶ Qm̄ tu ꝑcuſſiſti. Cōtinuatio: Nō timebo milia ppl̓i ⁊cͣ. Qm̄ tu ꝑcuſſiſti/ ꝑ titū ⁊ veſpaſianū. d¶ Oēsaduerſātes mihi ſine cā .ſ. iudęos. Ul̓/ Percuſſiſti: inp̄ſenti ī aīa: in futuro in aīa ⁊ corꝑe. Scd̓a ꝯfuſio eſt ꝑ opp̄ſſionē cordis: De qͣ ſubdit: e ¶ Dētes pctōꝝ ꝯtriuiſti .i.maledica vba eoꝝ ī irritū deduxiſti: qd̓ magna ꝯfuſio ſuit eiſ.Ul̓ Dētes pctōrū ꝯtriuiſti: inciſiuos .ſ. pͥncipes: vt het rodē pilatū/ ⁊ caiphā ⁊ alios. Nota ꝙ dentes dicunt̉ pͥncipes maloꝝ: vt hic. Itē raptores dicunt̉ dētes. Iob. xxix. c.Cōterebā molas iniqͥ: ⁊ de dētibꝰ illoꝝ auferebā p̨̄dā. Et hiſūt dētes īciſiui qͥ p̨̄dā capiūt: Molares/ ſūt ꝯſentiētes raptoribꝰ: qui captā comedūt. Itē dētes dicunt̉ detractores.Psͣ. Dentes eoꝝ arma ⁊ ſagittę. Itē dentes dicunt̉ expoſitores ſacrę ſcpͥturę. Cantꝭ. iiij. a. Dentes tui ſic̄ greges tonſarū: q̨̄ aſcenderūt de lauacro. f ¶ Dn̄i ē ſalꝰ ⁊cͣ. More pſalmoꝝ qͥ agūt de paſſiōe/ īcępit a triſticia/ ⁊ terminat̉ ī lęticia.Cōtinuatio: Nō ſūt timēdi pctōres: qꝛ dn̄i eſt ſalꝰ: nō illorū. g ¶ Et ſuꝑ ppl̓m tuū: O dn̄e ē/ vel ſit ſupple h Benedictio tua .ſ. dextrę: q̨̄ gr̄ę ī pn̄ti/ ⁊ gl̓ię ī futuro: Et ē h̓metaplamꝰ/ mutatio ꝑſonę: qd̓ ſępe fit ī pſalmis.X in turre hītat hō. Iob. xvij. a. Lib̓a me dn̄e ⁊ pone meiuxta te ⁊cͣ. Et vt sͣ. dictū ē: Fruſtra iacit̉ ręte an̄ ocl̓os pennatū: Prouerb̓. j. b. Nō timebo gͦ milia ppl̓i circūdātiſ me .ſ. tēptationū/ delectationū/ ⁊ hmōi: qꝛ guſtato ſpū/ īꝯtēplatiōe: deſipit oīs caro. Et vt ī eo ꝓficiā: a ¶ Exurgedn̄e .i. exurgere me fac. Et ita: b ¶ Saluū me facͣ: in p̨̄ſenti a culpa: in futuro a pęna.Xactiuā: tūc īſurgūt tēptatiōes. Un̄ d̓r Gen̄. xix. b. ꝙ illi mali hoīes circūibāt oſtiū loth: Tn̄ qͣꝫtūcūqꝫ ꝯfidat hō: debetdn̄ꝫ rogare/ alioqͥn p̨̄ſūptio eēt. Un̄ ſb̓dit: a Exurge dn̄eſaluū me fac de meꝰ. Et ſubiūgit tria q̨̄ debet qͥlibet faē cere in or̄one ſua. Primū ē gr̄arūactio: ibi: c ¶Qm̄ tu ꝑcuſſiſti oēs aduerſantes mihi ſine cā ⁊c̄. Secūdū eſtnō ꝑſumere de ſuis viribus: ſꝫ potiꝰ deſꝑare: Qd̓ notat̉ ibi:f ¶ Dn̄i eſt ſalus: nō hoīs. Tertiū eſt/ ſꝑare ī dn̄o: Qd̓ notat̉ ibi: g ¶ Et ſuꝑ ppl̓m tuū bn̄dictio tua: Quaſi nōderelinquis ſperātes ī te. Sic orauit ioſaphat. ij. Paral̓. xx.b. dicēs: Nōne tu deꝰ nr̄ īterfeciſti oēs hītatores terrę huiꝰcorā ppl̓o tuo iſrl̓: ⁊ dediſti eam ſemini abraę ⁊cͣ/ Ecce pͥmū.De ſecundo ſubdit: In nobis qͥdē nō eſt tanta fortitudo/ vtpoſſimus huic multitudini reſiſtere/ q̨̄ ruit ſuꝑ nos. De tertio addit: Sꝫ cū ignoremꝰ qͥd agere debeamꝰ: hͦ ſolū habemus reſidui/ vt ad te nr̄os oculos dirigamꝰ.& dn̄s ſuſcepit me: gͦ nō timebo milia ppl̓i circūdantꝭ me .i. ꝑſecutoꝝ/ heręticoꝝ/ falſoꝝ fratrū. a ¶ Exurge dn̄e .i. fac me exurgere a vitijſ. b ¶ Saluū me fac̓ demeꝰ/ ne ꝯſētiā ill̓. Et hͦ facies: c ¶Qm̄ tu ꝑcuſſiſti oēsaduerſātes mihi ſine cā: tyrānoſ hęreticos. e ¶ Oēteſpctōrū ꝯtriuiſti .i. pͥncipes eoꝝ: Quoſdā ꝑ pęnitētiā: qͦſdā ꝑ punitionē: vt herodē/ caiphā/ ⁊ alios. Iſti ꝯterunt̉: Sꝫf ¶ Dn̄i eſt ſalus. Et hoc cantet eccl̓ia et oret: vt ſit ſuppleg ¶ Super populū tuū benedictio tua: gratię ī p̨̄ſenti: ⁊ glorię in futuro. ¶ Expoſitio Psͣ. IIII.¶ c ¶ Um inuocarem exaudiuit ⁊c̄. Titulus: Infinem Psͣ. cantici dauid. Iſtud ad litterā ex-
ponit̉ de dauid: ſed melius eſt vt myſtice exponat̉.Conſumptio: vt cū dicit̉: Finita eſt candela.Conſūmatio: vt cū dicit̉: Finita eſt domus.Finis ¶ Chriſtus. Psͣ. Om̄is ꝯſūmationis vidi finē.dicit̉. Plenitudo tꝑis. Gal̓. iiij. a. Cū venit plenitudotēporis: miſit deꝰ filiū ſuū factum ex muliere.Tituli ſenſus ē h̓. Psͣiſte dirigēs nos ī finē.i. chriſtū/ qͥ eſt finis īp̨̄ſenti ad iuſticiā: ī futuro ad gl̓iaꝫ ē psͣ cātici: Quaſi. pꝰ mētꝭ lęticiā/ īuitat nos ad bonā oꝑationē: Et ē ꝓprie pſalmꝰ / muſici inſtrumēti ſonꝰ: Canticū ꝟo humanę vocꝭ ſonꝰ. Qn̄ igit̉ ſicutdicit Glo. cantabat̉ illo muſico inſtrumento ante arcā dn̄i:qn̄qꝫ p̨̄cinebat pſalmus tm̄: et qn̄qꝫ p̨̄cinebat pſalmus ⁊ ſequebat̉ canticū: ⁊ tunc dicebat̉ canticū pſalmi: vt per genitiuū intelligat̉ pręcedens: qn̄qꝫ fiebat econuerſo: ⁊ tunc dicebat̉ pſalmus cantici .ſ. conſecutiuus. Et hoc totū myſticūeſt: Qn̄qꝫ em̄ in iuſtis p̨̄cędit bona operatio: ⁊ ſequit̉ mentꝭlęticia: qn̄qꝫ econuerſo. Qd̓ facere in pſalmis ſępe inſtruimur: vt in hoc: Quia pͥmo agit de mentꝭ lęticia: Secūdo deoperatione bona: ibi .ſ. Sacrificate ſacrificiū. Ꝙ ſeqͣtur aliqn̄ lęticia mentis bonā operationē: habet̉ ex Psͣ. Incuſtodiendis illis retributio multa. Ꝙ bona operatio ſequatur: dicit Gregꝰ: Amor dei magna operat̉ ſi eſt: ſi aūt renuit operari/ amor nō eſt. Inuitās ergo nos ꝓpheta ad p̨̄dictaduo/ dicit: Cū inuocarē ⁊cͣ. Supra inſtruxit nos ꝓphetain fide: Sꝫ qꝛ vt dicit̉ Iacob̓. ij. d. Fides ſine operibꝰ mortua eſt: Ideo in hoc pſalmo inuitat nos ad operandū. ¶ Eteſt pſalmus iſte tripertitus. In prima parte inuitat nos ꝓpheta ad lęticiā mentis: ibi: Cū innocarē. In ſecūda adbene agere ſiue ītelligere: ibi: Et ſcitote. In tertia ad bonā operationē: ibi: Sacrificate. Agens ergo de lęticia ſpirituali/ quę ꝯſiſtit in cultū dei: redarguit idolatras: ⁊ inuitatnos ad colendū deū. Et hoc multis de cauſis eſt faciendū.Prima eſt: qꝛ facilis ē ad īdulgēdū: Un̄ dicit: Cū īuocarēexaudiuit me. Scd̓a eſt: qꝛ eſt facilis ad dandū: ibi: Deus iuſticię meę: ſupple dator. Tertia/ qꝛ eſt facilis ad ꝓtegendū: ibi: In tribulatione dilataſti mihi .i. liberaſti me. Dicit ergo: i ¶ Cū inuocarē .i. intus habitū pergratiā: ad amplius habendū vocarē. Quidā eū vocant̉ necintus habitū nec habendū: vt fures ⁊ peccatores: qͥ eū orātvt habeāt facultatē explēdi nequitias ſuas. Alij eū vocāt nōintus habitū ſed habendū: vt quidā qui ſub deo peccant/ ettn̄ a pijs lachrymis nō recedūt. Nec dico ꝙ per merita talium gratia infundat̉ eis: ſed ꝑ aliorū/ qui iā intus deū habēt.De quibus Iohel̓. ij. g. Omis quicūqꝫ inuocauerit nomendn̄i/ ſaluꝰ erit. Hic notat̉ vt diximꝰ/ ꝙ dn̄s facilis eſt ad indulgendū. Eſa. lxv. d. Anteqͣꝫ clamēt ego exaudiā. Psͣ. Aures eius in preces eorū. Sed nota ꝙ illos exaudit qui inuocant .i. intus vocant: vt diximus: quidā em̄ extra vocant dominū/ qui vocant eū pro temporalibus: Et tales nō exaudit dominus: quia non petunt ad ſalutē. O ſce. v. b. In gregibus ſuis ⁊ in armentis ſuis vadent ad quęrendū dn̄m ⁊ nōinueniēt. Et ideo debemꝰ inuocare .i. interiꝰ vocare .ſ. ꝓ ſpiritualibꝰ. Ioh̓. xvj. e. Petite ⁊ accipietis/ vt gaudiū veſtrūſit plenū. k ¶ Exaudiuit .i. ex meritꝭ audiuit: vl̓ extra merita/ vl̓ ad exitū audiuit: vel exͣ petitū audiuit: vt ZachariāLuce. jͣ. a. cui datꝰ eſt filius. Et de ſalomone: cui datę ſūt diuitię ⁊ gloria. Et nota ꝙ exaudiuit deus quoſdā quantū advotum tm̄: vt dęmones. Matth̓. viij. d. Mitte nos in porcos. Quoſdā quantū ad votum ⁊ meritū/ et non quantū adexitū: vt ſanctos patres petentes vitā ęternam: quos exaudiebat quantum ad votū ⁊ meritum: quia concedebat eis/ etin limbo ponebat eos: ſed non quātū ad exitū: quia non ſtatim euolare poterant. Quoſdā quantū ad votum et meritūet exitum/ vt modernos iuſtos/ qui ſtatim euolant.
Allegorice
Psͣ .118.
Psͣ .15.
Puplex ꝯfuſio.l
Dentes dicunt̉multipliciter.
Psͣ .11.
Psͣ. 56.
Diuiſio pſalmi
Moraliter.
Quare debeamus coleredeum.
Alit̓ Moralit̓.
Qualit̓ deꝰ dꝰuerſimode inuocetur.
Tria q̄ debemꝰfacere in or̄one
Psͣ. 33.
Myſtice.
Diuerſimo.deus exaudorantes.z. Regꝭ. 3. b