Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Heſter Ca. I Glo. ordi. Nico. de lyra

uīciaſ: qn̄ ſedit ī ſolio ªa regni ſui: ſuſa ciuitas ⁊regni eiꝰ exordiū fuit.b Tertio igit̉ anno īꝑij ⁊a ſaſſucrꝰ .ſ. qͥ xp̄m on̄dit noīe⁊ dignitate. intertat̉ enī atriimeū vel oſtiū. chrtꝰ aūt dicitEgo ſum oſtiū oui. ⁊cͣ.ſui fecerat grāde ꝯui­ Puiū cūctꝭ pͥncipibꝰ: ⁊ ⁊Iapl̓i. Un̄: Pueri nūqͥd pulmētariū habetis: ⁊ alibi: Quipueri cōicauerūt carni ⁊ ſāguini: ⁊ ip̄e cōmunicauit eiſdem.b qͦs neqꝫ mors neqꝫ vita ſeparabit a charitate chriſti.puerꝭ ſuis fortiſſimisꝑſaꝝ ⁊ medoꝝ inclya ſp̄latis.b F eccleſiaꝝ.tis ⁊ p̨̄fectis ꝓuīciaꝝa ſ corā ſe in beneplacito ſuo.corā ſe: vt on̄deret diIſcientie ⁊ ſapiētie q̄ ducuntad regnū beatitudinis.uitias gl̓ię regni ſui:ac magnitudinē atqꝫoſtenſionē.iactātiā potentię ſuę5g8ſ ꝓpt̓ter eternā vitā: qꝛ centeꝑfectꝰ ē numerus. ⁊ a leua tranſit in dexteram.ml̓tō tꝑe: cētū videlꝫ d⁊ octoginta diebus.d Cūqꝫ īplerēt̉ dies cōaIꝑ apl̓o. vn̄: Ecce conuertiir ad gētes. b 5 etiā gētes.uiuij: īuitauit oēꝫ po.a ſ q̄ eſt ciuitas genidochen gens ſignicſs ē ſinopulū qͥ inuētꝰ ē ſuſisa maximo vſqꝫ ad mi sſ toto tꝑe huius vite q̄ ſeptēdiebus agitur.nimū: ⁊ iuſſit ſeptem kdiebꝰ cōuiuiū p̨̄ꝑari īſ pn̄ti eccl̓ia in qͣ nos fide etibꝰ ad introeūdū paradiſaramꝰ: in qͣ ꝟbidei dapibꝰti ſatiant̉. bI horti eterne icūditatis vbi cōſite arbores frictifere .i. ſancti meritꝭ p̄clari.veſtibulo horti ⁊ ne­ Pa ſ chriſti enī regꝭ nr̄i dono ibiſancti fruūt̉ regno ꝑpetumoriſ: qd̓ regio cultu1a Ioꝑibus.⁊ māu cōſitū erat. Et Npendebant ex omnia Iſpecialis ornatus.parte tentoria aereia ſceleſtis cōuerſationis.coloris: et carbaſini īac hyacinthini: ſuſtēa § celeſtis cōtemplationis.tata funibus byſſiniſatqꝫ purpureisʰ quieburneis circul̓ inſerti erāt: ⁊ colūnis marmoreis fulciebātur.

a Suſa ciui. Suſa metropolis ē ꝑſidequā aiūt hiſtorici mēnonis fratre ꝯſtituiſſe: et a ſuſi fluuio nomen accepiſſe.Ibi ē regia domꝰ Cyri lapide candido⁊ vario columnis aureis ⁊ lacunaribꝰgēmiſqꝫ diſtincta: celi cōtinens ſimulachrum: ſtellis micantibꝰ inſignitū ⁊ incredibilia multa. Ibi aſſuerus cōuiuiūmaximū diuitijs ⁊ copioſum delitijs celebrauit. Uirtus nanqꝫ ſacri eloquij ſicaliquādo tranſacta narrat vt venturaexprimat: ſic factorem approbat vt ei inminiſterio contradicat: ſic geſta dānatvt hec myſtice gerenda ſuadeat.b Tertio igitur āno. Tempore ſcꝫ iſtius ſeculi incarnationis ſue ſacramētuꝫpatefecit: et ſpūales epulas p̄dicatiōis⁊ corporis ⁊ ſanguinis ſui abundātiſſime miniſtrauit. Primum tempus antelegem. Secundū ſub lege. Tertiuꝫ ſubgratia. c Grande cōuiuiū cunctis.a Simile eſt regnuꝫ celorū ho. r. qui fecitd̓ nup. fi. ſu. Et alibi: Homo qͥdam fe. ce.ma. ⁊ vo. m. d Huius cōuiuij hiſtoria pompam diuitiaruꝫ ⁊ luxum regisoſtēdit: ſed chriſti ſpūales delitias qͣsvnicuiqꝫ diſpēſat allegorice ſignificat.Chriſtus enī eſt ille ditiſſimꝰ rex qͥ vxoris ſue: id ē eccleſie p̄cibus exoratus: iudeos: id ē ꝯfeſſores ſuos d̓ manu inimicorum liberat: atqꝫ ip̄os iuſte cōdēnat.Neqꝫ enī neceſſe eſt vt ſi aliquorum bona chriſtum ſignificāt: eoꝝ quoqꝫ malaip̄i ſcꝫ chriſto cōueniāt. Moyſes enī inmultis chriſtū ſignificauit: ſꝫ non in hͦī ꝙ aquas ꝯtradictiōis dubitauit. Sednec aaron ī factura vituli. Nec ſalomōin ſorde libidinis. Sic aſſuerus in iſtoiudicio vel in liberali cōuiuio chriſtumſignificat ſicut eſaias in cyro rege ꝑſaꝝrum chriſtū ſignat: d̓ quo poſtea ſubiūagit: Accinxi te ⁊ non cognouiſti me ⁊cͣ.Si enī reges iniqui ī malefactis diabolum ſignificant: cur non reges iuſti ī benefactis chriſtū demonſtrāt. Nabuchodonoſor iuſſit populos audita ſymphoniarum ⁊ muſicorū voce proſtratos ſtatuam adorare: ⁊ diabolus ſeculari dulcedine genus humanum inflectit a mētis rectitudine ad ſequendā auariciā q̄eſt ſimulachroꝝ ſeruitꝰ. d Dies conuiiiij. Magnatū vl̓ primitiuoꝝ fideliūqui primi refecti ſunt. ẜm illud: Nō ſūmiſſus ni. ad o. que p. do. iſrael. In ſacramento dominice reſurrectiōis nouiteſtamēti ⁊ vere circūciſiōis: et octo ſūtbeatitudines: ad qͣs iſtud cōuiuiū ꝑducit: qd̓ fit tm̄ diebꝰ. mali autē ꝯuinabūtur in noctibus. f Et pendebant ex.Byſſus mortificationē carnis ſignificat. Purpura ſāguinem martyrij. Columne marmoree: firmitatem doctorū:Bene ergo dicit̉ ꝙ tentoria diuerſi coloris byſſinis ⁊ purpureis funibus percirculos eburneos ī columnis marmoreis ſuſpendebantur: quia decor eccl̓iein ſapientie meditatione et in virtutumaſcenſione. per carnis mortificationem⁊ caſtitatem cum martyrij dignitate indoctoribus debet effulgere: et ipſorumverbo et exemplo ad aliorum noticiamperuenire: vt ab his inſtructi ⁊ confortati aulam paradiſi mereātur introire.g Et columnis marmoreis fulcebantur: id ē doctoribus de quibus dicitur:Ego confirmaui columnas eius. Et alibi: Columnas fecit argēteas reclinatorium aureum.I Suꝑ

ponit cambyſeꝫ filiū cyri regnaſſe: ⁊ cogit̉ ad hoc eoꝙ ibidē dicit̉: Adhuc tres reges ſtabunt in ꝑſide: etquartꝰ ditabit̉ opibus nimijs: ⁊ iſte ẜm ip̄m et alioshebreos fuit dariꝰ filiꝰ aſſueri et heſter: cum igit̉ ẜmip̄m ⁊ oēs alios expoſitores cyrus ſit primus r oportet ꝙ inter cyrū ⁊ aſſuerū ponat̉ vnꝰ aliꝰ: aliter noneſſēt qͣttuor: ſed tres tm̄: ⁊ ſic cū cābyſes regnaueritocto annis. mardocheus ī pͥncipio regni aſſueri fuitcentū annoꝝ vel forte minus: qꝛ in pͥncipio vel ī finealicuius regis dimidius annus ⁊ aliquādo minꝰ provno anno cōputat̉: ⁊ hoc vltimo dictuꝫ veriſimiliusmihi videt̉: ⁊ ẜm hoc ille qͥ edificatione templi impediuit non fuit cyrus: ſꝫ cambyſes filiꝰ eiꝰ. in etate vero centū annoꝝ hoīes bene cōplexionati ⁊ ſobrij poſſunt adhuc multa agere ⁊ pati. Scd̓ꝫ p̄ambulum eſtde loco vbi factū fuit iſtud regale conuiuiū: qd̓ notatur cū dicit̉: a Quādo ſedit in ſolio regni ſui: id ēquādo fuit cōfirmatus in regno. b Suſa ciuitasregni eius exordiū fuit. qꝛ fecit eaꝫ metropolim totiꝰimperij ſui. Tertiuꝫ p̄ambulū eſt de tꝑe huiꝰ ꝯuiuij:qd̓ notat̉ cū dicit̉: c Tertio igit̉ anno imperij ſuifecerat grāde ꝯuiuiū ⁊c̄. vt teneret eos in amore ⁊ inſubiectione cū viderēt eius magnificentiā ⁊ potētiā.Ideo ſubdit̉: Vt oſtēderet diuitias gl̓ie regni ſui ⁊cͣ.d Centū videlꝫ ⁊ octoginta diebꝰ. aliqͥ dicūt hic ꝙtantū durauit primū ꝯuiuiū: qd̓ fuit in qͣdaꝫ mirabili domo habēte colūnas argēteas: ⁊ teſtudinē ad ſimilitudinē celi: gēmis lucētibꝰ ornatā: vt d̓r ī ſcholaſtica hiſtoriā. Scd̓m aūt ꝯuiuiū fuit in veſtibulo horti: qd̓ durauit ſeptē diebꝰ: ſed nō eſt veriſil̓e ꝙ hoīesnotabiles vacarēt tanto tꝑe: ⁊ maxime multū remoti a terris qͣs debebāt cuſtodire. ⁊ ideo videt̉ ꝓbabilius ꝙ centū ⁊ octoginta dies referant̉ ad tp̄s p̄parationis: qꝛ apparatus tanti ꝯuiuij durantis ſeptemdiebꝰ: ⁊ ꝓ tanta multitudine hoīm: nō potuit eē paruo tꝑe: ⁊ ẜm hͦ nō fuit niſi vnū feſtū ip̄iꝰ regꝭ: qd̓ fuitin veſtibulo horti. e Cūqꝫ implerent̉. Poſitis p̄ambulis ad ꝯuiuiū. hic ꝯn̄ter ponit̉ eiꝰ executio: cuꝫd̓r: Cūqꝫ implerent̉ dies ꝯuiuij .i. veniſſent dies in qͥbus debebat eē ꝯuiuiū. ẜm ꝟo opinionē illaꝫ q̄ dicitduo fuiſſe cōuiuia ſic exponit̉. Cunqꝫ implerēt̉ diesꝯuiuij .i. trāſiſſent centu octoginta dies primi ꝯuiuijqd̓ fecerat pͥncipibꝰ ⁊ nobilibꝰ. f Inuitauit omnēpopulū ⁊cͣ. ad ſcd̓m cōuiuiū: qd̓ fuit ſeptē dierū tm̄:ſed prima expoſitio videt̉ melior .ſ. ꝙ fuerit tm̄ vnumcōuiuium in quo fuerūt principes ⁊ nobiles: ⁊ etiamciues d̓ ciuitate ſuſis: lꝫ eſſent diſtincte ſituati ẜm decentiā ſtatuū ſuoꝝ. vnde. jͣ. dicit̉ ꝙ die ſeptimo conuiuij rex mandauit ꝓ vaſthi regina: vt oſtenderet cunctis populis ⁊ pͥncipibꝰ illius pulchritudineꝫ. Conſequēter oſtendit̉ huius cōuiuij magnificētia ex multis. cum dicit̉:A maximo vſqꝫ ad minimuꝫ. inquo patet magnificētia huius cōuiuij quātū ad inuitatorū multitudinem. h Et iuſſit. Hic cōſequenter oſtendit̉ celebritas conuiuij ex apparatu ⁊ nobilitate loci: cū dicit̉: Et iuſſit ſeptē diebus ⁊cͣ. ī veſtibulo horti ⁊ nemoris .i. loci nemoroſi: qꝛ erant ibi multe arbores virides ⁊ ramoſe folijs ⁊ floribꝰ decorate.i Qd̓ regio cultū .i. ꝓut decet magnificētiā regiā.k Et manu .i. oꝑe. m Cōſitū erat .ſ. arboribusfructiferis ⁊ aromaticis. dicit̉ in ſcholaſtica hiſtoriaꝙ ibi erat vitis cuiꝰ ſtipites erāt argētei. palmites vero aurei: ⁊ botri ex gēmis auro inſertis: accepta aūtvidetur iſta hiſtoria de hiſtoria alexādri magni: vbiſūt multa parū habētia de apparētia veritatis.n Et pēdebāt ex ⁊cͣ. vt ibi comederent inuitati ẜmmodū illiꝰ regni. o Aerei coloris .i. albi.p Et carbaſini .i. aurei. q Ac hyacinthini. qͥ eſtcolor ſil̓is colori celeſti. r Suſtentata .i. extenſa.g Funibꝰ byſſinis .i. de byſſo factis: q̄ ē ſpecies linicandidiſſimi. t Qui eburneis circulis. in hebreohabetur: Rotis argēteis. nō enim videt̉ ꝙ de eborepoſſent rote vl̓ circuli fieri: qͥ eēnt tāte magnitudinisꝙ tētoria illa poſſent deſuꝑ extēdi: cū ebur ſit d̓ dēteelephātꝭ. acciplūt̉ tn̄ h̓ rote ⁊ circuli ꝓ circuli medietate: qꝛ illa ſuꝑ q̄ extēdebāt̉ tentoria habebāt figurāſemicirculi. v Et colūnis marmoreis fulciebāt̉.ſcꝫ illi ſemicirculi ex vtraqꝫ parte.Lectuli

S

Mat. 22. aLuce .14. d

Nu. 20. d

Exo. 32. a5. Re. 11. a

Eſa. 45. a

Dan̄ 3. 9

Met .15. c

Psͣ. 74Can̄. 3. d