De diffinitione et perſonis iudicij
iuris ciuilis ī pͥn. ꝙ difficile eſt vt q̇s ſciat bn̄libellos difficiles cōponere ⁊ ordineꝫ iudicijꝑtractare. etiā ſi al̓s bonꝰ ſit in legibꝰ. intellige in cauſa crimīali vel ciuili. niſi in cauſarūexercitio ꝯuerſet̉. Nā vt dicit Guil. in ſpe. delibel. ꝯcep. in pͥn. circa libelloꝝ cōceptionemgrāde ꝑiculū imminet Et qͣſi tota vis iudiciorum ī eis rite cōcipiendis ꝯſiſtit. facit de iudi. examīata. de ſymo. licet hely. cū ſimilibusEt pauci reperiunt̉ in hͦ plene inſtructi. imonullus eſt q̇ plerūqꝫ in his vario nō obducatur errore. ad hoc de īmu. eccle. aduerſuſ. Idcirco dn̄oꝝ meoꝝ ſuꝑ h̓ deuictꝰ inſtantia libelloꝝ ⁊ alioꝝ actuū iudiciarioꝝ formas tradere ⁊ declarare intēdo. ⁊ iudicioꝝ debitū ordinē ⁊ frequentatū ꝑ ſingulos actꝰ ⁊ partesiudiciales ꝑ media ꝑ que ad finē cauſarū deuenit̉ cōpetenti ⁊ regulato ordine explicare.qͣntū mihi eſt poſſibile Quia licet reuera adhec inſufficientē me cognoſcā faciā tamē qͦdpoſſum. xxij. q. ij. faciat hō. Et ſufficit ꝙ ī paucis amici labori ꝯſulat̉. vt dicit lex. tutor. ff. denego. geſ. Et. l. tutores. in. §. qͥ ſe. in fi. ff. de admini. tuto.Dicit quid ſit iudicium cuꝫ declaratione et perſonis eiusEd antequā ueniam ad p̄poſitū ꝓ euidētia p̄mitto.ꝙ iudiciū eſt actꝰ legitimꝰ trium ꝑſonaꝝ. iudicis. actoris. ⁊ rei. Ita dicit Hoſtienẜ diffiniēdo ī ſum. de iudi. in pͥn. Et Ioh̓an. in additōibꝰ ſpeculi. ti. de actore. in prin. ⁊doctores cōmuniter. ¶ In hoc ꝙ d̓r ē actustriū ꝑſonaꝝ includunt duo .ſ. ꝓceſſuſ ⁊ perſone iudicij. Et licet ſint aliqua iudicia in qͥbꝰnō ſunt omnes ꝑſone ille. vt in iudicio inq̇ſitiōis generalis vbi nō eſt ꝑſona actorisʰ reide quo in. c. bone. jͣ. de elec. Et in iudicio inq̇ſitionis ſpecialis qͥ fit ex officio iudicis nemīeꝓuocante vel inſtigāte. de accuſa. inq̄ſitiōis.Ut qn̄ ep̄us inq̇rit contra p̄ſbytarū fornicarium. ⁊. c. qͣliter. ij. vbi deficit ꝑſon a actoris. ⁊ſuꝑ crimine notorio vbi nō exigit̉ ꝑſona accuſatoris. de accuſa. euidētia. Lamē adhucſtat v̓a p̄dicta diffinitio. qͥa in ii qͥſitōe ſpēalique ſit ex officio iudicis fama vel infamia p̄-
cedere debet. vt in iuribꝰ ſupra allegatis. Etilla eſt loco actoris ⁊ eiꝰ typū gerit. vt ibi notat̉. ⁊ inq̇ſitio generalis ad ſpēalē ordinatur.Et ita etiā finalit̓ erit ibi ſicut ī ſpeciali reꝑireactorē. Sic ī iudicio qd̓ habet̉ ſuper notoriocrimīe poteſt dici ꝙ ibi notoriū ſupplet locuꝫ⁊ vicē accuſatoris interp̄tatiue Et ſic ī qͦcūqꝫiudicio ordinario vl̓ inq̇ſitorio ſeu extraordinario p̄dicte tres ꝑſone ſubſtātifice habebūt̉ficte vel vere. vl̓ ſaltē rep̄ſentatiue. Et ita iſtetres ꝑſone ſunt de eſſe iudicij ⁊ ſub̓a .ſ. iudex.actor. ⁊ reꝰ ¶ Sunt tn̄ etiā alie ꝑſone q̄ qn̄qꝫin iudicio interueniūt. ⁊ illaꝝ alique agut vl̓defendūt ſicut ꝓcurator. cōiuncta ꝑſona. defenſor. executor. ſyndicꝰ. yconomꝰ. tutor. curator. Et q̄dā alie. de qͥbꝰ Guil. in ſpe. parte. j.in tertia ꝑticula ꝑ totū. Sꝫ ille ꝑſone ſunt iniudicio agendo vel defendendo noīe alieno.videlicet noīe actoris vl̓ rei vel vtriuſqꝫ .ſ. alique noīe actoris. aliqͣ noīe rei. ⁊ ſic nō ſūt neceſſarie. Alie nec agūt nec defendūt. ſꝫ ſūt ibivt p̄ſtent adminiculū ipſiꝰ cauſe vt aduocati. de poſtu. ꝑ totū. de iudi. paſtoral̓. vt lit. nonꝯteſt. c. j. Itē teſtes. iiij. q. iiij. c. j. de v̓. ſig. forus§ in omni. Tabellio vel ipſiꝰ loco duo viriidonei q̇ iudici acta cōſcribant. de ꝓba. qͦniācōtra famā. Et nūciꝰ ſeu executor q̇ citet ⁊ referat. de offi. dele. prudētia. j. Re. de appell. cuꝫparati. Et ille ꝑſone etiā de neceſſitate nō habent eſſe in iudicio. ſꝫ ad effectū .ſ. vt adminiculū. ceu ſupra dixi. Et de iſtaꝝ ꝑſonaꝝ officijs ⁊ eoꝝ exercitio ac formis qͥbꝰ ꝯſtituant̉.⁊ alijs circa hmōi ad practicā ꝑtinētibꝰ ſuotꝑe patebit in ꝓceſſu. Et circa hmōi ꝑſonas⁊ eoꝝ officia verſat̉ pͥmꝰ liber decretaliū. Ettota pͥma ꝑs ſpeculi iudicialis Guil. durātiqͥa pͥus ꝑſona qͣꝫ ratio cōſiderāda ſeu q̄rēdaeſt. ff. de iure cōdicil. l. iſtoꝝ q̇dam referūt. dedeſpon. impū. ad diſſoluendū ¶ Modo dealia ꝑte diffinitiōis qͥa dictū eſt ꝙ iudiciū eſtactꝰ ⁊cͣ. Sciendū ꝙ ad illiꝰ actꝰ iudiciarij debitam explicationē ⁊ ꝑfectionē ambulat̉ permultas partes ⁊ actus particulares. ⁊ certoordine a iure ⁊ cauſarū conſuetudine introducto regulate procedendo ad ſnīam. que finem imponit negocio. de ſeq̄ſ. poſ. ⁊ fruct. c. j.ꝑuenitur. Et iſtū ordinē iudicij ac eius ꝑtes