Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

VINico. de lyra III RegumINic o. de lyra.

Ixerūt aūt filij ꝓpheta Ca. VI2habitamꝰ corā te anguſtꝰ eſt nod Prū adheliſęū. Ecce locꝰ in quo §bis eamꝰ vſqꝫ ad iordanē: ⁊ tollāt ſinguli de ſilua materias ſingulas: vt edificemꝰ nobis ibi locū ad habitādū. Qui dixit: Ite. Et ait vnꝰ ex illis. Ueni gͦ ⁊ tu cūſeruis tuis. Rn̄dit: Ego veniā. Et abijtcū eis. Cūqꝫ veniſſent ad iordanē: cede­ 7a 5 Chriſtꝰ infructuoſos argūeret. F prauos īcreparet.a bāt lignā. Accidit aūt vt cū vnꝰ materia §deſcendit. b. Fꝑdit̉ intelligētia cordis diſſolutionegligētiec §ſpiritꝰ corporꝭ. § in ꝓfūdam ſuccidiſſet: cāderet ferꝝ ſecurꝭ ī aquā.Exclamauitqꝫ ille ⁊ ait: Heu heu heu do dymine mi: ⁊ hͦ ip̄ꝫ mutuo acceperā. Dixitaūt hō dei: Ubi cecidit? At ille monſtrauit ei locū. Pręcidit gͦ lignū ⁊ miſit illuc.a ſ redijt ad carnē ſpūs.Nātauitqꝫ ferrū. Et ait: Tolle. Qui ex­ fa § poteſtas terrena ſuꝑbe ſentiēs filios lucis ꝑſequitendit manū: ⁊ tulit illud. Rex aūt ſyrię spugnabat ꝯͣ iſrl̓. Cōſiliūqꝫ inijt cū ſeruisſuis dicēs: In loco illo ⁊ illo ponamꝰ īa § dn̄i nr̄i doctrina inſidie inimicoꝝ p̄cauent̉.ſidias. Miſit itaqꝫ vir dei ad regē iſrl̓ dicens: Caue ne trāſeas in locū illū: qꝛ ibiſyri in inſidijs ſunt. Miſit itaqꝫ rex iſraelad locū quē dixerat ei vir dei: ⁊ p̨̄occupa iuit eū: ⁊ obſeruauit ſe ibi: nō ſemel: neqꝫ kbis. Cōturbatūqꝫ eſt cor regis ſyrię prohac re. Et cōuocatꝭ ſeruis ſuis ait: Quare nō indicatis mihi quis ꝓditor mei ſitapud regē iſrl̓? Dixitqꝫ vn̄ᵉ ſeruorū eiꝰ:

ci ⁊ ſemini eiꝰ: ſic viciū ſimōie adheret iſti ⁊ ſuis ſeqͣcibꝰ.an ca. v. vbi dicit̉ in poſtil. Sed iſtud nō videt̉ cōuenienterdictū: primo qꝛ Naaman fuit neophitus ⁊cͣLicet Naaman nō fuiſſet conuerſus adAddl LlO. j. iudaiſmū neqꝫ circūciſus: fuit tamē neous: qꝛ de nouo cōuerſus ad legē nature: quā hactenꝰ nōceruabat: ẜm quā ē illicitū adorare idolū: ⁊ etiā ſimulare illāadorationē: ꝓut ip̄emet poſtil. aſſerit in hoc loco. d. ꝙ ſimulatio idolatrie eſt ꝑ ſe mala: ſed oīa que ſūt ꝑ ſe mala: illicita ſūtde iure nature: cuiꝰ principale principiū eſt ꝙ bonū eſt ꝓſequēdū ⁊ malū eſt vitandū vt cōiter tenet̉: Sed aduertendū eſtlicet idolatria ⁊ eiꝰ ſimulatio ſint illicita de iure nature: tn̄ illd̓qd̓ habet ſpeciē illius ſimulationis ſeu adoratiōis: ſi nō ſit ibiadoratio nec eiꝰ ſimulatio: nō videt̉ illicitū de iure nature: vtlote in p̄ſenti caſu. Si Naamā intrās phanū idoloꝝ: exercenſuū in ſuſtentādo dn̄m ſuum nō adoraret idolū neqꝫdoetiā ſimularet ſe adorare neqꝫ talē adorationē ſeu ſimulationeIntēderet: ad huc tamē eſt ibi ſpecies mali: qꝛ his qui talia nōhene diſcernūt: apparere poſſet ip̄m intrare cauſa adorandi: ſicut et dn̄s ſuus intrabat: qd̓ licet de iure nature nō ſit vhibitū: ꝑhibet̉ tn̄ de iure diuino: teſte apoſtolo prima ad Theſ. v.Ab omni ſpecie mala abſtinete vos. vn̄ declarationē huiꝰ videt̉ petere naamā. Et heliſeꝰ declarauit ſibi nō eſſe illicitū: ⁊ hͦnō diſpenſando: qꝛ heliſeus nō habebat poteſtatē diſpēſandigeneraliter: ſed hoc ſolū ſibi declarauit.ī eodē ca. v. vbi dicit̉ in poſtil. In hebreo habet̉ Iura .ſ.miſerit te heliſeusVerbū qd̓ hic ponit̉ in hebreo: frequēAddilio. lj. tat̉ in ſacra ſcriptura: ⁊ qn̄qꝫ in trāflavbi dicit. Incepittione noſtra interp̄tat̉ incipere: vtiurare. vt Exomoyſes exgē: ⁊ ī alijs qn̄aicā veritatēij. Iurauit moyſes habitare cū ietro: ſ Glo. ordi.Ca. VIa Accidit aūt vt cū vnꝰma. ſuc. Rah. Cū īpios iudeos ꝑ corus oꝑata p̄ſentia xp̄i tanqͣꝫ infructuoſas arbores cederet: vnde. Ecce ſecūris ad radiceꝫ arboꝝ poſita eſt ab eisīteruerte paſſiōe corpus ipſum deſeruit ꝓfunda deſcēdit: qd̓ in ſepultura depoſitū: tanqͣꝫ ad manubriū ſpiritu redeūte reſurrexit. Rab. Curandū valde eſt: ne intellectꝰ ocio torpeat: ne in exercitatiōe operis vicio elationis euaneſcat. Grego. MoraliterFerrū in manubrio intellectꝰ eſt ī corde: hoc ligna cedunt̉ cū praue agentes increpant̉ qd̓ dū fluxe agit̉: dumlapſus vane glorie nō vitat̉. ferrū inaqua ꝑdit̉: qꝛ ex diſſoluto opere inteligentia faque ad hoc dat̉ vt dātis ante ocbona actione reſtituat̉. Vndeuit̉. Hoc ip̄m mutuoacceperā. Elvero ſi quādo offendunt: ad cor velociter redeūt: ⁊ culpālachrymnt̉. Unde heu heuheu ⁊Qui flentes cauteinſpioi que mala cōmiſerunt:ē ex accepto munereredderea debuerūt. Et hoc ē heuheu heu: et hocutuo acceperā ac ſidicat. Illud ꝑ diſſolutionē negligētieꝑdidi:vt ꝑ bona opera redderē exgratiartoris accepi: ſed nunqͣꝫdeus mentē deſerit: que in peccatis ſeveraciter agnoſcit. Vnde heliſeus lignū deorſumſit: ⁊ ferrū in ſuꝑficiēulit: qꝛ redēptor cor peccatoris humiliat: ⁊ eā quā amiſerat intelligētiāreformat. Vnde in alia trāſlatione d̓cit̉: ꝙ confregit lignū ⁊ iactauit: ⁊ ſiferrū ſgnū frāgere eſt cor abelationoterere: ad ima iactare: cogiactazitatione ꝓprie infirmitatis humiliare: ilico ferrum redit: quiaad vſum exercitationis priſtine intelligentia recurrit.☞ Qui ci

verbū iſtud vniuocū ē: nihil aliud ſignās vbicūqꝫ ponit̉ niſiactū volēdi: itaqꝫ cū d̓r: Incepit moyſes explanare: non dicitniſi voluit moyſes explanare. Similiter vbi dicit: Iurauit habitare: nil aliud dicit niſi voluit habitare: vnde ī hoc loco dicebat naamā gieci: ꝙ vellet accipere duo talenta: nec fit aliqͣmentio de iuramento.In ca. v. vbi poſtil. dicit Naamā ſyꝝ nōACPII. CA. cōuerſuꝫ fuiſſe ad iudaiſmū: ꝑ cōſequēsnō neophitū ſicut qͥdā dixerūt. Bur. obijcit dicēs: qͣꝫuis naͣaman nō fuerit cōuerſus ad iudaiſmū: tn̄ fuit cōuerſus ad legēnature quā hactenꝰ nō ſeruabat: iō debuit dici neophitꝰ: ſedaſſūptū videt̉ falſum: qꝛ ẜm apl̓m ad Ro. ij. ⁊ gentes ea q̄ lezis ſūt naturaliter faciūt: gͦ nō minꝰ naamā qͣꝫ aliꝰ. Nec ſeqͥt̉Ignorauit vnū verū deū et eiꝰ cultū quē nūc ꝓfeſſus eſt: igit̉nūc pͥmo ꝯuerſus ē ad legē nature: nā ip̄e ſicut ⁊ cetere gētesfacit oꝑa legꝭ nature: iuxta pͥncipia illiꝰ legis naturalit̓ īp̄ſſaqͣꝫuis nō ꝑfecte intellexit et fecit: vn̄ ſicut iudei legꝭ trāſgreſſores ⁊ xp̄iani mali ꝑ pnīam vel ꝑ p̄dicationē cōuerſi: nō dicūt̉neophiti: ſic nec naamā ⁊ alij ſub lege nature imꝑfecte viuentes. habuit eī naamā ex habitu illiꝰ legꝭ: ꝙ ſpecies mali ſit aboībꝰ naturalit̓ vitāda: ſi tn̄ cōmode vitari nō poſſet: eē culpāveniā dignā. intelligēs deniqꝫ ex miraculoſa cura circa eū innoīe dei iſrl̓ facta ſolū illū veꝝ deū eē: ⁊ nō ſolū adorādū: hācꝯcluſionē elicuit: ꝙ de cetero idola colere nollet: ſꝫ deū iſrl̓ inomni loco etiā in tēplo rēmon qn̄ iuxta ſuū officiū qd̓ ī lr̄a exprimit̉ intrare cū rege oporteret: qͥ ingreſſus: qꝛ ſpeciē mali p̄tēdere poſſet: venit expiādus. ſupplicauit igit̉ heliſeo vt ꝓ huiuſmodi expiatiōe deū dep̄cari vellet: ⁊ annuit heliſeꝰ dicēs:vade ī pace. Fruſtra igit̉ dic̄ Bur. ꝙ heliſeꝰ hͦ declarauerit: ꝙexercitiū ſui officij ſpēm mali hr̄et: qꝛ naamā hͦ ex lumīe naturali vidit: ⁊ qꝛ ab heliſeo petiuit ſolū or̄onē ꝓ ſe ad deū: n̄ diſpēſationē: ſic qͥdā dicūt: nec declarationē ſic̄ Bur. dicit.Nico. de lyraIxerūt aūt Ca. VIfilij ꝓphetaꝝ. Hic ponunt̉ miracula ad infideliū inſidiātiū rep̄ſſioneꝫ.primo tn̄ p̄mittit̉ miraculoſaferri natatio. ſcd̓o dicta rep̄ſio. ibi: Rex āt ſyrie. Circa pͥmū d̓r. b Ecce lo. ī qͦ ⁊cͣ. nota dicit hic Ra. Sa. ꝙ gieciqͥ erat cupiduſ: qn̄ erat cū heliſeo moleſtꝰ erat filijs ꝓphetaꝝ veniētibꝰ ad heliſeū: neexpēderent̉ ea q̄ dabāt̉ magiſtro ſuo: ⁊ iō ip̄o abiecto ꝓpter leprā plures venerūt adheliſeū: ⁊ iō nō ſufficiebat domꝰ ꝓ habitatione ip̄orū ppt̓qd̓ volebāt eā dilatare.c Tollāt ſin. de ſil. ma. ſin.id ē ligna q̄ ſūt materia ꝓ domibꝰ edificādis. d Heu domine mi: ⁊ hͦ ip̄m mu. ac. nechēo vn̄ reſtituā. ePrecidit gͦ lignū .i. fecit aliud manubriū: qꝛ pͥmū erat fractū:vt dicit Ra. Sa. f Natauitqꝫ fer. cōtra naturā ꝓpriāobediendo nature actori.Rex autē ſyrie. Hic cōſequenter deſcribit̉ inſidiantium repreſſio. Circa qd̓ primodeſcribit̉ inſidiatio eoruꝫ maligna. ſcd̓o eorum ꝑcuſſio digna. ibi: Porro heliſeuſ. tertio liberatio benigna. ibi:Dixitqꝫ rex. Circa primū ponitur inſidiatio ſyrorum cōtra regē iſrael: et patet litteravſqꝫ ibi: h Miſit itaqꝫ virdei ⁊cͣ. rex iſrael homines armatos in magna copia.i Et p̄occupauit eū .ſ. illasinſidias capiēdo. k Nonſemel neqꝫ bis: ſolū ſupple ſꝫmultotiēs

B

A

De ꝯſe. di.2. c. reuera.vltra medium.

B

C