I
diuerſi fori nō tenetur ire ad domum creditorisſatis ē ꝙ dicat in domo ſua paratus ſum ſatiſfacere ſi quis eſſet qui reciperet. ⁊ hoc notabiliter voluit tex. cum glo. in dicta. l. item. ¶ Ex hoc infert̉ ꝙ ſiemphiteota nō eſt de foro domini nō tenet̉ ꝓ canone ſoluendo perquirere dominuꝫ ſecus vbi eſſenteiuſdeꝫ fori. ſic intellige. c. potuit. de loca. argu. l. ijC. de iure emphi. Et nota qꝛ eſt optima glo. ad illaiura que dicūt ſimpliciter penā cōmitti ex nō ſolutione. Si vero ſolutio eſt fienda nō reſpectu alicuius rei ⁊ tunc ſi reſpicit cōmodum ꝑſone debet adire ip̄m creditorem. l. ꝙ aūt. ff. de ope. liber. ſi veroreſpicit cōmodū burſale. aut volo mihi ex ſolutiōealiquid acquirere ⁊ tunc debeo ire ad domū creditoris. bonus tex. in. l. cum quidā. de cōdi. inſer. C.ſi enī alicui relinquit̉ libertas. ſi ſoluerit heredi cētum tenetur ire ſi vult cōſequi libertatē ad domuꝫheredis. aut volo vitare moram vel penaꝫ ⁊ diſtingue vt ſupra in primo mēbro. aut ſunt eiuſdē fori.aut volo pur gare moram cōmiſſam ⁊ debeo adireipſum creditorem. pro hoc. l. penulti. ff. de condit̉.iude. ⁊ dicta. l. cum quidā. Et aduerte qꝛ in caſibin quibus dixi ꝙ tenet̉ adire domū alterius intelligas ꝙ debet querere creditoreꝫ apud vicinos ⁊ notos ⁊ in locis in quibus eſt ſolitus cōuerſari nō autem tenet̉ querere ꝑ loca clādeſtinā. ij. q. vj. biduūqd̓ voluit Bar. in. d. l. item illa.Pertinet ad ſecūC Um CoNſtet. dam partē rubriAce ⁊ hoc dicit. Uſufructuarius cauet ꝙ frueretur rebus īmobilibus ſalua ipſarū ſubſtantia ⁊pecuniam ⁊ eſtimationē mobiliū que cōſumunturvſu finito vſufructu reſtituat. Primo queſtio. Secundo mandatū. ibi. mandamus. Secūda ꝑs continet duo dicta. ſecundū ibi pecuniā. ¶ Nota pͥmoꝙ in bonis alicuiꝰ pōt vnus ſuccedere in proprietate ⁊ alius in vſufructu. ¶ Nota ſecūdo ꝙ vſufructus finitur morte vſufructuarij ⁊ tenetur vſufructuariꝰ reſtituere illa bona in morte proprietario.Ex hoc infert̉ ad qōnem nunquid per ingreſſumreligionis extinguitur vſufructus cum fingatur īgrediens mortuꝰ ciuilit̓. xvj. q. j. placuit. el. ij. quidam tenuerūt ꝙ ſic ſed cōmuniter tenet̉ oppoſituꝫvt monaſteriū habeat vſufructum in vita ingredientis. de quo vide glo. xix. q. vltima. ſi qua mulierde quo per doc. in. c. in preſentia de proba. facit qd̓no. in. l. deo nobis. C. de ep̄i. ⁊ cle. ⁊ aucͣ. ingreſſi.C. de ſac. ſanc. eccle. ⁊ dicta aucͣ. ſi qua. eo. ti. ¶ Nota tertio qualē cautionē tenet̉ preſtare vſufructuarius. ⁊ dic pleniꝰ qͣꝫ tex. vt colligit̉ ibi ex. l. j. ff. quēadmodū vſufructua. ca. ⁊ vt colligit̉ hic ex glo. inverbo īmobilibus. debet enī cauere duplicit̓. Primo ꝙ vtetur rebus que vſu nō cōſumunt̉ arbitrioboni viri ſalua rerum ſubſtantia id eſt ſicut quilibꝫbonus vir vtit̉ ⁊ fruit̉ re propria. Secūdo ꝙ finitovſufructu debet reſtituere ꝓprietario id qd̓ ſuꝑeſtin rebus vero que vſu cōſumunt̉ debet p̄ſtare cautionem de eis exhibendis in eadem qualitate. velſi vult cōſumere ꝙ preſtabit eſtimationē illorū bonorum. Et aduerte qꝛ iudicio meo auctor fuit h̓ di
minutus de quo multuꝫ miror in ꝑſona Gregorinoni qui fuit ſubtiliſſimus legiſta. naꝫ ſolum complectitur bona immobilia que vſu nō conſumunt̉⁊ bona mobilia que vſu conſumunt̉. nihil auteꝫ dicit de bonis mobilibꝰ que vſu nō cōſumuntur ſedminuuntur vt vegeteſ ſerui ⁊ ſimilia que ex vſu veteraſcunt ⁊ minuuntur. nō autem ipſo facto conſumunt̉ quemadmodum cōſumit̉ pecunia vinū frumentū oleum ⁊ ſimilia. Frede. de ſenis dubitauitde iſta tertia ſpecie bonorum. ⁊ vt refert conſilio.xlvj. conſuluit dominū Ioh̓. palliacenſem ciueꝫ ſenenſem ſed ex reſpōſione ſua vix poteſt colligi certū reſponſū de quo nō minus miror. Ego dicereꝫſaluo meliori iudicio de hͦ quaſi eē caſū in. d. l. j. ff.vſufru. quēadmodū caueat ſi recte ponderet̉ littera in principio. nam ibi dicitur ꝙ vſufructuariusdꝫ cauere de vtendo ⁊ fruendo. ⁊cͣ. ⁊ de reſtituēdoqd̓ ſupererit finito vſufructu. ⁊ ſubijcitur in tex. qilla ſtipulatio habebit locum tam in rebꝰ mobilibꝰqͣꝫ ſoli .i. īmobilibus vnde cōiungēdo verbū mobilibus cū qͣlitate cū cautionis precedētis qꝛ promittit reſtituere qd̓ ſupererit finito vſufructu ſatis colligitur ꝙ idem iudicium eſt de rebus īmobilibꝰ ⁊ d̓mobilibus que vſu nō ꝯſumunt̉ ſꝫ minuunt̉. vndeiſte tex. in fine facit ſpecialē mentioneꝫ de pecuniaqꝛ vſu illa cōſumit̉. ⁊ ꝓ hoc facit. l. j. ff. de vſufruc.eaꝝ reꝝ q̄ vſu cōſu. vbi iſte due qualitates bonorūponunt̉ vt diuerſa ſcꝫ bona que vſu cōſumuntur.⁊ bona q̄ vſu minuunt̉. vnde iura q̄ volunt vt eſtimatio preſtetur loquunt̉ in rebus que vſu ꝯſumūtur vt hic. ⁊ in. l. ſi tibi oleū. ff. de vſufru. ea. re. quevſu ꝯſu. gͦ nō debent extendi ad bona que vſu nōꝯſumunt. nam eēt magnū preiudicium ipſi vſufructuario. Ad idem adduco bonū ſimile. nam ſi commodant̉ res que vſu minuunt̉ damnū pertinet addominū ⁊ nō ad cōmodatariū. vt. l. eum qui. ff. cōmo. Fortius hoc dicendū in vſufructuario qui naturaliter poſſidet vt damnū inde ꝯtingens ſine culpa ſua cedat ꝓprietario ⁊ nō ſibi. ⁊ hoc bene nota.¶ In gl. in verbo idoneam in fi. ſꝫ contra hoc facit.nam falcidia continet fauorem heredis. ⁊ tn̄ poteſtremitti a teſtatore. vt ī aucͣ. ſꝫ cū teſtator. C. ad. l. falci. Cy. tractans hunc articulum pꝰ Pet̓. in. l. j. alle.in glo. ꝯcludit ꝙ cautio preſtanda ī rebus q̄ vſu cōſumunt̉ remitti pōt a teſtatore. ſꝫ preſtanda in rebꝰīmobilibus ſeu que vſu nō cōſumunt̉ nō poteſt remitti a teſtatore. ⁊ in iſtis rebus intellige iſtam gl.Rō diuerſitatis eſt. qꝛ in rebus que vſu nō conſumuntur ſi valeret remiſſio cautionis daretur maͣdelinquendi. qꝛ nō curaret vti vt bonus vir ſed inalijs ceſſat iſta ratio cū teneatur ſolū reſtituere meram eſtimationē. ⁊ ſic cōtinet merum fauoreꝫ teſtatoris ⁊ ꝓprietarij. ⁊ ē diſtinctio ſatis equa. ¶ In gl.in verbo fruat̉. nota bene hanc gl. ꝙ clerici in fructibus beneficiorū cōparantur vſurarijs ⁊ nō vſufructuarijs. nā vſufructuariꝰ poteſt ad libitū diſponere de fructibus. ⁊ poteſt d̓ eis donare teſtari ⁊ ſimilia facere. ſꝫ vſurarius habet ſolū id quod probabili ratione cōſumitur. ad idē quod iſta glo. tenet gl.in. c. cum olim. de rerū permū. ⁊ in. c. fi. d̓ pecu. cle.