Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. ordi. IoſueCa. IXNico. de lyra

a Poſt hęc legit oīa verba bn̄di­ actiōis ⁊ maledictiōis ⁊ cuncta q̨̄p ſcripta fuerāt ī legꝭ volumīe. Nihil ex his q̨̄ moyſes iuſſerat reliquit ītactu: ſꝫ vniu̓ſa explicauita ſ perfectorū: ſcilicet quorū eſt ſolidus cibus.F infimis qui infirmus eſt olus manducet.corā oī multitudīe iſrl̓ mulieribꝰa § qui lacte indigēt cathecuminis.ac paruulis ⁊ aduenis qͥ int̓ eosmorabantur. Ca. IXUibus auditis cūcti reʰªges trans iordanem qͥverſabantur in montanis ⁊ capeſtribꝰ: ī maritimis ac ēlitore maris magni: hi quoqꝫ qͥhabitabāt iuxta libanū: ethęꝰ:⁊ āmorręus: chananeus: pherecęus ⁊ euęus ⁊ iebuſęus: cōgregati ſūt parit̓: vt pugnarēt ꝯtraioſue ⁊ iſrael vno animo eadēqꝫdſentētia. At hi qͥ habitabāt ī ga fbaō audiētes cūcta q̨̄ fecerat ioa ſ nō ſincere nec ītegre ſocij iſrl̓itaꝝ fieri cupiēſue hiericho ⁊ hay: callide cogites. a Fantiqͣs .ſ. ſordes ⁊ vicioꝝ pānoſ vetereſtātes tuler̄t ſibi cibaria: ſaccos

Statuerūt enī ſic̄ ſcriptū eſt in Deutero. ſex tribꝰ ad bn̄dicēdū in mōte garicim: nobiles ⁊ eximias .i. ſymeō: leui: iuda: iſachar: ioſeph ⁊ beniamin. Sex vero ignobiliores ad maledicēdū: in qͥbus eſt ruben: qͥ aſcēdit cubile pr̄is: ⁊ cabulon qͥ ē vltimus filiꝰ lye. Ego video duas eē ſpēs eoꝝ qͥ ꝑ fidē ꝓperantad ſalutē. Vnā eoꝝ qͥ ꝓmiſſionē celeſtiū cupiditate ſuccēſi ſūmo ſtudio nitant̉: ne vl̓ minima btītudo eos p̄tereat: d̓ſiderātes n̄ ſolū bn̄dictionē capiēdā ⁊ effici in ꝑte ſortꝭ ſctōꝝ: ſꝫ ſemꝑ aſſiſtere in ꝯſpectu dei. Alij vero ⁊ ſi tendūt ad ſalutē nō tā amore bn̄dictionūvl̓ ꝓmiſſionum qͣꝫ ne eant ī gehēnam.Quaſi dicāt. Suffic̄ mihi nō ire ī ignēeternū: nō expelli in tenebras exteriores. Dimidij ergo illi qͥ iuxta mōtē gacim incedūt: qͥ ad bn̄dictionē electꝰ eſtillos ſignificāt qͥ nō metu pene: ſꝫ bn̄dictiōis ⁊ ꝓmiſſiōis deſiderio veniūt adſalutē. Illi vero dimidij qͥ iuxta mōteꝫhebal incedūt: in qͦ maledictiōes ꝓlate ſunt alios īdicāt qͥ metu pene ⁊ ſupplicij cōplētes legē veniūt ad ſalutem.Nobiliores aūt ſunt illi qͥ ip̄ius boni⁊ bn̄dictiōis deſiderio bonū agūt qͣꝫ qͥmetu ſupplicij. Solꝰ āt ieſus ē qͥ pōt exom̄i ppl̓o hmōi mētes diſcernere: ⁊ alios ſtatuere in monte garicim ad bn̄dictiones: alios in mōte hebal ad maledictiōes: nō vt maledictiōes accipiāt:ſꝫ vt metuētes p̄ſcriptas maledictiōes⁊ penas pctōribꝰ ꝯſtitutas: caueāt eaſincurrere. a Poſt hͨ legit. Adam̄.Refert̉: qꝛ legit ieſus oīa ꝟba legis benedictiōis ⁊ maledictiōis ⁊cͣ. Ego arbitror: ꝙ ſi qn̄ legit̉ nob̓ moyſes: ⁊ pergr̄aꝫ dn̄i velamē lr̄e amouet̉: ⁊ īcipimꝰintelligere et diligere: qꝛ lex ſpūalis ē.Ieſus dn̄s legit legē ⁊ hͦ in auribꝰ ppl̓irecitat: p̄cipiēs ne ſeqͣmur occidentemlr̄am: ſꝫ teneamꝰ ſpūꝫ viuificātē. Legitergo ieſus nobis legē: cū legis archanaͣ reuelat. Un̄: Nos aūt ſenſū xp̄i habemꝰ vt ſciamꝰ q̄ a deo dōata ſūt nob̓b Nihil ex his. Nō erat ẜmo ex hiſ q̄ mādauit moyſes quēnō legeret ieſus in auribꝰ totiꝰ eccl̓ie iſrl̓: additū eſt etiā mulieribꝰ ⁊ infātibꝰ ⁊ ꝑſelytis. Nouit enī ieſus nr̄ aures eē p̄teriſtas carnales: de qͥbus ait: Qui habet aures audiēdi audiat. In his gͦ auribꝰ legit ieſus legē. Si ergo ſeꝑatim intelligamus mulieres ⁊ infantes ⁊ ꝓſelytos: ⁊ eos velut ſequelā qͣndam eſſe ſentiamꝰ eccl̓ie: quo in magna domo ſunt etiā lignea⁊ fictilia vaſa? Dicimꝰ qͥdē virꝭ fortibꝰ fortē tradi cibū: de qͦbus d̓r: Perfectoꝝ ē āt ſolidꝰ cibꝰ ex qͥbus eccl̓ia parat̉: q̄ nōhabet maculā aut rugā. Eos vero quos ml̓ieres: infātes: ꝓſelytoſqꝫ appellat: ītelligamsſ eos eſſe qͥ adhuc lacte indigētvel etiā infirmi: vt mulieres: oleribꝰ veſcuntur. Si vero omisſimul eccl̓ia accipiat̉: viri intelligunt̉ qͥ in omnibꝰ ꝑfecti ſtantarmati cōtra aſtutias diaboli. Mulieres vero qͥ nōdū ex ſe q̄vtilia ſūt gerūt: ſꝫ melioꝝ exēpla ſectādo qͥ ſūt eis caput. Caput enī mulieris vir. Infātes vero erunt qͥ nuꝑ fide ſuſceptalacte euāgelico nutriunt̉. Proſelyti aūt cathecumī vl̓ qͥ iā ſociari fidelibus ſtudēt. Ca. IXOngregati ⁊cͣ. Adam̄. Ex his q̄ geſta ſūt dn̄i ieſu belc Ila ⁊ triūphos cōtēplemur: qͣꝫuis etiā hec in ip̄o viſibiiter cernamꝰ expleta. Cōuener̄t enī reges terre ſenatꝰppl̓us ⁊ pͥncipes romani: vt expugnarēt nomē ieſu ⁊ iſrl̓ ſiml̓.Decreuerūt em̄ legibus ſuis vt nō ſint chriſtiani oīs cinitas:oīs ordo chriſtianū nomē īpugnat: ſꝫ ſicut tūc oēs reges illiꝯueniētes: nihil ꝯtra ieſū facere potuerūt: ita etiaꝫ nūc nihilpotuer̄t vl̓ pͥncipes vl̓ ptātes iſte ꝯͣrie: vt nō chriſtianoꝝ genꝰlatiꝰ ⁊ ꝓfūdiꝰ ꝓpaget̉. Scriptū eſt em̄: qꝛ qͣnto magis eos humiliabat tāto pl̓es fiebāt. Cōfidimꝰ āt qꝛ nō ſolū nō poterūtnos obtinere inuiſibiles inimici: ſꝫ velocit̉ dn̄o nr̄o ieſu vincēte ꝯteret̉ ſathanas ſub pedibꝰ ẜuoꝝ eius. d At hi qͥ. Adamantiꝰ In domo patrꝭ mei māſiōes multe ſūt: ⁊ multe differētie eoꝝ q̄ ad ſalutē ſūt vel veniūt: vnde ⁊ gabaontas arbitrorporciūculā quādā eoꝝ eē qͥ ſaluādi ſūt: ſꝫ nō ſine nota alicuiꝰinfamie. Ligni eī ceſores vl̓ aque geſtatores fiūt ad obſeqͥuꝫ

aPoſt hͦ le. oīa ver. be.i. nō ꝑ ſe ſꝫ ꝑ ſacerdotes: vt p̄dictū ē corā om̄i ml̓titudīe iſrl̓: qꝛ ſuꝑ oēs cadebāt maledictōesſi trāſgrederēt̉ legē. ⁊ bn̄dictiōes ſi eā obẜuarēt: ſcd̓m ꝙ habet̉ Deut̓. xxx. ⁊ .xxviij. Ca. VIIIMO2Al ll Cr. ar Dixit aūt dn̄s ad ioſue ⁊cͣ. In hͦcapitulo agit̉ de debellatiōe ciuitatishay ⁊ regis eius. Hay interp̄tat̉ chaoſqd̓ idē eſt ꝙ ꝯfuſio. Rex igit̉ hay regēꝯfuſiōis ſignat: ⁊ ſic̄ dic̄ q̄dā gloſa hebraica ſuꝑ Eccleſiaſten: fomēs pctī ētalis rex. d̓r enī rex: qꝛ ml̓ti obediūt ei⁊ rex confuſionis. nā īclinat ſubditoscontra dictamē recte rationis: vbi vero non eſt ratio ibi non eſt niſi cōfuſio.Per ioſue vero qui ſalus interpretat̉.intellectus vel ratio bene ſignificatur.Nam ratio ſemꝑ ad optima deprecat̉.Huic autē dicitur: ex Pone īſidias vrbi. quia ſemꝑ cauendū eſt contrafomitem ſeu carnis inclinationē: eo ꝙin ſenectute debellauit ſapientiſſimumſalomonē. h Leua clypeum qui inmanu tua eſt contra regē hay. Clypeꝰiſte eſt memoria paſſionis dn̄ice. Trenorū. iij. Dabis eis domine ſcutū cordis laborem tuum. j. Pet̓. iiij. Chriſtoin carne paſſo ⁊ vos eadē cogitationearmamini. Si vero clypeus iſte conſtanter teneatur in manu bone operationis: debellatur inſultus carnis velfomitis: ideo dicitur poſtea: Ioſue vero non contraxit manū quam inſublime porrexerat tenens clypeuꝫ ⁊cͣ.Sequitur: Regem quoqꝫ eius ſuſpendit in patibulo. Per patibulū aſperitas penitentie poteſt ītelligi: in qua ſuſpendendus eſt fomēs peccati Gal̓. v.Qui chriſti ſunt carnem ſuā crucifixerunt cum vitijs et concupiſcentijs.a Tunc edificauit ioſue altare dn̄oin mōte hebal ſicut preceperat moyſeſ.Per hoc ꝙ ioſue fuit ſollicitus moyſipreceptū implere: inſtruunt̉ p̄lati bonas ordinationes p̄deceſſoꝝ ſuorū cuſtodire: contra multos qui ſtudent eas totaliter diſſipare.b De lapidibꝰ īpolitꝭ. ꝑ qͦs ſignificant̉ fideles ī fide ⁊ moribus ſtabiles: de verbis politꝭ rhetorice nō curātes. cx Etſcripſit ſuꝑ lapides ⁊cͣ. in cordibꝰ enī fideliū ſcribit̉ lex euangelica ad credendū corde ⁊ cōfitendū ore.Media parseoꝝ iuxͣ mōtē garicī .ſ. ad bn̄dicēdū. Et media ꝑs iuxͣ mōtem hebal .ſ. ad maledicēdū: vt habet̉ Deut̓. xxviij. Per hocautē oſtendit̉ ꝙ ſicut boni ſunt bn̄dicēdi ita mali maledicendi: differenter tamē. Iſte nāqꝫ bn̄dictiōes ⁊ maledictiōes ſūtq̄dam imp̄cationes bonoꝝ ipſis bonis: ⁊ maloꝝ ip̄is malis:vt habet̉ Deut̓. xxviij. vbi bn̄dictiōes ⁊ maledictiōes iſte ponunt̉ explicite. bonis aūt hominibꝰ imp̄cāda ſunt bona ſpiritualia ⁊ temporalia. mal̓ aūt hominibꝰ īprecāda ſunt bonaſpiritualia tm̄ ⁊ nō tēporalia: ſꝫ aliqn̄ magis oppoſitū: nō tamen ex odio: ſꝫ vt vexatio det eis ītellectū: ⁊ ſic a ſuis iniquitatibus reſipiſcant. Ca. IXUibus auditꝭ. Deſcripta deſtructiōe hay. Hic ꝯn̄terq deſcribit̉ timor circūſtātis ppl̓i. Ex hͦ āt timore aliqͥ ſeꝯgregauer̄t vt poſſēt meliꝰ reſiſtere: de qͥbꝰ prīo agit̉.Aliqͥ ꝟo cogitauer̄t ꝯiūgi filijs iſrl̓ federe de qͥbꝰ agit̉. Scd̓oibi: At hi qͥ erāt ī gabaō. Circa pͥmū d̓r: Quibꝰ auditꝭ .ſ. trāſitu iordāis mirabili: ⁊ d̓ſtructiōe hiericho ⁊ hay. c Cūctireges trās iordanē. Hic accipit̉ trās iordanē reſpctū illiꝰ lociin qͦ filij iſrl̓ māſerāt in cāpeſtribꝰ moab: vbi moyſes legē explanauit. d In maritimis .i. in locꝭ ꝓpinqͥs mari mortuo ⁊mari cenereth. e Ac litore magni marꝭ. Iſtd̓ eſt mare mediterraneuꝫ quod d̓r magnū reſpectu maris mortui ⁊ mariscenereth: q̄ ſūt qͥdā lacꝰ: vt. sͣ. dictū ē. iij. ca. cetera patent.f At hi. Hic ꝯn̄ter agit̉ de gabaonitꝭ qͥ timore ducti q̄ſierūtcū filijs iſrl̓ federari. Circa qd̓ pͥmo deſcribit̉ ſimulatio falſi.Scd̓o firmatio federis initi: ibi: Suſceper̄t igit̉. Tertio detectio doli: ibi: Poſt dies aūt tres. Quarto tꝑatio pacti: ibi:Qui rn̄derūt. Sētētia āt pͥme ꝑtis eſt in hͦ ꝙ finxerūt ſe verb̓⁊ factꝭ veniſſe d̓ t̓ra lōginqͣ q̄ eēt extra t̓mīos t̓re ꝓmiſſe filijsiſrl̓ vt ſi-

K

A