I
dat. d. c. j. Et hꝰ cōis dicti quidā antiquus doct. vtrefert Io. de ligna. aſſignabat duplicē rōneꝫ. Prima ꝙ fortiꝰ ſtringit mādatuꝫ hoīs qͣꝫ legis. ar. in. l.celſus. ff. de arbi. Itē ptās ordinaria eſt magis fauorabil̓ qͣꝫ ptās delegata vt in. c. P. ⁊. G. de off. dele. habēs ergo requirere ꝯſiliū fretꝰ poteſtate ordinaria nō ita aſtringit̉ ſicut habēs ptātem delegatāvnde in illo. c. j. capitulū ꝓcedebat ptāte ordinariaIo. de ligna. videt̉ impugnare oīa p̄dicta ꝙ etiamvbi ꝑ habentē ordinariā poteſtatē eſt ꝯſiliū petendum nō valet actus ꝯſilio nō habito. allegat bonūtex. in. c. nouit. de his que fi. a p̄lat. ſine ꝯſenſu. etad. c. j. p̄all̓. rn̄det ꝙ loquit̉ in collatione beneficiorum ne ex nimia dilatōe īmineat ꝑiculū. id̓o pōt ꝓcedere ꝯſilio nō habito. Do. An. tenet pͥmū dictuꝫqꝛ cū habenti ordinariā mādat̉ vt cū ꝯſilio alicꝰ ꝓcedat videt̉ potius quedā admonitio niſi adijciat̉vt actꝰ ꝯtrariꝰ ſit nulluſ. ſic intelligit. d. c. nouit. Sꝫcerte hoc nō eſt ſimpliciter veꝝ. qꝛ in. d. c. j. erat petendum ꝯſiliū ep̄i ex ꝯſuetudine que pōt reſtringere ptātem ordinaria. ar. ī. c. ꝯqueſtꝰ. ix. q. iij. ¶ Necvidet̉ ꝓcedere indiſtincte opi. Io. de lig. ad. d. c.jͣ. qꝛ ſi bene ꝯſideret̉ rō illiꝰ. c. j. eſt generalis ad oēꝑiculū īminēs. nā ẜm diſpoſitōis rōnem dꝫ reſtringi ⁊ ampliari diſpoſitio. vt in. l. ſi pater. §. dulciſſimis. ff. de leg. ij. ⁊ ideo videt̉ ꝙ vbicunqꝫ ex dilatōne īminet ꝑiculū ſemꝑ pōt ꝓcedi ꝯſilio nō habito.ar. in. l. ſi longiꝰ. ff. de iudi. ⁊ in. l. ſi cū dotē. ꝟ. ꝙ liceat. ff. ſo. ma. ⁊ hāc opi. iudicio meo ſentit Bar. inl. j. §. ſi plures. ff. de exercito. vbi ſic generaliter allegat. d. c. j. nec placet dictū cōe antiquoꝝ hic. vt fiat dr̄ia inter diſpoſitōem hoīs ⁊ legis. qꝛ dico ꝙ ſiſuꝑior mādat aliqͥd explicari cū ꝯſilio tertij dꝫ mādatū ſuū intellligi ẜm iura. ar. c. p̄cedētis. ⁊ in. c. ij.de reſcpͥ. jͣ. ſed de mēte iuris eſt illud vt ſi ꝯſiliū nōpōt haberi ꝓcedat̉ ad ꝯſūmationē actus. vt ī. d. c.j. ⁊ in alijs iuribꝰ p̄alle. ¶ Nūqͥd aūt teneat actusſi poteſt haberi ꝯſiliū ⁊ nō fuit petitū? dico ſic ꝙ autex forma mādati eſt requirendū cōſiliū ⁊ nō valetactus vt. d. c. cū in veteri. Aut ex diſpoſitōe legis.⁊ tūc aūt lex a pͥncipio ptātem tradidit ⁊ mandauitconſilium tertij requiri. ⁊ nō valet actꝰ ex defectuptātis. nā habuit ptātē modificatā ⁊ qualificatā. ſicintelligerem. d. c. nouit. ita ꝙ ſine clauſula decretiactus ibi fuiſſet nullꝰ. aut habenti priꝰ ptātem mādauit ſuꝑior vt ꝓcederet cum ꝯſilio ſempronij ⁊ tenet actꝰ ſine ꝯſilio. licet iſte trāſgrediēs veniat puniendꝰ. ar. opt. in. c. dilectꝰ. ij. de p̄ben. vide gl. ſingularē q̄ ponit hāc theoricā in alijs termīs in cle. j.de iurepa. Predicta ꝓcedūt in ꝯſilio. vbi autē reqͥrendus eſt ꝯſenſus p̄ciſe dꝫ haberi ꝑ id qd̓ habet̉ ⁊no. in. c. ſi ꝓ te. de reſcrip. li. vj ¶ In gl. ij. in fi. tenementi glo. iſtā. qꝛ clarius loquit̉ qͣꝫ in. c. cū acceſſiſſent. sͣ. e. ti. ⁊ ad. c. fi. qd̓ allegat in ꝯtrariū. reſponde vt dixi in dicto. c. cū acceſſiſſent.Hoc. d. Conſtitutio fu¶ EIONam. tura reſpicit ⁊ nō p̄terita niſi in ea de p̄teritis caueat̉. Primo ponit cam ꝯſtitutōis declarāde. Scd̓o declaratōneꝫ.ibi declaramꝰ. In tertia declaratōis ratōeꝫ. ibi cuꝫ
leges ⁊cͣ. ¶ Nō pͥmo ꝙ ꝯſtitutio pape afficit om̄s.nemo eſt em̄ inter creaturas qͥ poſſit declinare ſeueximere ſe a iuriſdi. pape cū ſit vicariꝰ dei in. c. ij.de trāſla. p̄la. ⁊ qͥlibet eſt ſubiectꝰ deo. vn̄ etiā ꝯſuetudo nō valet quātocūqꝫ tꝑe fit obtenta vt qͥs nonſit ſubiectus pape. qꝛ nemo pōt p̄ſcribere ꝯtra poteſtatē pape. vt no. ꝑ Inno. in. c. bone el. ij. de poſtu. p̄la. Secus dic de poteſtate imꝑatoris. qꝛ ꝯtraeū pōt p̄ſcribi. ad hͦ qd̓ dixi in. c. ꝑ venerabileꝫ. quifi. ſint lę. ad hͦ qd̓ no. Bar. in. l. hoſtes. ff. de capti.⁊ in. l. j. de aqua plu. ar. intellige tn̄ qn̄ p̄ſcriptio hꝫſua cōcomitātia vt bonā fidē ⁊cͣ. No. ij. ꝙ ꝯſtitutiodebet eſſe clara quo ad lr̄am ⁊ quo ad mentē. vnd̓verbū obſcurū hic poſitū refert̉ ad lr̄am. ꝟ̓buꝫ ambiguū refert̉ ad intellectū ⁊ mentem. rō colligit̉ extex. ne ex difficultate intellectus legis qͥs incidatin ꝓmptū ꝑiculū. Unū tn̄ ſcias ꝙ vbi lex eſt dubiaexcuſat̉ qͥs a iuris ignorātia. vt eſt tex. in. l. regulaff. de iuris ⁊ fac. igno. vide glo. in. c. vnico. de poſtu. p̄la. li. vj. in ꝟbo de cetero. ¶ No. tertio ꝙ propriū legiſ eſt ꝯcernere futura. ⁊ nō p̄terita. rō rōisſumit̉ ex. c. ij. s. e. ne .ſ. aliqui puniant̉ ſine cauſa qͥactū an̄ legis editōem geſſerūt. Et ꝑ hāc naturaꝫ legis dicimꝰ ꝙ ſi lex edit̉ ꝑ ꝟbū futuꝝ ꝯiunctiui modi. ita ꝙ pōt habere duplicē intellectū reſpectu futuroꝝ ⁊ p̄teritoꝝ dꝫ reſpici ſenſus ſonās in futuꝝ.exemplū dicit ſtatutū ſiqͥs cōmiſerit delictū puniatur ⁊cͣ. nō em̄ cōp̄hendit̉ qui prius delictū cōmiſitlicet ex vno ſignificato ꝟbi poſſit comp̄hendi. ad hͦqd̓ no. Inno. in. c. ſignificauerūt. de teſti. ⁊ Bar. īl. oēs ppl̓i. ff. de iuſti. ⁊ iu. ¶ No. vltimo ꝙ lex ſiueſtatutū pōt extendi ad p̄terita dūmodo expͥmat̉ inl. ſeu ſtatuto vt ad p̄terita fiat extenſio. qd̓ an̄ ſit verū. jͣ. ſubijciā. In glo. j. ibi oīm xp̄ianoꝝ dic ꝙ etiaꝫcirca infideles habꝫ papa iuriſdi. qd̓ tn̄ declara. vtno. Inno. de voto. c. ꝙ ſuꝑ his. ⁊ dic̄ ꝙ in ſpūalibꝰ⁊ ꝯcernētibꝰ aīam ſūt ſubiecti ſibi oēs. iō nō eſt neceſſaria ſequens reſtrictio. glo. pōt tn̄ ſaluari qͦ adtꝑalia. qd̓ tn̄ limita vt dixi in. c. nouit de iud. ¶ Inglo. ij. ibi ſiue interp̄tari. nō intelligas indiſtīcte vtꝓ quolibet dubio iuris ſit recurrendū ad pͥncipeꝫNā ⁊ doct. dat̉ ptās interp̄tandi iura. in. l. vnica.C. de ꝓfeſ. qͥ in vrbe ꝯſtātino. li. x. Item et iudicespoſſunt interp̄tari iura in cauſis vertētibꝰ corā ſe.vt no. Inno. ī. c. cū ſpeciali. de ap. facit qd̓ habet̉ inaucͣ. iuſiurādū qd̓ p̄ſtat̉ ab his. Sꝫ ītellige gl. qn̄ inſurgit magͣ dubitatio ita ꝙ qn̄ pͥnceps ſolꝰ īterp̄tatiura nō pōt ꝯmode decidi ꝑ inferiorē. iuxͣ ea q̄ dixiin. c. j. s. e. vl̓ ſalua gl. qͦ ad interp̄tatōeꝫ neceſſariāq̄ oēs aſtrīgit. nā interp̄tatio īferiorꝭ nō neceſſitat.vide gl. ī. c. j. d̓ poſtu. p̄la. ¶ In gl. fi. ibi niſi ſit ꝯſtitutio iurꝭ naͣlis. vult gͦ iſta gl. ꝙ ꝯſtitutō iurꝭ naͣlisextēdat̉ ad p̄terita. ꝑ. c. cū tu. d̓ vſur. Et ſic ſentit ꝙc. cū tu. d̓ vſur. ſit ꝯſtitutō iurꝭ naͣlis. Sꝫ ꝯͣ hͦ opponit̉. nā ius naͣle fuit editū cum rōnali creatura. vt.v. di. in pͥn. ⁊ qd̓ ibi no. in ſūma. gͦ fruſtra eſt dice̓ ꝙextēdit̉ ad p̄terita. Itē. c. cū tu. eſt ꝯſtitutio pape ⁊nō iurꝭ naͣlis. So. ītellige gl. ꝙ ꝯſtitutō iuris naͣlisvl̓ dīni declaratiua extendit̉ ad p̄terita. rō. qꝛ ille qͥdeclarat nihil de nouo inducit. l. heredes palā. ff.