Sabbato quatuor tempoꝝ

tinentiam poſſidere .i. caſtigare vel coercere nō in paſſione deſiderij. Iuxta illud ad Roma. xiij. Curam carnis ne feceritis in deſiderijs ſicut ⁊ gentes q̄ ignorantdeum. Debet em̄ quilibet homo in hoc ſacro tꝑe pnīecorpꝰ ꝑ ꝯtinentiam cohercere. Quia dicit Hiero. Friſtra aſſumit̉ pnīa in voce ⁊ habitu. niſi etiam abſtineat̉a delectatiōe carnis ⁊ coitus. ¶ Ꝙͣtum ad ſcd̓m apl̓sS corrigit cupiditatem cum dicit. Ne quis ſupergrediat̉neqꝫ circūueniat frēm in negocio. Et nota. Cupiditasꝯꝑatur vallibꝰ. Primo qꝛ valles ſunt ſordide. Nam acvalles ꝯfluūt ſordes ⁊ ibi diutiꝰ ꝯſeruant̉. Sic in cupidis ſunt ſordes omnis malicie ⁊ peccati. ẜm ꝙ dic̄ apl̓sj. ad Thimo. .vj. Radix omnium maloꝝ eſt cupiditasquam qͥdem appetentes errauerūt a fide. ⁊ miſerūt ſedoloribꝰ multꝭ. Ideo dr̄ Iohel̓. v. Multiplicata eſt malicia eoꝝ in valle .i. in cupiditate. Secundo valles ſuntcalide. qꝛ ẜm Yſid̓. in eis fit maior radioꝝ ꝯcurſus ⁊ cōfractio. ⁊ ideo calidiores imp̄ſſiones in eis ꝙͣ in mōtibꝰgenerant̉. Sic etiam cupidi ſunt calidi ⁊ fraudulenti inacqͥrendis diuitijs tꝑalibꝰ. ⁊ quaſi om̄es cupiditate accendunt̉. Sicut figuratum eſt. iiij. Reg. vl. Nabuſarda pͥnceps militie exercitus regis Babylonis venit inhirl̓m ⁊ ſuccendit domum dn̄i regis ⁊ domos hirl̓m.Per Nabuſardam qͥ interp̄tat̉ pͥnceps cocoꝝ intelligit̉ dyabolus qͥ igne cupiditatꝭ ſuccendit cleꝝ. nobiles⁊ omnem ppl̓m. Nam ꝑ domum dn̄i cleꝝ. ꝑ domumregis nobiles. ꝑ domos hirl̓m ꝯmunis ppl̓us figurat̉.qꝛ omnes calore cupiditatis accendunt̉. Iuxͣ illud Iere. vj. A maiore vſqꝫ ad minorem. ⁊ a ꝓph̓a vſqꝫ ad ſacerdotem omnes auaricie ſtudent. Sꝫ audiant illi Hyla­ N palliate eſt circa venditiones ⁊emptiōes. ⁊ fit tribꝰ morium ſuꝑ Math̓. Qui nūc igne tamauide cupiditatisinflamatꝰ fuerit igne gehēnali eternalit̓ eſtuabit. Ideoapl̓s corrigit cupiditatem pͥncipaliter quo ad duo. Primo quo ad hoc vt nullus opprimat ꝓximum ſuum abeo iniuſte poſſeſſionem vel auam rem extorq̄ndo cumdicit. Ne quis ſuꝑgͣdiendo. Secūdo ne ip̄m illaqueatdebitis ꝑ vſuras vel mercatōes decipiēdo. dum ſb̓dit.Neqꝫ circūueniat in negocio frēm. ¶ De pͥmo ꝙ nullus dꝫ alium opprimere ⁊ bona ſua ab eo iniuſte extorquere. ſꝫ in ſuis contentari. ponam aliquā exempla ſacre ſcripture. ¶ Primum eſt Gen̄. xiiij. de rege Zodomoꝝ dicente Abraham. Da mihi animas. id eſt viros⁊ mulieres ⁊ paruulos. cetera tolle tibi. Rn̄dit AbrahiLeuo manum meam ad dn̄m excelſum poſſeſſorem celi ⁊ terre ꝙ a filio ſb̓tegiminis vſqꝫ ad corrigiam caligenō accipiam ex omnibꝰ q̄ tua ſunt. Scd̓m exemplū eſtGen̄. xxxiij. Ubi Iacob volenti dare munera Eſau rn̄dit. Habeo plurima frat̓ mi. ſint tibi tua. ¶ Terciumeſt. j. Reg. xij. Ubi ait Samuel. Loqͥmini coram dn̄ode me ſi de manu cuiuſꝙͣ accepi munera. Si bonem cūiuſꝙͣ tulerim. Glo. ponēdo in opere meo aut azinumSi quem oppreſſi ⁊ ꝯtemnam illud hodie. Glo. Nihiſinde retinere volo. Et dixerunt. Non es calumniatusnos. Et ſic teſtificati ſunt eius innocentiā. ¶ Quartuꝫexemplū eſt. ij. Reg. vl. Cum Dauid veniret ad Areūnam vt emeret ab eo aream. Et hec area eſt mons inAbraham voluit filium ſuum immolare. vt dicit ſcholaſtica hyſtoria. ⁊ hūc voluit emere Dauid vt edificaretaltare ⁊ offerret holocauſta. vt interfectio ppl̓i ceſſaretDixitqꝫ ad eum Areuna. Accipiat ⁊ offerat dn̄s meusrex ſicut placet ei. oues ⁊ boues in holocauſtū. Cui Dauid. Nequaꝙͣ ita fiat vt vis. q. d. Non accipiam gratte in hoc aggrauando. ſꝫ eam a te p̄cio emam. Et emiteam quinqͣginta ſiclis. Non aūt ſic faciunt dn̄i terrenſꝫ occaſiones varias querunt vt vi tollere poſſint bonaſubditoꝝ ſuoꝝ ciuium ⁊ ruſticoꝝ ⁊ eos opprimere violenter. Ideo legit̉ cum qͥdam malefactor diu pauperesoppreſſiſſet. qͣdaꝫ nocte ſibi ſomniauit ꝙ comedēt brachium pueri. quem imago beate v̓ginis tenebat ſuꝑ atare. ⁊ cum pre anguſtia famis vellet comedere brachiū

alteꝝ. puer eleuata manu ꝑcuſſit eum ⁊ cecidit ante altare. Et cum ex illo caſu euigilaſſet. ⁊ ſomnium narraſſet vxori ⁊ familie. ſtatim ſubita morte mortuꝰ eſt. Ibiqꝫon̄dit ꝙ pauꝑes ⁊ boni xp̄iani ſunt membra Ih̓u xp̄i. T.⁊ ꝙ ipſe eſt qͥ eos vindicat. ¶ De ſcd̓o ꝙ nullus dꝫ deciꝑe alium ꝑ vſurās. Eſt notandū. Due ſunt ſpēs vſua re. Una eſt palliata. Alia manifeſta. Manifeſta vſuraeſt cum qͥs tradit alicui pecuniam mutuam vel ponderatam vel menſuratam. tali pacto vt ſibi vltra ſortē aliqͥd det̉. quod tn̄ non eſt faciendum. Quia dicit regulageneralis. Quicqͥd acciderit exͣ capitale vſura eſt. xiiij.q. iij. c. pleriqꝫ. Sꝫ vſura palliata ſex habet ſpēs. Primaaccidit circa pignora vel obſides. ⁊ hoc quinqꝫ modis.Primꝰ cum aliqͥs habet grāgiam. vulgarit̓. ein ſchur.⁊ fructꝰ colligit vltra ſortem. Secūdus modus cum qͥsvtit̉ pignoribꝰ ſicut fecerūt illi de quibꝰ dicit Amos. ij.Suꝑ veſtimentis pignoratis accubuer̄t. Unde Tho.ſcd̓a ſcd̓e. q. lxxviij. Si pignꝰ ſit res aliqͣ cuius vſus p̄cioeſtimari pōt dꝫ ille qͥ mutuauit ꝯputare illiꝰ rei extimationem eius qd̓ mutuauit. alioqͥn ſi pecuniam acciꝑetꝓ mutuo illud qd̓ accipit eſt vſurarium. niſi forte taliscuiꝰ vſus ſine p̄cio ſolet ꝯcēdi int̓ amicos. ſicut ptꝫ de libro accōmodato. Et hoc intellige ꝙ ſit vſura ſi vtat̉ pignore ꝯſentiente debitore. Sꝫ v̓o vtat̉ eo nolēti eēt furtum. C. de fur. l. ſi pignore. Terciꝰ modus cum aliqͥshꝫ equos in pignore. ⁊ facit eos comedere plus ꝙͣ poſſibile ſit. ¶ Quartꝰ cum hꝫ vſurariꝰ obſides ⁊ eoꝝ expēſis viuit ¶ Quintꝰ modus cum obſidibꝰ nō vult daredilationem niſi ſibi aliqͥd det̉. Secūda ſpecies vſuredis. Primus qn̄ vſurarius emit aliquam poſſeſſionemlōge minori p̄cio ꝙͣ valeat. tali ꝯditione ꝙ venditor eaꝫrehabere poſſit qn̄ p̄cium ſoluere voluerit. Secundusmodus eſt qn̄ aliquid ad terminum vendit plus ꝙͣ valet. qꝛ ſunt aliqͥ qui vendūt res ſuas longe cariꝰ ꝓpt̓lationem ſolutionis ꝙͣ eis incontinenti ſoluerent.patet exͣ de vſuris. c. ꝯſuluit. Si em̄ venditor ſtatuat incorde ſuo ꝓ qͣnto p̄cio velit rem ſuā dare non pōt ſinepctō ꝓpter dilationem p̄cium augmentare. Sꝫ ſi pecunia ꝓmpta indigeat pōt qͥdem preꝑata diminuere. ſꝫnon pōt ꝓ dilata augmentare. Ut exͣ de emp. ⁊ ven. c.dilecti. ⁊. c. vl. Tercius modus eſt qn̄ ante terminum illum emit aliquid minori p̄cio ꝙͣ valet. ſicut bladum interra. ¶ Tercia ſpēs cum vſurariꝰ aliquid extra ſortemaccipit ſine pacto expreſſo. Quarta ſpecies cum quispalliat vſuraria ſocietate. vt cum aliqͥs tradit pecuniaꝫſuaꝫ alicui negociatori tali ꝯditione vt ſit ſocius eius inlucris ⁊ non in damno. quod eſt maxima iniqͥtas. cumpauper cui tradit̉ pecunia laborem habeat ⁊ ꝑiculumtam corꝑis ꝙͣ anime. Et ſuꝑ eum adhuc ponat̉ periculum pecunie. Uult em̄ vſurariꝰ ꝙ pecunia ſua ſit quoad lucrum. ⁊ pauperis quo ad periculum. Similit̓ hecſpecies vſure eſt ẜm Guilh̓. Cum aliquis animalia ſuatradit pauperi tali ꝯditione ꝙ ſibi immortalia ſint queanimalia vocant̉ vulgariter ferrea ¶ Quinta ſpeciesꝙ cum nomine pecunie palliat vſuram. ſicut faciūt romani. quod licꝫ aliqn̄ iuſte poſſit fieri ẜm ꝙ iuſtum eſtnegligentiam alicuiꝰ puniri. ſicut dictum eſt ſupͣ de noſoluentibꝰ cenſus temꝑe ſtatuto. vt ſupͣ feria qͣrta quatuor tempoꝝ. U. A. Hoc tn̄ quo ad multos vſura eſt.qꝛ non intendūt in penis talibꝰ vt ſibi ſoluant̉ ampliꝰvt dicit Guilh̓ ¶ Sexta ſpecies eſt vbi palliat̉ vſura intranſlatione facta a re ad rem. a ꝑſona in ꝑſonam. Arein rem fit tranſlatio vt cum diues non vult vltra ſorteaccipere pecuniam a pauꝑe. ſꝫ bene accipit vt bene opret̉ in vinea ſua duobꝰ diebꝰ vl̓ aliquod ſimile. A ꝑſonav̓o in ꝑſonam fit cum vſurariꝰ non accōmodat ſꝫ habꝫaliquem amicum quem facit accōmodare qͣs ſpēs omnes ꝓhibet hic apl̓s cum dicit. Neqꝫ circūueniat frēmſuum in negocio. De tercio ꝙ nullus dꝫ circūuenire vel