.LXXVI.Sermo
principes. Ita vt de ip̄o exponi pōt illud Sapͣ. Glorifit dn̄s ſanctū ſuum .ſ. petrū in cōſpectu regū ⁊ deditronam: ad quā nos ꝑducat ieſus in ſecula bene.¶ Sermo tercius De eadē feſtiuitate.Ngelus domini aſtitit. etlumen refulſit in tabernaculo carceris ⁊cͣ Actuxij. Dyoniſius in hierarchia angelica dicit. Ignis ē corpus ſenſibile longe excellentius ⁊ ſubtilius alijs oībꝰ rebus corꝑalibꝰ. ⁊ natura ſpecialius. ꝓximū eſt .n. in oībꝰ⁊ ꝑ oīa ſe dare venit. ⁊ ab oībꝰ ſe nō remouet. Ita chaldei videntes ignis excellentiā: ip̄m adorabāt ꝓ deo. qꝛydola alioꝝ gentiliū cū eo cōbuſſerūt. ⁊ ſic ignē ſummideū credider̄t. vt dic̄ Rob̓. Hol. ſuꝑ li. Sap̄. Nolētesaūt adorare coegerūt ⁊ cū eis pugnā inierūt. Ita ſi deꝰab aliquo vinceret̉ eiꝰ culturā dimitterent. Si v̓o ignisvinceret. colendos ſe ſemꝑ obligarent. Canopei aut inegypto ydolū belli colētes. cū hoc audiſſent coronā aureā capite ydoli ſui depoſuerunt. ⁊ ſuꝑ illud quoddamvas teſteū: aqua plenū locarunt. ⁊ illud multis foram.nibꝰ ꝑforauerunt. ⁊ cera foramina obturauerunt. Uenientes aūt chaldei ad iſtud ydolum examinādū appoſuerunt ignē: ⁊ ſtatim in foraminibꝰ cera liquefacta. deſcendit aqua: ⁊ ignē extinxit. Et ſic canopei ſunt ydolisA ſuis ꝑmiſſi. ¶ Spūaliter ꝑ ignē deſignat̉ charitas. heceſt excellentiſſima ⁊ ſummā virtutū. ⁊ ſicut ignis ſꝑ aſcēdens ẜm illud Aug. li. de laude charitatis. Charitas ēactio rectitudinis oculos ſꝑ habens ad deū. ſcrutintuꝫanimaꝝ. ſocietas fideliū: actio nō frigida nec fugax. hecille. Ubi .n. hec charitas fuerit. ibi oīa ydola peccatorcōburunt̉. Quia ẜm ꝙ dicit Proſper de vita cōtemplatiua. Charitas eſt vita virtutū mors vicioꝝ. Sicut enīfluit cera a facie ignis. ſic vicia a facie charitatis. Iō beatus Aug. in ſoli. orat dicens. O ignis qui ſꝑ ardes: ⁊ nrqͣꝫ extingueris. o amor qui ſemꝑ ferues ⁊ nunꝙͣ tepeſcisaccende me: accende inꝙͣ me totū. vt totū diligam te ſoluꝫ. Qm̄ minus amat qui tecū aliquid amat. hec AugCanopei aūt ſunt demones conſiderantes ꝙ charitasomnia ydola cōburit vicioꝝ. occulte p̄ordināt vt aquavoluptatis hanc extinguat charitatē. ſicut ptꝫ in Salomone. iij. Reg. iij. Qui accenſus erat charitate ꝙ dilexit dn̄m ⁊ ambulauit in p̄ceptis patris ſui. Sed dyabolus ſuꝑfudit aquas voluptatis. ꝙ ip̄e adamauit mulieres alienigenas. ⁊ ydola eis erexit in monte oliueti. ⁊ cūeis ydolatrauit. vt habet̉. iij. Reg. xj. Qd̓ aūt ignis charitatis illuminat peccatorē. ⁊ facit ip̄m ſurgere a peccato: cōburendo vicia. on̄dunt verba p̄libata. quo ad mꝰſticū ſenſum. cū dicunt. Angelus dn̄i aſtitit: ⁊ lumen refulſit .ſ. charitatis. in habitaculo carceris .ſ. cordis. Et duidit̉ in duo. Prīo quot ſunt neceſſaria peccatori vt relurgat. Secūdo quot requirunt̉ ꝙ in gratia ꝑmaneat.Pro doctrina morali eſt notandū. Ariſto. in li. de plātis ait. Arbor hꝫ in ſe potentiā ſeminalē. ⁊ ẜm hanc nōpōt ꝓducere in actū. niſi ab extrinſeco adiuuet̉. ⁊ hoca tēꝑibꝰ anni. Indiget .n. veris tꝑatiōe ad eius emiſſioē. qꝛ tunc tꝑis nō eſt vehemēs frigus congelans. vl̓ caor vehemēter ſemen adurens. Indiget etiā ſole. vt cōlor ingrediēs ſegreget humorē ſeminuꝫ a nutrice. Quiadicit̉ ſcd̓o Phi. Homo geuerat hoīem: ⁊ ſol. Indigetetiā hyeme vt humor ſeminalis cōgregetur ad radices⁊ poſt exit. Et arborē viuificat: ⁊ ad ꝓducendū fructusexcitat. ¶ Spūaliter ꝑ arborē homo deſignat̉. ẜm ꝙ diScit abbas Agaton in vitaſpatrū. Homo ſimilis eſt arbori. cuius labor folia. interior cuſtodia fructꝰ. Hec arbor ſi arida facta eſt ꝑ peccatū ⁊ mortua. nō pōt reſurgore ⁊ viuificari. niſi affuerint que ad arborem materialēexigunt̉. Primo indiget vere. hoc eſt gratia dei. Et hoctangit̉ in verbis thematis. Angelus dn̄i aſtitit. Per q̄
notat̉ diuine gratie p̄uentio. ſine qua peccator non pōtexire de carcere peccatoꝝ. ſicut nec plāta de terra ſine auxilio veris ⁊ tꝑe calidoꝝ. Quia dicit ſaluator in euangelio Ioh̓. xv. Sine me .i. ſine gratia mea nihil poteſtis facere .ſ. nullum bonū. Ideo dicit Fortunatus in omelia.Omnis hō qd̓ ſibi bonū cōſpexerit euenire. totum hocaſcribat clementie diuine gratie. Pōt quidē ꝑ ſe homocadere in peccatū. de ꝑ ſe aut nequaqͣꝫ pōt reſurgere. qd̓declarat Chryſo. ſuꝑ Math. in exēplo dicens. Stās ſuper puteū aut foueā. liberū hꝫ arbitriuꝫ incidēdi vel foris manendi. Si aūt volūtarie inciderit. exire nullo mōpoterit: niſi ab aliquo extrinſeco adiuuet̉. Ita hō anteqͣꝫ peccat ſtat ſuꝑ foueā. ⁊ pōt peccare vel dimittere ⁊ ſequi rōem que ſꝑ ad optimā dep̄cat̉ .i. inclinat. ẜm Ariſto. Cū aūt inciderit exire nō poterit. niſi gratia dei mediante. Iuxta illud Chryſoẜ. in omel̓. Nos qͥdē hoīesanteqͣꝫ peccamꝰ liberū habemꝰ arbitriū. ſi volumꝰ illudſequi an dyaboli voluntatē. Qd̓ ſi obligauerimus nosoꝑbꝰ eius. iam nr̄a voluntate euadere nō poſſumusEt ponit exēplū. Recte ſicut nauis fracto gubernaculo: ducit̉ quo tempeſtas impellit. Sic ⁊ hō diuine gratie auxilio amiſſo ꝑ peccatū. nō agit qd̓ vult. ſed qd̓ dyabolus vult. Et niſi deus valida manu ſoluerit. hō ī peccatis manebit. hec ille. Et ptꝫ ex illo qd̓ nō eſt mirū ꝙ q̄ceciderit in foueā peccatoꝝ ad diuerſa impellit̉ peccatdyabolus equitat ip̄m: ⁊ ducit ip̄m. recte ſicut equeſterequū ſuū. vt in eo verificet̉ illud Ioh̓. xxj. Alius cingette. ⁊ ducet te quo tu nō vis. Ideo hō ſumma diligentiadeberet ſe a peccatis p̄cauere. ⁊ nō tācito cadere in peccata. Hꝫ .n. ptātē cadendi. ſꝫ minime reſurgendi. Seddiceres. Tn̄ audiui in euangelio Luce. xv. Ꝙ gaudiūeſt angelis ſuꝑ vno pctōre pnīam agente magis qͣꝫnonagintanouē iuſtis: qͥ nō indigent pnīam. Ergnocens peccabo: ⁊ penitebo. faciā gaudiū angel̓ d̓ meacōuerſione. Rn̄det̉. ꝙ nō ſcis o pctōr ſi cū tali fatuo ꝓpoſito pecces. an det̉ tibi grā reſurgēdi. Quia dicit perꝓph̓am Oſeam dn̄s. Perditio tua iſrael ex te. ex me tm̄auxiliū tuū Oſee. xiij. Iō cōſulit ioh̓es cuilibet innocetti. Tene qd̓ habes ne accipiat alter coronā tuā. Et apl̓sj. ad Corinth. x. Qui ſe eſtimat ſtare videat ne cadat. q.d. Quia neſcit an ſibi deus auxiliū cōferat vt reſurgat.Scd̓o indiget cōſcientie illuminatōe. Et innuit̉ cū dicitur. Et lumen refulſit in habitaculo carceris. Naturaliter .n. hoc ſcimꝰ. ꝙ in domibꝰ aut alijs habitacul̓ multi volant athomi. qͥ tn̄ ab ocul̓ intuētiū minime pn̄t videri vel intueri. Sed ſi lumen ſolis ſplenduerit: ⁊ habitaculū illumīauerit. tūc tales pulueres vndiqꝫ apparēt⁊ vident̉. Hic ꝑ habitaculū carceris intelligit̉ cōſcientia peccatoris: que eſt occupata tenebris cecitatis. Ideopeccata in ea latētia peccator nō cognoſcit. dicens cumIob. xvij. Nō peccaui. cū tn̄ multitudinē hꝫ peccatoꝝvt dicere poſſet cū pſal. xxxvij. Iniquitates mee ſupergreſſe ſunt caput meū. Sꝫ tn̄ obumbrata ꝯſcientia nonꝑpendit. Si aūt cōſcientia gratia dei illuſtrat̉: tūc peccata cognoſcunt̉: ⁊ ꝑiculoſus ſtatꝰ peccati. Iō petiuit psͣ.xij. dicens. Dn̄e deus meus illumina oculos meos nevnꝙͣ obdormiā in morte .i. cordis interiora. Tercio indiget peccator interduꝫ hyeme hoc ē corꝑali ꝑcuſſione.Nā ẜm Ariſ. x. ethi. Oꝑtꝫ bonos ꝓuocari ad virtutesꝑ p̄mia. malos aūt ꝑ penas inſanabiles total̓r exterminare. qꝛ pl̓us obediūt coactōi qͣꝫ ſermoni. ⁊ hoc on̄dit h̓cū dicit. Percuſſo latere petri. ꝑ qd̓ innuit̉ planctus interior: aut tribulatio: aut ꝑcuſſio exterior. q̄ multotiensfaciūt cognoſcere pctōreꝫ pctā ⁊ deflere illa. ẜm ꝙ dicitamādus doctor in horal̓. Sap̄. j. li. c. xiij. Tribulatio rū Dbiginē aufert. pctōꝝ incremēta p̄ſtat virtutū. Ip̄a ē potio ſanatiua herba ſalutifera ſuꝑ oēs herbas ꝑadiſi. aſignat̉ tribulatōe. ſicut lylia ⁊ rōſe: fecūdant̉ celeſti roIp̄a eſt donū dei electū. virga amaroſa plaga paternaip̄a volūtarios inuitat: ⁊ rebelles ad ſe trahit. Et ſubditOO ij