De bigamis nō ordi.I
Ebigamis. vuente vel morBigamus vxoretua nō ordinat̉. h. d. ¶ No. ꝙ ceſſante cau-ſa efficiente nō ceſſat effectus iā impreſſus. ¶ No.ſecūdo ꝙ bigami vel viduarū mariti in p̄ſbyterosordinati carent executōne nec ad officiū dn̄t admitti. ¶ No. ꝙ bigamꝰ ꝓprie d̓r qui duas habuit vxores. ¶ Opp. primo ꝙ hec ſunt incōpaſſibilia quemeſſe p̄ſbyterū ⁊ bigamū. cū bigamus ordinari nondebeat. vt patet .sͣ. duobꝰ. c. ꝓxi. So. intellige ꝙ p̄ſbyteri erant de facto. poſſet etiā intelligi de p̄ſbyteris qͥ poſtea ꝯtrahendo bigamiā incurrerūt. jͣ. c. ꝓximo. tu dic ꝙ ſi ordinētur bigami recipiunt ordines ⁊ carent executione. ¶ No. tex. ꝙ ceſſante cauſa efficiente. non tollitur effectus impreſſus. glo.eſt clara. Anto.gQui mortua vxore ꝓmotusn Pad ſacros cū ſecunda cōtraxitet eam cognouit bigamīe penā incurrit lꝫbigamᶠ nō ſit. Et primo ad caſuꝫ ꝓpoſitū allegatꝓ vna ꝑte. Secūdo ꝓ ꝯtraria. Tertio ſoluit. ſecunda vbi licet. tertia ibi nos aūt. ¶ Caſus a papa queſitū fuit. Nūqͥd ſi in ſacris cōſtitutꝰ ꝯtrax erit mr̄imonium cū muliere ſecūda poſt mortē prime bigamus diceret̉. ⁊ an poſſet ad ordines ꝓmoueri. ſeuin ſuſceptis miniſtrare. ⁊ an cū eo poſſet diſpenſari. papa allegat pro ⁊ cōtra. ⁊ pͥmo videt̉ ꝙ inducat̉bigamia patet. qꝛ ille dicit̉ bigamus qui matrimoniū ꝯtraxit cū ſecūda ⁊ eam cognouit. qn̄ autē iusad actū exigit matrimoniū plus ponderat factumet animi deſtinationē in matrimonio cōtrahendoqͣꝫ ponderat iuris effectū. ergo ſolus cōtractus matrimonij de facto cauſabit bigamiā. ꝙ aūt ius ponderat in penis factū apparet. qꝛ lex punit aliqueminfamia ſi duas duxerit vxores. ⁊ tn̄ ē impoſſibileꝙ duas de iure et effectu ducat vxores. ſecūdo hocapparet ex canone qui dicit ꝙ ſi preſbyter nuptijsnon permiſſis ſe immiſceat. ꝙ ſuſpēſus eſt. ⁊ tamēapparet ibi nuptias ad factum referri. Contractusergo nuptiaꝝ de facto inducet bigamiaꝫ. In contrariū eſt quia vbi lex ponderat aliquid eſſe ad penam debet attendi id quod eſt in veritate. non ꝙin opi. in veritate aūt non eſt matrimonium. ergoreiecto quod eſt in opi. non erit hic bigamia. Secundo ſi eſſet verum ꝙ contrahens de facto eſſetbigamus. iam ſequeretur ꝙ qui cum nulla contraxit bigamus eſſet. conſequens apparet. quia pariaſunt aliquid non eſſe. vel nullum eſſe. ⁊ ſic ſequeretur ꝙ bigamus eſſet. qui contraxit cum duabusprima viuente cum conſtat cum ſecunda nullumſubeſſe matrimoniū. papa allegationibus propoſitis. reſpondet vt in littera. ¶ Nota primo ꝙ verba que ſui natura poſſunt intelligi de iure ⁊ de facto. ſi ꝓportionantur in materia. in qua non pōtꝓporcionari intellectus iuris. intelliguntur de facto tm̄. nam ꝙ quis habeat duas vxores. vel preſbyter nuptias contrahat non poteſt intelligi d̓ iure. ad hoc vide ꝙ pleniſſime ſcripſi in decre. qd̓ circa. de elect. in de. ſed h̓ ꝓbatur ꝙ vbi in materia ꝓporcionabili ītellectui iuris ⁊ facti ꝓferuntur. intel
liguntur de iure. nam hic non eſt vere bigamus.quando contraxit de facto. ¶ Nota ſecundo ꝙ regulariter veritas prefertur opinioni. ¶ Nota tertio ꝙ per contractum ſecundi matrimonij a preſbitero de facto non inducit̉ vera irregularitas. ſedquid equipollens irregularitati propter intentionem cum opere ſubſecuto. ⁊ ſic habes ꝙ affectusad actum facti deductus equipollet effectui. quoad defectum cauſandum. licet vere non ſit ꝓ factoeffectualiter. ⁊ affectus notatur licet non fuerit ſecutus effectus quando deficit effectus ex defectuiuris. ¶ Oppo. primo ꝙ plus conſideretur effectꝰmaterie qua factum. jͣ. de cleri. non reſiden. relatūff. de condi. ⁊ demon. l. hec conditio. de ſponſa. c.fi. Solutio dicit glo. ꝙ aliquando conſideratur factum. aliquando ius ⁊ iuris effectus ẜm diuerſitatem ſubiecte materie. Io. an. remittit ad no. in regula non preſtat. de regu. iuris li. vj. in. ij. q. diſputata. dic de hoc vt per Cy. ⁊ Iaco. but. ī. l. ea quidēC. ſi mancipi. ita fuerit aliena. ⁊ ibi per Butri. ⁊ inl. ea lege. de condi. ob cau. pleniſſime omnia collegi ⁊ poſui in cle. quod circa. de elect. Ad ꝓpoſitumdic̄ ꝙ quādoqꝫ ẜm naturā ſubiecte materie verban̄ poſſūt intelligi d̓ iure. ſed tm̄ d̓ facto ⁊ d̓ facto intelliguntur. ff. d̓ his qui no. infa. l. quid ergo. §. iij.ad hoc .xxvij. di. preſbyterum. ⁊ ſic intelligunturprime allegationes hic poſite. quandoqꝫ verba ꝓlata poſſunt intelligi de iure ⁊ de facto. ⁊ tunc autſumus in materia in qua attento fine diſponendieundem finem habet factum prout ſonat in factoquem habet in iuris effectu. ⁊ attenduntur verbaetiam prout ſonant in facto. vt in cle. quod circa. d̓elect. aut non habet eundem finem. ⁊ tunc regulariter verba intelliguntur prout ſonant in iure. fallit̓ niſi a iure appareat. diſpoſitum factum equipollere iuris effectui. vt hic. ⁊ de conceſ. preben. cumnoſtris. pleniſſime dixi in dicta cle. quod circa¶ Oppo. ꝓbatur hic veritatem ſuccumbere opinioni cōmuni hoc eſt contra tex. viij. di. veritateC. plus valere quod agitur. per totum. cuꝫ ſi. Soregulariter veritas prefertur opinioni. aliquandocaſualiter ſtatur opinioni. vel in fauorem contrahentium. ⁊ odium recipientium. ff. ad macedo. l.ij. vel in fauorē ꝓlis. qͥ fi. ſint legi. cū inter. vl̓ teſtamētoꝝ. C. d̓ teſta. l. j. vl̓ ſnīaꝝ. iij. q. vij. §. tria. dic ꝙqn̄qꝫ opi. ē cōis ⁊ non ſingularis. illa p̄fert̉ veritatialiqn̄. iij. q. vij. §. tria. ⁊. l. barbarius. d̓ offi. p̄to. ⁊. l.iij. ff. ad macedo. l. j. C. d̓ teſta. cū ſi. qū̄qꝫ opinio ēꝑticularis. ⁊ tunc ſi nō ꝯſtat de veritate p̄ualet opinio qͣꝫdiu veritas latet. de re iudi. lator. ⁊. c. conſanguinei. d̓ excep. cū venerabilis. Qn̄qꝫ ꝯſtat deveritate. ⁊ tūc q̄dā ſūt q̄ ab aīo ſolo regulant̉ nec veritati ſed opinioni nituntur. ⁊ in his plꝰ opi. qͣꝫ veritas attēdit̉. q̄dā ab aīo nō regulant̉ ſꝫ nitunt̉ veritati facti ⁊ tūc aūt idē ſeqͥtur effectꝰ ex facto opinato qd̓ ex vero. ⁊ tūc opinio equipollet veritati vt h̓ſi nō ē idē effectꝰ p̄ualet veritas opinioni. iſta viāgeneralis eſt ⁊ non multum attendenda. ¶ Opp.de cle. ꝯiuga. ſane. vbi non incurrit irregularitatēcontrahens in ſacerdotio. Solū. ſi poſt mortuam