SermoXXXVIII

penam ponit beatus Aug. in li. qui vocatur d̓triplici habitaculo ⁊ eſt ſeꝑatio a xp̄o. Dic̄ eīꝙ hec pena erit illoꝝ ſpālis abſentia xp̄i pꝰ viſionem eius. q̄ pena ſola oīa p̄dicta ſuꝑat ⁊ eſtoībus penis intollerabilior ſupradictis. Hocetiā ꝯfirmat Chriẜ. de reꝑatiōe lapſi. Nōnulli imperitoꝝ ſibi ſatis eſſe credūt ⁊ optabile videri ſi gehena tātūmō careāt. ego multo gͣuiores gehenne eſſe dico cruciatus ab illa gloriaremoueri ⁊ arceri a ꝯſpectibus xp̄i. Idē cōfirmat Amb̓. Excidi inquit a gloria gͣuiꝰ fortaſſis eſt qͣꝫ ignis gehēne. Et Chriẜ. ſuꝑ Math̓.Vorrēdū inqͥt illud eternale gehēne ſuppliciū⁊ res intollerabilis. tn̄ ſi. x. milia gehēne pōataliqͥs nihil tale dic̄ quale eſt abtē illius glorieꝓpellere honore ⁊ xp̄m exoſum eſſe. Idem ꝓbat Greg. nazanzenꝰ d̓ plaga grandinis. Hisinqͥt qͥ a regno celoꝝ indigni habebūt̉ erit hecmaior oīm pena ꝙ a deo ꝓijcient̉. ⁊ pudor acꝯfuſio cōſcīe cuius finis ac remediū nunqͣꝫ īuenitur. hec ſunt fercula q̄ magnificant cena gehennalem. Quinto iſta cena dr̄ magna ꝓpterferculoꝝ diuerſitatem quoꝝ aliqua enumeratMoyſes. Deut̓. xxxij. Uua eoꝝ vua fellis ⁊botrus amariſſimus. fel draconū vinū eorum⁊ venenū aſpidū inſanabile. Sexto hec cenadr̄ magna ꝓpter miniſtroꝝ deformitatē ⁊ horribilitatem Iob. xx. Uadūt ⁊ venient ſuꝑ eorhorribiles. vn̄ legit̉ ꝙ qͥdā religioſus in noctecepit clamare horribiliter. ⁊ cū cōuentus cōueniſſet videbāt fixis oculis immobilit̓ aſpicientē parietē nec aliqͥd rn̄dētē. Sed mirabili horrore percuſſum. In mane aūt requiſitꝰ a priore qͥd habuiſſet: rn̄dit. ſe nō poſſe deſcribe. Sꝫhoc dico ait ſi eſſet furnꝰ ardēs ex vna ꝑte ⁊ figura illa ex alia quā vidi magis eligere intrar̄in furnū qͣꝫ videre figurā illā. Iō dixit ſenex qͥdam in vitaſpa. Credo ꝙ ſi qͥs videret demones in ea forma qua viſuri ſunt damnati n̄ poſſet viuere. iō refert Greg. iiij. dialo. de criſātoqͥ ea hora qua exiturus erat a corꝑe aꝑtis oculis vidit teterrimos d̓mones ⁊ nigros ⁊ cepitclamare inducias vſqꝫ mane. ⁊ ſic dū clamaretp̄ timore mortuus eſt. O ſi tm̄ horrorē hꝫ homo qn̄ vidit in pn̄ti vnū d̓monē. qͣꝫtus horrorerit ibi vbi tot horribiles apparebunt ⁊ magishorribiles vident̉ quā appareant in pn̄ti. Septimo hec cena dr̄ magna ꝓpter cantoꝝ lamētabilitatē. Nam cantant ibi ve ve ⁊ cantꝰ eoꝝeſt maledicere ⁊ blaſphemare. Iō dicit deuotus amandus in ho. ſa. li. j. c. x. ꝙ dānati dicūtlamētando ve ve nobis ia nūc et ineternuꝫ veqꝛ nati ſumus nec vltra mori valemus. ve qͥamale torquemur nec a tormētis vnqͣꝫ lib̓amurAn legit̉ ꝙ duo ſcholares in dilectiōe mutuaviuebant in magnis delitijs ⁊ frequent̓ ī peccatis. tādē vnus eoꝝ miſerabilit̓ morit̉. ſuper

illo tn̄ alter nō correctꝰ ſed delitijs comeſatiōibus ⁊ ebrietatibꝰ ⁊ immūdicijs vacabat. Cōtigit gͦ ip̄o quadā nocte de taberna recedēte cepit ebrius deuiare ⁊ ip̄e ignorabat quo ſe diu̓teret. Sicqꝫ venit in ſiluaꝫ magnā vn̄ audiuitlamentabilē ⁊ miſerabilē voceꝫ ⁊ eiulatum adquā cū plurimum miraret̉ cepit appropinquare qͥd nā eſſet tūc vidit beſtiā quandā ⁊ ſuꝑ eāvnū ſedentē ac baculū ferreū tenentē in manibus ⁊ in frontē beſtiā ꝑcutientē tā crudelit̓ ꝙcerebrū cū ſanguine in terrā fluebat. ⁊ intollerabili cruciatu ip̄um afficiebat. ad qd̓ ſtupensmiraret̉ quidna eſſet. beſtia cepit loqui dicēs.Heu ego ſum miſer ſocius tuꝰ. qͥ aūt ſuꝑ me ſedet eſt dyabolꝰ cui datꝰ ſum in ꝑpetuū cruciādus. qd̓ cū ille audiſſet valde timuit ⁊ fec̄ votūdeo ꝙ vellet intrare religionē vt eū a demoneliberaret. ⁊ poſtea votū adimpleuit. Octauodr̄ magͣ ꝓpter luminariū defectibilitatē. nā vtēt dictū ē d̓ ſexta pena ꝙ ibi ſunt tenebre ſpiſſe⁊ dēſe. ſic̄ ⁊ hͦ reuelatū fuit cuidā viro ſctō quicū raptꝰ eēt ad vidēdū penas īferni. vidit int̓alias penas īferni .ſ. tenebras dēſiſſimas et inmedijs tenebrꝭ voces lugubres dicētes. ve veqͣnte ſūt tenebre. Et noͣ ſi dānati hn̄t aliqd̓ lumē hͦ nō ē eis ad ꝯſolationē. qꝛ di. Iſi. de ſum.bo. li. j. Ignē aūt gehēne ad aliqͥd lumē hr̄e dicimꝰ. ad aliqͥd n̄ hr̄e hͦ ē hr̄e lumē ad dānatōeꝫvt videāt īpij vn̄ doleāt ⁊ nō hr̄e ad ꝯſolatōeꝫne videāt vn̄ gaudeāt. Nono iſta dr̄ magͣ cenaꝓpt̓ ſupplicioꝝ ꝑpetuitatē. Et hͨ ꝑpetuitas affligit dānatos multū. Satꝭ facile ē iacere ī vnolecto molli mūdo ⁊ ſuaui ⁊ tn̄ ſi alicui poſito ītali lecto diceret̉. iace ⁊ qͥeſce qꝛ oꝑtebit h̓ iacere. xx. ānis. ip̄e rn̄deret potiꝰ vellꝫ eſſe mortuꝰ.Quid gͦ erit d̓ illo qͥ in igne ardēti ⁊ in lecto penoſo vbi ſibi ſb̓ſternent̉ tinee ⁊ vermibus operietur? ſicut dicit Eſa. xiiij. Subter te ſternetur tinea et oꝑimentum tuū erunt vermes. etſcit ſe manſuꝝ ibi non ꝑ. xx. annos vel ꝑ cētūvel per mille. ſed ꝑ infinita ſecula ſeculorum.Ideo Amandus in. ho. ſap̄. li. j. ca. x. audiuitin ſpū aīas dānatoꝝ ſic clamantes. O eternūnunqͣꝫ finem habiturum perpetuum mortꝭ ſuꝑpliciū. o finis ſine fine mors grauior om̄i morte ſemꝑ mori et tn̄ mori non poſſe. Et infra. Opia corda iſtud interminabile ⁊ crudele ꝑpetuum inſpicite et lugēte et flete. O montes cadite ſuper nos et colles operite nos. heu cur hecmaxima mala nobis futura nō p̄uenimus. cūnobis robur affuit cū tempus aderat oportunum. vtinā de tꝑe illo toto inutiliter expenſoſuꝑeſſet nobis vel vna horula tante pene ī remediū conceſſa. ſed heu ſententiati diuina iuſticia precluſa eſt nobis via ſalutis. negata miſericordia ſpeſqꝫ omnis ablata. Sed diceresex quo pctm̄ eſt tranſitoriū. quare pena ē per-