Druckschrift 
Modus legendi abbreviaturas
Einzelbild herunterladen
 

Origo iuris humani

Incipit proceſſus iudiciariꝰ eximij doctoris iuris canonici Iohannis de Urbach.N noīe domini amen Rexpacificꝰ cūctoꝝ cauſa effectiua finaliſ. de ſum. tri. c... de reliq. vene. ſan. glorioſus deꝰ. in pͥn. li. in. l. j. C.de ſum. tri. hoīem ad ſui ſimilitudinē formatu. xxxiij. q. v. hec imago. de pe. diſ. ij. pͥncipiū.Rectu creauit. Eccl̓s. vij. c. in fi. Et diſpoſuitſibi ſubditos pudicos fore pacificos honeſtos. vt in phemio cōpilatiōis Gregorianead eoꝝ regulatione ius naturale cōcreandov. diſ. in pͥn. Que lex naturalis ad regimencreati hoīs ẜm ſtatu pͥmeue diſpoſitiōis ipſius creatoris ſufficiēs exiſtebat. ipſe creator opꝰ nouerit imꝑfectiōis. de bap. maiores.. ſed adhuc q̄rit̉. qua lege omīa cōmunia erāt.. diſ. ius naturale. viij. diſ. quo iure.Sꝫ qꝛ ipſi ſubditi tales ꝑmanſerūt ẜm diſpoſitione voluntate creatoris. multiplicato genere humano iure gentiū orta ſūtbella diſtincta reꝝ dominia. ff. de iuſti. iure. l. ex iure... diſ. ius gentiū. Et homo infinitis ſe īmiſcuit qͣſtionibꝰ. Eccl̓iaſtes vbi..Et ipſi ſubditi cupidi erāt ad aliena. ideo lites inſurrexerūt. Un̄ Seneca. Hoīes q̇etiſſime viuerēt in terris ſi hec duo ꝓnoīa non eſſent vel de medio tollerent. ſcꝫ meū tuū. Etalibi dicit. Noſtri eſſemꝰ ſi noſtra eſſent. cupiditas effrena ex humane cōditiōiscorruptiōe ꝯſurgēs. pace odiens. lites et iur-gia nutries induces. tot noua litigia generat plura ſunt negocia qͣꝫ vocabula. fi.ſcrip. ver. l. natura. extra de ꝯſti. ꝯcupiſcētiam. xlvij. diſ. bonoꝝ. in ꝓhemio p̄dictepilatiōis. Et natura humana addiſſentien ꝓna. de cōſe diſ. iiij. ſicut in ſacramētis. deꝯceſ. p̄ben. qꝛ diuerſitate. nouas deproperatedere formas. C. de vete. iu. enu. l. ij. §. Sed ꝗadiuīe. Hinc eſt forma litigādi placitādi vſus in ꝑadiſo videt̉ exorta. Adā

redargueret̉ a dn̄o de inobediētia. relationēhuiꝰ criminis ꝯuertit ī cōiugē. īmo in cōiugis auctorē. dixit. Mulier quā dediſti mihi ſociā me decepit comedi. de pe. di. ij. ẜpēsItē ex lege veteri ordo iudicioꝝ cōprobatur Moyſes ait. In ore duoꝝ vel trium ⁊cͣDeut. xx. de iudi. nouit. de teſti. in. Itēin nouo teſtamēto. Un̄ apl̓s. Secularia iudicia ſi habueritis ⁊cͣ. j. Toꝝ. vj. xj. q. j. §. ex hisQuare ẜm hmoi ſtatū nature corrupte noſufficiebat lex nature. ſꝫ neceſſaria erat ꝓmulgatio legis poſitiue. qͥa niſi lites ꝑiuſticiasrep̄merent̉ in mūdo eſſet ꝯcordia Fuit ergo neceſſaria humani generis adinuētio adeffectu. vt hmoi appetitu noxiū refrenaret. ethoīes in tribꝰ iuris p̄ceptis. videlicꝫ honeſteviuere. alteꝝ ledere. vnicuiqꝫ ius ſuū tribuere informaret. ff. de iuſti. iure. l. iuriscepta. Et īꝓhemio ſupra allegato. vt ſic hominū coerceret̉ audacia. inter improbos īnocentia tuta redderet̉. iiij. diſ. facte ſūt leges vt boni qͥete viuant inter malos. xxiij. q. v.Non fruſtra. Et ne qͣs temeritate ꝓpria ſibiſumat vltionē. Ergo ſi hoīes ī pͥmeue diſpoſitiōis ſtatu innocētia ꝑmanſiſſent. latio legis poſitiue neceſſaria fuiſſet. Ad qͥd enīindigeremꝰ titulis de libel. obla. lit̓. ꝯtēſ. ſimilibꝰ ſi lites eſſent. igit̉ ex cupiditate malicia hoīm lites orte ſint ꝯtētiones inducte. hmoi ſimilibus titulis vt iure poſitiuo indigemꝰ ad negocia ꝑtractāda lites dirimedas. Sꝫ licet ius ſuꝑ emanauerit poſitiuū. tn̄ hoc exercitiū ſciētia placitandimaxīe ſunt neceſſaria. xlv. diſ. licet plerūqꝫ. l.diſ. vt cōſtitueret̉. Et ſcientiā experientiāoīs acq̇rit̉ noticia. iuxta illd̓. Uſus ars docuit qd̓ ſapit oīs. Et iuxta dictū ph̓i. in. j.methaph̓. Experiētia facit artē. artificiū exercitiū recipit incremētū. In. l. legatiſẜuis. §. ornatricibꝰ. ff. dele. iij. Eſt enī ipſa exCperiētia efficax reꝝ magiſtra. de elect. qꝫ ſit. li.vj. Un̄ lex cōmedat iuris peritos ex exꝑiētiareꝝ. vt in ꝯſti. ij. §. j. Et exꝑti cauſarū iudicesdari poſſunt. C. de iudi. certi. inexpertuspauca cognoſcit maxīe circa formas libelloꝝ ordinē iudiciariū. circa quē debite pertractādū reqͥrit̉ exꝑiētia. Un̄ dic̄ Gof. ī libro